Hơn một năm sau khi Bộ Chính trị ban hành Nghị quyết số 68-NQ/TW ngày 4/5/2025 về phát triển kinh tế tư nhân, nhiều chuyển động mới đã xuất hiện trong nhận thức, cải cách thể chế và niềm tin của cộng đồng doanh nghiệp. Lần đầu tiên, kinh tế tư nhân được xác định là động lực quan trọng nhất của nền kinh tế quốc gia, mở ra không gian phát triển mới và khơi dậy khát vọng vươn lên mạnh mẽ của đội ngũ doanh nghiệp, doanh nhân Việt Nam.
Niềm tin – nguồn lực phát triển đặc biệt
Theo Chủ tịch Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) Hồ Sỹ Hùng, điều quan trọng nhất mà Nghị quyết 68 mang lại không chỉ nằm ở cơ chế, chính sách cụ thể. “Nghị quyết đã tạo ra bước đột phá về tư duy và nhận thức đối với khu vực kinh tế tư nhân. Lần đầu tiên, kinh tế tư nhân được xác định là một động lực quan trọng nhất của nền kinh tế quốc gia”, ông Hùng nhấn mạnh trong cuộc trao đổi với Báo Nhân Dân trước thềm Hội thảo “Tăng trưởng hai con số - Động lực từ doanh nghiệp” do Báo Nhân Dân phối hợp VCCI tổ chức ngày 8/7/2026 tại Hà Nội.
Thông điệp này có ý nghĩa rất lớn, cho thấy khu vực kinh tế tư nhân không chỉ được thừa nhận về vai trò mà còn được kỳ vọng trở thành lực lượng tiên phong trong đổi mới sáng tạo, nâng cao năng suất và đưa Việt Nam vươn lên thành quốc gia phát triển. “Đây là nguồn động viên rất lớn, khơi dậy niềm tin, khát vọng phát triển và tinh thần cống hiến của cộng đồng doanh nghiệp”, ông nói.
Sau hơn một năm triển khai, tinh thần nghị quyết đã lan tỏa mạnh mẽ. Các chương trình đào tạo, hội nghị, diễn đàn đối thoại, xúc tiến thương mại, kết nối đầu tư, chuyển đổi số, đổi mới sáng tạo được triển khai rộng khắp, góp phần nâng cao nhận thức và tạo động lực mới cho doanh nghiệp. Doanh nghiệp quan tâm nhiều hơn đến chuyển đổi số, đổi mới sáng tạo, phát triển xanh và quản trị hiện đại. Các hiệp hội ngành nghề, địa phương và cơ quan quản lý cũng chủ động hơn trong đối thoại và đồng hành cùng doanh nghiệp. Quan trọng hơn, nghị quyết thúc đẩy sự thay đổi trong cách tiếp cận chính sách: thay vì nhìn doanh nghiệp chủ yếu dưới góc độ quản lý, ngày càng xuất hiện rõ hơn tư duy đồng hành, kiến tạo và phục vụ doanh nghiệp.
“Điều quan trọng nhất mà Nghị quyết 68 tạo ra chính là niềm tin cho cộng đồng doanh nghiệp. Bởi niềm tin cũng chính là một nguồn lực phát triển đặc biệt quan trọng. Khi niềm tin được củng cố, doanh nghiệp sẽ mạnh dạn đầu tư, đổi mới sáng tạo, mở rộng sản xuất kinh doanh và đóng góp nhiều hơn cho nền kinh tế”, Chủ tịch VCCI khẳng định.
Cải cách thể chế – dư địa tăng trưởng lớn nhất
Dù tinh thần Nghị quyết 68 rất đúng đắn, nhưng theo ông Hồ Sỹ Hùng, điểm nghẽn lớn nhất hiện nay không nằm ở chủ trương mà nằm ở khâu thực thi. “Điều cộng đồng doanh nghiệp mong đợi nhất là những cải cách thực chất, giúp giảm chi phí tuân thủ, giảm thời gian thực hiện thủ tục hành chính và tạo ra môi trường kinh doanh minh bạch, ổn định, có khả năng dự báo cao hơn là đưa ra các chính sách ưu đãi”, ông nói.
Do đó, Nhà nước cần chuyển mạnh từ tư duy quản lý sang tư duy phục vụ và kiến tạo phát triển; từ tiền kiểm sang hậu kiểm trên cơ sở quản lý rủi ro; xóa bỏ tư duy “không quản được thì cấm”; đồng thời thực sự coi doanh nghiệp là đối tác phát triển chứ không phải đơn thuần là đối tượng quản lý. Một yêu cầu đặc biệt quan trọng là phải rà soát hệ thống pháp luật theo chuỗi hoạt động kinh doanh, từ thành lập doanh nghiệp, đầu tư, xây dựng, sản xuất, xuất nhập khẩu cho tới giải thể doanh nghiệp. “Nếu tiếp tục rà soát từng luật một cách riêng rẽ, chúng ta sẽ khó nhìn thấy đầy đủ những điểm nghẽn mà doanh nghiệp đang phải đối mặt hằng ngày. Chỉ khi đứng từ góc nhìn của doanh nghiệp, chúng ta mới nhận diện đầy đủ những điểm nghẽn đang cản trở hoạt động sản xuất, kinh doanh”, ông nhấn mạnh.
Bên cạnh đó, cần đẩy nhanh số hóa thủ tục hành chính, xây dựng mô hình “chính quyền phục vụ doanh nghiệp” trên nền tảng số, thực hiện nguyên tắc “một cửa-một lần-một người chịu trách nhiệm”, đồng thời thiết lập cơ chế giám sát việc thực thi chính sách dựa trên kết quả đầu ra và trách nhiệm cá nhân. “Rõ ràng, cải cách thể chế vẫn là dư địa lớn nhất để tạo ra động lực tăng trưởng mới cho đất nước”, Chủ tịch VCCI khẳng định.
