Lâm Đồng xem xét dự án nhà máy luyện nhôm khổng lồ tại Vĩnh Hảo
Ủy ban nhân dân (UBND) tỉnh Lâm Đồng vừa cho biết đã nhận được kiến nghị chính thức từ Tập đoàn Công nghiệp Than - Khoáng sản Việt Nam (TKV) về việc đề xuất đặt dự án nhà máy luyện nhôm tại địa bàn xã Vĩnh Hảo. Đây là khu vực trước đây thuộc huyện Tuy Phong, tỉnh Bình Thuận cũ.
Sau quá trình khảo sát thực địa cùng với chính quyền địa phương, TKV đã lựa chọn vị trí cụ thể để xây dựng nhà máy. Địa điểm được đề xuất hiện là cánh đồng sản xuất muối của Công ty Cổ phần muối Vĩnh Hảo, nằm sát khu vực núi Tàu.
Quy mô dự án và đề xuất mở rộng
Theo đề xuất chi tiết từ TKV, khu vực sản xuất muối nói trên có diện tích lên tới 603 hecta, được đánh giá là phù hợp với quy mô của một nhà máy luyện nhôm hiện đại. Đáng chú ý, dự án còn có kế hoạch lấn biển thêm khoảng 240 hecta để xây dựng nhà máy nhiệt điện tự cung cấp và tổ hợp cảng phục vụ vận chuyển.
Trước đề xuất này, UBND tỉnh Lâm Đồng đã giao nhiệm vụ cho Sở Nông nghiệp và Môi trường chủ trì, phối hợp cùng Sở Tài chính, Sở Công Thương và UBND xã Vĩnh Hảo tiến hành xem xét, nghiên cứu kỹ lưỡng. Mục tiêu là tham mưu cho UBND tỉnh đưa ra quyết định chính thức về dự án quan trọng này.
Cạnh tranh đầu tư và nguồn vốn khổng lồ
Đáng chú ý, không chỉ có TKV quan tâm đến địa điểm này. Như báo Thanh Niên đã đưa tin, vào ngày 27 tháng 2, một liên danh giữa Công ty TNHH luyện kim Trần Hồng Quân và Công ty Cổ phần đầu tư và phát triển hạ tầng Hoàng Thành cũng đã có công văn gửi Sở Công Thương tỉnh Lâm Đồng. Liên danh này đề nghị được xây dựng tổ hợp nhà máy nhiệt điện than - điện phân nhôm tại cùng một địa điểm mà TKV đã lựa chọn.
Tổng vốn đầu tư dự kiến cho dự án nhà máy luyện nhôm này lên tới khoảng 131.000 tỷ đồng, tương đương với 5 tỷ USD. Đây là một con số đầu tư cực kỳ lớn, phản ánh quy mô và tầm quan trọng chiến lược của dự án.
Ý nghĩa chiến lược với ngành nhôm Việt Nam
Theo các tài liệu nội bộ từ TKV, Việt Nam sở hữu trữ lượng bô xít rất lớn, ước tính khoảng 5,8 tỷ tấn, tập trung chủ yếu ở khu vực Tây Nguyên. Việc phát triển công nghệ điện phân nhôm để sản xuất nhôm sơ cấp được xem là một bước đột phá chiến lược. Mục tiêu là nâng cao giá trị gia tăng của sản phẩm nhôm trong nước, thay vì chỉ xuất khẩu alumin thô như hiện nay.
Hiện tại, trên địa bàn tỉnh Lâm Đồng (khu vực Đắk Nông cũ) đang có 2 nhà máy alumin do TKV làm chủ đầu tư. Hai nhà máy này đang vận hành với công suất thiết kế đạt khoảng 600.000 tấn/năm cho mỗi nhà máy.
Lợi thế và tác động tích cực được kỳ vọng
Theo phân tích từ TKV, việc đầu tư xây dựng nhà máy luyện nhôm (sử dụng công nghệ điện phân) sẽ mang lại nhiều lợi thế quan trọng:
- Làm chủ được công nghệ sản xuất tiên tiến.
- Chủ động được nguồn cung cấp điện năng, từ đó giảm thiểu chi phí sản xuất.
- Giá trị gia tăng của sản phẩm cao hơn nhờ tiêu thụ nhôm lỏng với mức giá bán tốt hơn so với nhôm sơ cấp.
- Giảm đáng kể chi phí vận chuyển nguyên liệu và thành phẩm.
Bên cạnh đó, việc sử dụng nhôm lỏng trong quy trình sản xuất còn giúp tiết kiệm năng lượng, góp phần giảm phát thải khí CO₂ ra môi trường. Dự án cũng được kỳ vọng sẽ thúc đẩy sự phát triển của ngành công nghiệp chế biến, chế tạo liên quan và tạo ra thêm nhiều việc làm mới cho người dân địa phương.
Lý do Vĩnh Hảo được ưu tiên lựa chọn
Cả TKV và liên danh nhà đầu tư kia đều có chung quan điểm khi muốn đặt dự án tại khu vực đồng muối xã Vĩnh Hảo. Theo đánh giá từ các nhà đầu tư, khu vực này sở hữu nhiều lợi thế vượt trội về quỹ đất sẵn có và hệ thống hạ tầng cơ sở.
Một chuyên gia trong ngành điện (từng công tác tại Bình Thuận cũ) chia sẻ, việc xã Vĩnh Hảo được lựa chọn là do nơi đây có nhiều điều kiện thuận lợi hơn hẳn so với các địa điểm khác:
- Điều kiện về nguồn điện và logistics: Khu vực có điều kiện thuận lợi về nguồn cung điện và hệ thống hậu cần, logistics phát triển.
- Chủ động nguồn điện: Chủ đầu tư có thể tích hợp xây dựng nhà máy nhiệt điện than tự dùng, giúp chủ động kiểm soát chi phí điện năng - một yếu tố then chốt trong sản xuất nhôm.
- Thuận lợi về giải phóng mặt bằng: Cánh đồng muối Vĩnh Hảo hiện không có khu dân cư sinh sống, giúp công tác đền bù, giải phóng mặt bằng trở nên dễ dàng và ít phức tạp hơn.
- Kết nối giao thông thuận lợi: Vị trí này nằm gần các hạ tầng quan trọng như cảng Vĩnh Tân, Trung tâm Điện lực Vĩnh Tân, quốc lộ 1 và tuyến cao tốc Vĩnh Hảo - Phan Thiết. Điều này tạo điều kiện tối ưu cho việc vận chuyển thiết bị, nguyên vật liệu và hàng hóa phục vụ cho toàn bộ dự án.
Với những tiềm năng và lợi thế rõ ràng, dự án nhà máy luyện nhôm tại Vĩnh Hảo đang thu hút sự quan tâm đặc biệt từ cả chính quyền địa phương lẫn các nhà đầu tư lớn. Quyết định cuối cùng từ UBND tỉnh Lâm Đồng sẽ là bước ngoặt quan trọng, định hình sự phát triển của ngành công nghiệp nhôm tại Việt Nam trong thời gian tới.
