Sau nhiều tháng hưởng lợi từ cơn sốt trí tuệ nhân tạo (AI) trên toàn cầu, cổ phiếu của SoftBank Group đã tăng mạnh, đưa vốn hóa thị trường của tập đoàn công nghệ Nhật Bản vượt qua Toyota lần đầu tiên kể từ tháng 3/2000 – đỉnh cao của bong bóng dot-com.
Cú bứt phá ngoạn mục của SoftBank
Trong phiên giao dịch ngày thứ Hai, cổ phiếu SoftBank tăng tới 14%, thiết lập mức cao kỷ lục mới. Vốn hóa thị trường của tập đoàn đạt khoảng 48.000 tỷ yen (tương đương 301 tỷ USD), vượt qua mức khoảng 45.000 tỷ yen của Toyota, chính thức trở thành doanh nghiệp niêm yết có giá trị lớn nhất trên Sở Giao dịch Chứng khoán Tokyo.
Đây là lần đầu tiên SoftBank đạt được vị trí này kể từ thời kỳ bong bóng dot-com, khi cổ phiếu công nghệ tăng vọt. Sự trở lại ngoạn mục này được thúc đẩy bởi làn sóng đầu tư vào AI, đặc biệt là các khoản đầu tư của SoftBank vào các công ty như Arm Holdings – một nhà thiết kế chip hàng đầu thế giới. Theo dữ liệu từ Sở Giao dịch Chứng khoán Tokyo, vốn hóa của SoftBank hiện chiếm khoảng 5% tổng giá trị thị trường.
Làn sóng AI làm thay đổi bản đồ vốn hóa
SoftBank không phải là trường hợp duy nhất hưởng lợi từ cuộc cách mạng AI. Nhiều doanh nghiệp công nghệ khác như Kioxia Holdings và Tokyo Electron cũng đã lọt vào nhóm 10 công ty có vốn hóa lớn nhất trên thị trường chứng khoán Tokyo. Đặc biệt, cổ phiếu của Kioxia Holdings – nhà sản xuất chip nhớ hàng đầu – đã tăng hơn 3.500% chỉ trong vòng một năm qua. Một số nhà đầu tư thậm chí dự báo lợi nhuận hoạt động của Kioxia sẽ sớm vượt qua Toyota, phản ánh sự dịch chuyển mạnh mẽ từ các ngành công nghiệp truyền thống sang công nghệ cao.
Trong khi đó, Toyota dù vẫn là thương hiệu nằm trong top 10 doanh nghiệp có vốn hóa cao nhất tại Nhật Bản, nhưng vị thế của hãng đang bị đe dọa bởi các công ty công nghệ, đặc biệt là những doanh nghiệp liên quan đến AI. Tính đến nay, chỉ còn Toyota và Hitachi là hai cái tên duy trì vị trí trong top 10 từ năm 1989 – thời điểm bong bóng tài sản Nhật Bản đạt đỉnh.
Bài học từ quá khứ
Khi bong bóng tài sản Nhật Bản đạt đỉnh năm 1989, NTT (Nippon Telegraph and Telephone) từng là công ty niêm yết có giá trị lớn nhất thế giới với vốn hóa vượt 22.000 tỷ yen, nhờ vị thế độc quyền trong lĩnh vực viễn thông sau khi được tư nhân hóa vào năm 1985. Tuy nhiên, sự bùng nổ của bong bóng đã khiến NTT mất đi vị thế, và mãi đến nay mới có một công ty công nghệ khác thay thế vị trí dẫn đầu.
Sự trỗi dậy của SoftBank và các công ty AI cho thấy một xu hướng rõ ràng: những ngành từng là trụ cột tăng trưởng của nền kinh tế Nhật Bản như thép, điện lực hay công nghiệp nặng đang dần nhường chỗ cho các doanh nghiệp công nghệ. Theo các chuyên gia phân tích, làn sóng AI sẽ tiếp tục định hình lại thị trường chứng khoán Nhật Bản trong những năm tới, với SoftBank và các công ty công nghệ khác dẫn đầu.
