Tối ngày 29/4, cộng đồng doanh nghiệp và hộ kinh doanh đón nhận tin vui khi Chính phủ chính thức ban hành Nghị định 141/2026/NĐ-CP, sửa đổi Nghị định 68, nâng ngưỡng doanh thu miễn thuế của hộ kinh doanh từ 500 triệu lên 1 tỷ đồng. Nghị định có hiệu lực từ ngày 1/1/2026, khiến nhiều hộ kinh doanh, đặc biệt nhóm có doanh thu từ 500 triệu đến 1 tỷ đồng, băn khoăn về cách xử lý nghĩa vụ thuế, nhất là với các trường hợp đã kê khai và nộp thuế trước đó.
Trường hợp đã nộp tờ khai thuế phải làm sao?
Ông Lê Văn Tuấn, Giám đốc Công ty TNHH Kế toán Thuế Keytas, cho biết cần xác định rõ nguyên tắc: Hộ, cá nhân kinh doanh có doanh thu dưới 1 tỷ đồng không phải nộp tờ khai thuế, chỉ cần nộp thông báo doanh thu cho cơ quan thuế. Ngược lại, hộ, cá nhân kinh doanh có doanh thu trên 1 tỷ đồng phải nộp tờ khai thuế và nộp thuế theo thời hạn quy định.
Đối với hộ, cá nhân kinh doanh chưa nộp tờ khai và chưa nộp thuế, họ không cần nộp tờ khai và nộp thuế quý 1/2026, mà chỉ cần thông báo doanh thu cho cơ quan thuế. Với các trường hợp khác, chuyên gia thuế hướng dẫn cụ thể như sau:
Hộ, cá nhân kinh doanh đã nộp tờ khai thuế nhưng chưa nộp thuế
Ông Tuấn lưu ý, về nguyên tắc, hộ, cá nhân kinh doanh không phải nộp tờ khai hay nộp thuế nếu doanh thu dưới 1 tỷ đồng. Do đó, cần xử lý như sau:
- Trường hợp 1: Hộ, cá nhân kinh doanh ước tính doanh thu năm 2026 vượt trên 1 tỷ đồng. Khi đó, tờ khai đã nộp được giữ nguyên và tiến hành nộp tiền thuế theo tờ khai.
- Trường hợp 2: Nếu xác định doanh thu dưới 1 tỷ đồng, hộ, cá nhân kinh doanh cần làm thủ tục hủy tờ khai thuế đã nộp với cơ quan thuế và chờ nộp thông báo doanh thu theo quy định.
Hộ, cá nhân kinh doanh đã nộp tờ khai thuế và đã nộp thuế
Cách xử lý tương tự như trên:
- Trường hợp 1: Nếu doanh thu ước tính vượt 1 tỷ đồng, tờ khai và số thuế đã nộp được giữ nguyên. Hộ, cá nhân kinh doanh tiếp tục nộp thuế và tờ khai cho các kỳ tiếp theo.
- Trường hợp 2: Nếu doanh thu dưới 1 tỷ đồng, cần hủy tờ khai đã nộp và chờ nộp thông báo doanh thu. Với số thuế đã nộp, hộ, cá nhân kinh doanh làm thủ tục hoàn hoặc bù trừ kỳ tiếp theo theo hướng dẫn tại Điều 12 Nghị định 68/2026/NĐ-CP.
Hướng dẫn hoàn thuế cho hộ kinh doanh nộp thừa
Theo Nghị định 68/2026/NĐ-CP và Thông tư 18/2026/TT-BTC, hồ sơ đề nghị hoàn thuế nộp thừa bao gồm:
- Tờ khai thuế theo Mẫu số 01/TKN-CNKD (đối với hộ kinh doanh nộp thuế thu nhập cá nhân theo phương pháp thuế suất nhân với doanh thu tính thuế).
- Tờ khai thuế theo Mẫu số 02/QTT-TNCN-CNKD (đối với hộ kinh doanh nộp thuế thu nhập cá nhân theo phương pháp thu nhập tính thuế nhân với thuế suất).
Nơi nộp hồ sơ hoàn thuế là cơ quan thuế nơi nộp hồ sơ khai thuế. Trường hợp hộ kinh doanh chỉ hoạt động trên nền tảng thương mại điện tử hoặc nền tảng số đã được khấu trừ, nộp thuế thay, thì cơ quan tiếp nhận là cơ quan thuế quản lý nơi chủ hộ kinh doanh cư trú.
Giảm nhiều thủ tục hành chính về thuế
Ông Tuấn đánh giá, việc ban hành Nghị định 141 gấp rút trước thời hạn kê khai và nộp thuế kết thúc vào ngày 4/5/2026 giúp hộ kinh doanh có doanh thu từ 500 triệu đến 1 tỷ đồng không phải nộp tờ khai và nộp thuế quý 1/2026. Điều này tránh được kịch bản phải nộp tờ khai rồi hủy, hoặc nộp thuế rồi làm thủ tục hoàn/bù trừ, giảm đáng kể thủ tục hành chính về thuế.
Nhóm hộ kinh doanh này chỉ cần lưu ý thông báo doanh thu cho cơ quan thuế trước ngày 31/7 (đối với hộ mới thành lập 6 tháng đầu năm) hoặc 31/1 năm sau.
Nội dung cơ bản của Nghị định 141
Nghị định 141 kế thừa các nội dung cơ bản của Nghị định 68, do đó phương pháp tính thuế không thay đổi. Cụ thể:
- Doanh thu dưới 1 tỷ đồng/năm: hộ, cá nhân kinh doanh được miễn cả thuế giá trị gia tăng và thuế thu nhập cá nhân.
- Doanh thu trên 1 tỷ đồng/năm: thuế thu nhập cá nhân tính trên phần doanh thu vượt 1 tỷ đồng, thuế giá trị gia tăng tính từ đồng doanh thu đầu tiên.
Ngoài ra, Nghị định 141 cho phép hộ, cá nhân kinh doanh có doanh thu từ 1 tỷ đồng/năm trở xuống, nếu có nhu cầu, được đăng ký sử dụng hóa đơn điện tử. Điều này giúp hộ kinh doanh chủ động hơn, có thể xuất hóa đơn cho khách hàng là doanh nghiệp hoặc hộ kinh doanh khác. Ông Tuấn nhận định: "Hộ, cá nhân kinh doanh sẽ không bị hạn chế tiếp cận đối tượng khách hàng doanh nghiệp như các hướng dẫn trước đây."
