Theo báo cáo tiền tệ mới nhất từ Công ty Chứng khoán MBS, tỷ giá USD/VND trong nước đã ghi nhận mức giảm đồng loạt trên cả thị trường chính thức lẫn thị trường tự do. Nguyên nhân chính được xác định là nhờ đà suy yếu mạnh mẽ của đồng USD trên phạm vi toàn cầu.
Diễn Biến Tỷ Giá Chi Tiết
Đến cuối tháng 1, tỷ giá liên ngân hàng đã giảm 0,9% so với đầu tháng, đạt mức 26.025 VND/USD. Đây là mức thấp nhất kể từ giữa tháng 6 năm 2025. Trong khi đó, tỷ giá trung tâm cũng giảm nhẹ 0,2% so với đầu năm, về mức 25.074 VND/USD. Đáng chú ý, tỷ giá tự do giảm mạnh nhất với mức 2,6% so với đầu năm, hiện đang ở ngưỡng 26.225 VND/USD.
Yếu Tố Hỗ Trợ Từ Xu Hướng USD Suy Yếu
MBS nhận định rằng yếu tố hỗ trợ chính cho tỷ giá hiện nay chủ yếu đến từ xu hướng suy yếu của đồng USD. Xu hướng này được dự báo sẽ tiếp tục trong thời gian tới, chịu tác động từ sự phân hóa chính sách tiền tệ giữa các quốc gia trên thế giới.
Chỉ số sức mạnh USD (DXY) được dự báo sẽ giảm xuống ngưỡng 95 từ giữa năm 2026. Đồng thời, phần lớn các đồng tiền chủ chốt như Yên Nhật (JPY), Bảng Anh (GBP) và Euro (EUR) đều được kỳ vọng sẽ tăng giá. Các đồng tiền của nền kinh tế mới nổi, bao gồm Việt Nam, cũng sẽ được hưởng lợi khi chênh lệch lãi suất giữa Mỹ và các nước này dần thu hẹp.
Ba Yếu Tố Áp Lực Lên Tỷ Giá Năm 2026
Tuy nhiên, nhóm phân tích từ MBS cũng chỉ ra ba yếu tố chính có thể tạo áp lực lên tỷ giá trong năm 2026:
- Nhu cầu USD trong nước vẫn cao: Mặc dù Việt Nam ghi nhận mức thặng dư thương mại hơn 20 tỷ USD trong năm 2025, phần lớn đến từ khối doanh nghiệp FDI. Trong khi đó, khối doanh nghiệp trong nước lại thâm hụt gần 30 tỷ USD, cho thấy nhu cầu USD vẫn rất lớn trong chu kỳ mở rộng sản xuất.
- Nhập khẩu tăng trưởng đồng tốc với xuất khẩu: Dự báo nhập khẩu sẽ tăng trưởng mạnh trong năm 2026, chủ yếu từ thị trường Mỹ khi Việt Nam cần thu hẹt thâm hụt thương mại tại đây.
- Giá vàng quốc tế tăng cao: Giá vàng được dự báo sẽ vượt ngưỡng 5.000 USD/ounce do bất ổn địa chính trị và nhu cầu tài sản an toàn tăng. Nhu cầu nhập khẩu vàng tăng sẽ tạo thêm áp lực lên tỷ giá trong nước.
Cân bằng giữa các yếu tố trên, chuyên gia MBS nhận định tỷ giá sẽ ổn định hơn trong năm 2026 với mức tăng dự kiến từ 2,5% đến 3%.
Bối Cảnh Toàn Cầu: Làn Sóng Bán Tháo USD
Đà giảm của đồng USD diễn ra trong bối cảnh bất ổn địa chính trị. Vào ngày 17 tháng 1, Tổng thống Mỹ Donald Trump đe dọa tăng thuế đối với 8 quốc gia châu Âu từ đầu tháng 2. Mặc dù lời đe dọa này sau đó đã được rút lại khi Mỹ và NATO đạt thỏa thuận liên quan đến đảo Greenland, đồng USD vẫn tiếp tục chịu sức ép.
Động thái "rate check" gần đây của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) chi nhánh New York đã làm dấy lên lo ngại về khả năng Mỹ và Nhật Bản phối hợp can thiệp vào thị trường tiền tệ để ngăn đà giảm giá của đồng Yên. "Rate check" là hình thức thăm dò khi Fed hỏi các nhà môi giới và ngân hàng về mức tỷ giá mà họ có thể thực hiện nếu Fed quyết định mua hoặc bán ngoại tệ.
Ngoài ra, phát biểu của Tổng thống Trump khi khẳng định giá trị đồng USD là "rất tốt" được giới giao dịch coi là tín hiệu cho thấy Nhà Trắng chấp nhận sự suy yếu của đồng bạc xanh. Những yếu tố này đã thúc đẩy hoạt động bán tháo USD mạnh mẽ hơn trong nửa cuối tháng.
Do đó, mặc dù Fed quyết định giữ nguyên lãi suất trong cuộc họp tháng 1, đồng USD đến cuối tháng vẫn giảm về gần mức đáy 4 năm tại 96,19, tương đương giảm 2,1% so với đầu năm. Về lộ trình lãi suất trong năm nay, Fed dự kiến ít nhất đến tháng 6 mới cân nhắc bước đi tiếp theo.
Nguồn: Báo cáo từ Chứng khoán MBS và phân tích của chuyên gia Mạnh Đức.
