Vonfram tăng mạnh khi vàng rời đỉnh: Dấu hiệu dịch chuyển dòng tiền và cạnh tranh chiến lược
Trong bối cảnh thị trường tài chính toàn cầu đang trải qua những biến động phức tạp, một nghịch lý đáng chú ý đang hình thành giữa hai loại kim loại quan trọng. Trong khi vàng - biểu tượng truyền thống của sự trú ẩn - đang lặng lẽ rời khỏi đỉnh cao sau giai đoạn tăng nóng, thì ở một góc ít được chú ý hơn, vonfram lại âm thầm tăng mạnh và thiết lập những vùng giá cao chưa từng thấy trong nhiều năm qua.
Hai câu chuyện trái ngược của thị trường kim loại
Sự phân kỳ giữa vàng và vonfram không đơn thuần là câu chuyện về cung và cầu thông thường. Đằng sau hiện tượng này là dấu hiệu của một sự dịch chuyển lớn hơn trong dòng tiền toàn cầu và cách thị trường đang định giá hai loại rủi ro khác biệt: rủi ro tài chính và rủi ro chuỗi cung ứng.
Giá vàng thế giới đã giảm hơn 20% so với đỉnh lập hồi cuối tháng 1, trong bối cảnh đồng USD mạnh lên và lợi suất trái phiếu Mỹ duy trì ở mức cao. Nguyên nhân chính đến từ kỳ vọng thị trường rằng Cục Dự trữ Liên bang Mỹ sẽ khó nới lỏng chính sách tiền tệ khi áp lực lạm phát chưa hạ nhiệt. Điều thú vị là chính các yếu tố địa chính trị và chiến sự - vốn thường thúc đẩy vàng tăng giá - lại đang tạo ra hệ quả ngược: giá năng lượng tăng, lạm phát kỳ vọng gia tăng, và từ đó đẩy lợi suất lên cao hơn.
Cuộc đua kim loại chiến lược: Khi tài nguyên trở thành "hạ tầng an ninh"
Trái ngược hoàn toàn với vàng, đà tăng của vonfram gần như không đến từ yếu tố tâm lý hay dòng tiền đầu cơ, mà là một câu chuyện thuần vật chất với nguyên nhân cốt lõi: nguồn cung đang bị bóp nghẹt.
Giá APT - sản phẩm tham chiếu của vonfram - đã tăng từ dưới 500 USD/mtu trong năm 2025 lên vùng 2.000 - 2.500 USD/mtu hiện nay, tương đương mức tăng hàng trăm phần trăm chỉ trong hơn một năm. Một số sản phẩm như ferro-tungsten thậm chí tăng gấp nhiều lần so với cùng kỳ.
Nguyên nhân chính của đà tăng này nằm ở việc Trung Quốc - quốc gia chiếm hơn 80% nguồn cung vonfram toàn cầu - đang siết chặt hạn ngạch khai thác và kiểm soát xuất khẩu đối với các khoáng sản chiến lược. Điều này khiến nguồn cung ra thị trường quốc tế thu hẹp đáng kể, trong khi nhu cầu từ các ngành công nghiệp then chốt như cơ khí chính xác, năng lượng, bán dẫn và quốc phòng gần như không suy giảm.
Chiến lược toàn cầu và sự dịch chuyển quan điểm
Câu chuyện của vonfram vượt xa khỏi phạm vi cung-cầu thông thường. Trong bối cảnh các quốc gia ngày càng xem "khoáng sản chiến lược" là một phần của an ninh kinh tế, một cuộc chạy đua nhằm đảm bảo nguồn cung đang diễn ra trên quy mô toàn cầu.
- Tại Mỹ, chính quyền liên bang đã đề xuất chương trình dự trữ chiến lược kim loại mang tên Project Vault với quy mô khoảng 12 tỉ USD
- Liên minh châu Âu, Úc và Hàn Quốc cũng đang triển khai các chính sách dự trữ và đa dạng hóa nguồn cung tương tự
- Chuỗi cung ứng kim loại chiến lược vẫn phụ thuộc lớn vào Trung Quốc, tạo ra điểm yếu chiến lược cho nhiều nền kinh tế
Những động thái này cho thấy kim loại không còn chỉ là đầu vào sản xuất thông thường, mà đang trở thành một phần của hạ tầng chiến lược, nơi quyền kiểm soát nguồn cung có thể quyết định lợi thế cạnh tranh trong dài hạn.
Masang High-Tech Materials và cơ hội trong chu kỳ mới
Đứng sau mỏ Núi Pháo - một trong những nguồn cung vonfram quan trọng - là Masan High-Tech Materials (MSR). Doanh nghiệp này không chỉ tham gia vào khai thác tài nguyên mà còn đang tích cực tham gia vào chuỗi giá trị vonfram toàn cầu, từ khai khoáng đến chế biến sâu.
Trong một thị trường mà nguồn cung bị siết chặt bởi chính sách và địa chính trị, những tài sản như Núi Pháo không chỉ là mỏ khoáng sản thông thường, mà trở thành một phần quan trọng của bài toán an ninh chuỗi cung ứng toàn cầu.
Tác động của chu kỳ giá đã nhanh chóng phản ánh vào kết quả kinh doanh của doanh nghiệp:
- Năm 2025, doanh thu mảng vonfram đạt 4.458 tỉ đồng, tăng 33% so với cùng kỳ
- Giá vonfram bình quân năm 2025 đã tăng lên khoảng 500 USD và tiếp tục leo lên vùng 2.500 USD vào đầu năm 2026
- Năm 2026, doanh nghiệp đặt kế hoạch doanh thu từ 16.000 đến 20.300 tỷ đồng với lợi nhuận sau thuế dự kiến đạt 1.700 – 2.500 tỉ đồng
Tái định giá và cơ hội từ dòng vốn mới
Masang High-Tech Materials đang đứng tại một điểm giao đặc biệt: giữa dòng tiền theo chu kỳ hàng hóa và dòng tiền theo chủ đề "kim loại chiến lược". Đáng chú ý, tại Đại hội đồng cổ đông sắp tới, doanh nghiệp dự kiến trình phương án chuyển niêm yết sang Sở Giao dịch Chứng khoán Thành phố Hồ Chí Minh (HOSE).
Việc chuyển sàn không chỉ mang ý nghĩa kỹ thuật, mà còn mở ra khả năng tiếp cận rộng hơn với các dòng vốn tổ chức, đặc biệt là các quỹ đầu tư lớn và nhà đầu tư nước ngoài. Khi câu chuyện chuyển từ giá hàng hóa thuần túy sang dòng vốn chiến lược, yếu tố quyết định không chỉ là doanh nghiệp bán được bao nhiêu sản phẩm, mà là thị trường sẵn sàng trả bao nhiêu cho vị thế chiến lược mà doanh nghiệp nắm giữ.
Sự phân kỳ giữa vàng và vonfram đang vẽ nên một bức tranh phức tạp về thị trường nguyên liệu toàn cầu. Nếu vàng là tài sản của tâm lý phòng thủ và nỗi sợ tài chính, thì vonfram đang trở thành tài sản của nỗi lo thiếu hụt thực tế và cuộc cạnh tranh chiến lược về nguồn lực. Trong một thế giới đang tái cấu trúc chuỗi cung ứng, cuộc cạnh tranh không chỉ diễn ra ở sản phẩm cuối cùng, mà ngày càng quyết liệt ở chính nguyên liệu đầu vào chiến lược.