Giải pháp cấp bách cho mục tiêu tăng trưởng hai con số
Trong bối cảnh thế giới diễn biến phức tạp, mục tiêu tăng trưởng hai con số không chỉ là khát vọng phát triển mà còn là yêu cầu tất yếu để Việt Nam vượt qua bẫy thu nhập trung bình và hiện thực hóa mục tiêu trở thành quốc gia phát triển vào năm 2045. Ông Hồ Sỹ Hùng cho rằng, muốn đạt được mục tiêu đó, trước mắt phải kích hoạt những động lực tăng trưởng đang bị ách tắc.
Trước hết, cần nhanh chóng rà soát và tháo gỡ những điểm nghẽn pháp lý lớn nhất trong các lĩnh vực đầu tư, đất đai, xây dựng, môi trường, xuất nhập khẩu và hoàn thuế. Song song đó, hình thành các tổ công tác đặc biệt nhằm xử lý dứt điểm các dự án đang bị đình trệ do vướng mắc về thủ tục, đất đai, môi trường hay tín dụng. “Nhiều dự án hiện nay không thiếu vốn, không thiếu nhà đầu tư, mà thiếu cơ chế xử lý đủ nhanh và đủ quyết liệt”, ông nói.
Đầu tư công cũng cần được đẩy nhanh hơn nữa, nhưng phải tập trung vào những công trình hạ tầng chiến lược có khả năng tạo hiệu ứng lan tỏa lớn như hệ thống cao tốc, cảng biển, logistics, hạ tầng năng lượng và kết nối vùng. Bên cạnh đó, cần hỗ trợ doanh nghiệp xuất khẩu ứng phó với rủi ro từ xu hướng bảo hộ thương mại, biến động chi phí logistics và thay đổi chính sách thuế quan trên thế giới. “Cần có thêm những chính sách đủ nhanh và đủ linh hoạt để hỗ trợ doanh nghiệp thích ứng với những thay đổi của thị trường thế giới”, ông Hùng nhấn mạnh.
Nền tảng dài hạn: Thể chế, hạ tầng, nhân lực
Về dài hạn, Chủ tịch VCCI cho rằng tăng trưởng hai con số không thể chỉ dựa vào mở rộng đầu tư hay tăng vốn, mà phải dựa trên năng suất, đổi mới sáng tạo và sự lớn mạnh của cộng đồng doanh nghiệp. Việt Nam cần đổi mới mô hình phát triển dựa trên khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số; chuyển đổi mạnh mẽ mô hình quản trị quốc gia theo hướng kiến tạo phát triển; xây dựng môi trường kinh doanh minh bạch, ổn định và có tính dự báo cao.
Đặc biệt, trong bối cảnh thuế tối thiểu toàn cầu đã làm thay đổi căn bản cuộc cạnh tranh thu hút đầu tư quốc tế, Việt Nam cần chuyển từ cạnh tranh bằng ưu đãi thuế sang cạnh tranh bằng chất lượng thể chế, chất lượng hạ tầng, nguồn nhân lực và tốc độ xử lý thủ tục. Cùng với đó là thúc đẩy chuyển đổi số, phát triển kinh tế xanh, kinh tế tuần hoàn, khuyến khích đổi mới sáng tạo, đẩy nhanh cơ chế thử nghiệm có kiểm soát (sandbox) đối với các mô hình kinh doanh mới, công nghệ số, fintech, dữ liệu và các lĩnh vực mới nổi.
“Quan trọng hơn cả, phải xây dựng một nền hành chính phục vụ doanh nghiệp trên nền tảng số. Doanh nghiệp phải biết hồ sơ của mình đang ở đâu, ai xử lý và bao giờ hoàn thành. Nguyên tắc 'một cửa-một lần-một người chịu trách nhiệm' cần được triển khai thực chất. Đó không chỉ là cải cách hành chính mà còn là cải cách tư duy quản trị quốc gia”, ông Hùng nhấn mạnh.
Khát vọng của doanh nhân – động lực hiện thực hóa mục tiêu 2045
Chủ tịch VCCI bày tỏ kỳ vọng cộng đồng doanh nghiệp sẽ tiếp tục nuôi dưỡng khát vọng vươn lên, chủ động đổi mới sáng tạo, nâng cao năng lực quản trị, đầu tư vào khoa học công nghệ, chuyển đổi số và phát triển xanh; đồng thời xây dựng văn hóa kinh doanh mang đậm bản sắc văn hoá dân tộc và tinh hoa văn hoá kinh doanh quốc tế, đề cao trách nhiệm xã hội và tinh thần thượng tôn pháp luật.
“Doanh nghiệp Việt Nam không chỉ cần lớn hơn về quy mô mà còn phải mạnh hơn về năng lực cạnh tranh, về quản trị và về trách nhiệm xã hội. Khát vọng phát triển của đất nước chỉ có thể trở thành hiện thực khi khát vọng của từng doanh nhân, doanh nghiệp và người dân được đánh thức và chuyển hóa thành hành động cụ thể”, ông Hùng khẳng định.
Với quyết tâm cải cách mạnh mẽ của Nhà nước để kiến tạo môi trường thuận lợi, cùng tinh thần đổi mới sáng tạo của cộng đồng doanh nghiệp và khát vọng vươn lên của cả dân tộc, ông tin rằng mục tiêu tăng trưởng cao và xây dựng một Việt Nam hùng cường, thịnh vượng vào năm 2045 hoàn toàn có cơ sở để trở thành hiện thực.
