Trong một bài phát biểu gần đây, Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi đã đưa ra lời kêu gọi mạnh mẽ tới người dân, yêu cầu họ tạm ngừng mua vàng trong vòng một năm. Động thái này nhằm bảo vệ dự trữ ngoại hối của quốc gia trong bối cảnh những biến động địa chính trị đang gây sức ép nặng nề lên đồng rupee. Cụ thể, ông Modi kêu gọi người dân tránh mua đồ trang sức bằng vàng cho các dịp lễ hội, khi nhu cầu về kim loại quý này tiếp tục thúc đẩy chi tiêu ngoại tệ trong nước.
Ấn Độ - quốc gia tiêu thụ vàng lớn nhất thế giới
Ấn Độ là một trong những quốc gia tiêu thụ vàng lớn nhất toàn cầu. Vàng không chỉ có ý nghĩa văn hóa sâu sắc mà còn được xem như một tài sản đầu tư quan trọng. Kim loại quý này cũng chiếm một phần đáng kể trong kho dự trữ ngoại hối của ngân hàng trung ương, với tỷ trọng khoảng 17% tính đến cuối tháng 3. Ngay sau phát biểu của Thủ tướng Modi, cổ phiếu của các hãng kim hoàn lớn tại Ấn Độ đã đồng loạt giảm mạnh. Titan Company, doanh nghiệp trang sức lớn nhất nước, có lúc giảm tới 6,6% trên sàn Mumbai. Trong khi đó, cổ phiếu của Senco Gold và Kalyan Jewellers India lần lượt lao dốc 10,8% và 9,5%. Các ngân hàng Ấn Độ gần đây cũng gặp khó khăn trong việc nhập khẩu vàng do nhiều nút thắt hành chính, yếu tố được cho là đã phần nào hỗ trợ cán cân thương mại của nước này trong tháng 4.
Biện pháp toàn diện để bảo vệ nền kinh tế
Trong nỗ lực kiềm chế dòng vốn chảy ra nước ngoài, vốn đang gây áp lực lên đồng rupee, Thủ tướng Modi đã đưa ra nhiều khuyến nghị khác. Ông kêu gọi người dân giảm tiêu thụ xăng dầu, khuyến khích làm việc tại nhà và hạn chế các kỳ nghỉ ở nước ngoài. Đối với nông dân, ông đề nghị sử dụng máy bơm nước năng lượng mặt trời thay vì dầu diesel. Ông viện dẫn các hạn chế từ đại dịch Covid-19, cho rằng việc nhân viên văn phòng sử dụng các cuộc họp trực tuyến một lần nữa là vì lợi ích quốc gia. Việc giảm thiểu đi lại sẽ giúp giảm chi phí xăng dầu, qua đó giảm bớt gánh nặng cho ngân sách quốc gia. Ông cũng khuyến khích những người sở hữu xe điện sử dụng chúng nhiều hơn và đi chung xe. Đặc biệt, ông khuyên khoảng 1% người dân vẫn đi nghỉ mát ở nước ngoài nên ngừng du lịch. Điều này sẽ giúp giữ nhiều đô la hơn ở lại Ấn Độ và bảo vệ đồng rupee, vốn đã mất 10% giá trị trong năm qua, một nửa trong số đó kể từ khi Mỹ và Israel bắt đầu ném bom Iran vào cuối tháng Hai.
Tác động từ cuộc chiến Iran
Người dân Ấn Độ lần đầu tiên cảm nhận được sự khó khăn từ cuộc chiến ở Iran khi nguồn cung cấp khí đốt nấu ăn cạn kiệt. Các công ty dầu khí nhà nước đã phải mua thêm dầu thô với giá cao hơn và chuyển hướng sang các nhà máy lọc dầu để sản xuất khí dầu mỏ hóa lỏng, giúp giảm bớt phần nào khó khăn. Tuy nhiên, theo các báo cáo truyền thông địa phương, họ đang mất khoảng 175 triệu đô la mỗi ngày. Ông Devarsh Vakil thuộc HDFC Securities nhận định: “Giá dầu thô tăng cao và tình trạng bất ổn toàn cầu đang gây áp lực nặng nề lên dự trữ ngoại hối của Ấn Độ. Giảm chi tiêu tùy ý cho nhập khẩu vàng và du lịch nước ngoài có thể giúp đất nước bảo tồn nguồn vàng này.”
Phản ứng của người dân và triển vọng
Hiện chưa rõ người dân Ấn Độ có hưởng ứng lời kêu gọi này hay không. Vàng từ lâu đã gắn chặt với đời sống kinh tế và văn hóa Ấn Độ, được xem là kênh tiết kiệm phổ biến và là vật phẩm mang lại may mắn trong các đám cưới và nghi lễ tôn giáo. Liệu lời kêu gọi của Thủ tướng Modi có đủ sức thay đổi thói quen tiêu dùng lâu đời này hay không vẫn còn là một câu hỏi lớn.
