Doanh thu môi giới tiếp tục lao dốc
Doanh thu môi giới chứng khoán trong quý 2/2026 chỉ đạt khoảng 3.600 tỷ đồng, giảm 27% so với quý 1/2026 và thấp hơn 5% so với cùng kỳ năm ngoái. Đây là mức thấp nhất kể từ quý 1/2025, chỉ bằng hơn một nửa so với đỉnh 7.000 tỷ đồng ghi nhận vào quý 3/2025. Số liệu từ báo cáo tài chính của các công ty chứng khoán cho thấy lợi nhuận gộp toàn ngành giảm mạnh hơn doanh thu, chỉ còn khoảng 400 tỷ đồng, giảm hơn 63% so với quý trước và giảm 50% so với quý 2/2025.
Biên lợi nhuận thu hẹp kỷ lục
Biên lợi nhuận gộp mảng môi giới rơi xuống khoảng 11%, thấp hơn nhiều so với mức 22% của quý 1/2026 và 21% của quý 2/2025. Đây là một trong những mức thấp nhất kể từ năm 2023, cho thấy doanh thu giảm nhanh hơn khả năng cắt giảm chi phí của các công ty chứng khoán. Chi phí môi giới chỉ giảm gần 16% so với quý trước và thậm chí tăng 7% so với cùng kỳ, khiến lợi nhuận bị bào mòn nghiêm trọng.
Thanh khoản thị trường suy yếu
Sự sụt giảm doanh thu môi giới chủ yếu xuất phát từ thanh khoản thị trường xuống thấp. Tổng giá trị giao dịch trên HoSE trong quý 2 chỉ đạt khoảng 1,377 triệu tỷ đồng, giảm 24% so với quý 1/2026. Nếu chỉ tính giao dịch khớp lệnh, mức giảm lên tới 31%. Riêng tháng 6, giá trị khớp lệnh bình quân chỉ còn khoảng 13.000 tỷ đồng mỗi phiên, thấp nhất trong 17 tháng. Dù chỉ số VN-Index phục hồi, dòng tiền chưa quay lại diện rộng, phản ánh tâm lý thận trọng của nhà đầu tư trước những biến động địa chính trị phức tạp.
Thu nhập môi giới giảm sâu
Thu nhập của đội ngũ môi giới gồm lương cố định và phần biến đổi gắn với doanh thu phí giao dịch, chỉ tiêu kinh doanh và quy mô tài sản khách hàng. Khi thị trường ảm đạm, nhà đầu tư giảm giao dịch, hạn chế đòn bẩy và rút tiền khỏi tài khoản, doanh thu phí giảm khiến hoa hồng của môi giới cũng sụt giảm. Một số công ty chứng khoán ghi nhận lỗ gộp từ mảng môi giới như DNSE (26 tỷ đồng), Mirae Asset (gần 2 tỷ đồng), trong khi VPBankS gần như hòa vốn.
Áp lực từ quy định mới
Tháng 5/2026, Ủy ban Chứng khoán Nhà nước yêu cầu các công ty chứng khoán rà soát hoạt động nhân viên trên mạng xã hội, đảm bảo các khuyến nghị không vượt quá phạm vi được ủy quyền. Đồng thời, các thỏa thuận quản lý tài khoản ủy thác phải tuân thủ Thông tư 121/2020/TT-BTC, siết chặt việc giao toàn quyền cho môi giới. Những quy định này làm thu hẹp phương thức tiếp cận khách hàng dựa vào hội nhóm hoặc 'phím hàng' thiếu kiểm soát, buộc người hành nghề phải thay đổi cách làm việc.
Chuyển đổi mô hình kinh doanh
Trong 10 năm qua, phí giao dịch từng là nguồn thu chính của các công ty chứng khoán, nhưng công nghệ và xu hướng miễn giảm phí đã làm thay đổi cấu trúc thị trường. Trí tuệ nhân tạo có thể tổng hợp tin tức, phân tích báo cáo tài chính và xây dựng kịch bản đầu tư, thay thế nhiều tác vụ cơ bản của môi giới truyền thống. Các công ty chứng khoán ngày càng coi tài khoản giao dịch là cửa ngõ để bán các sản phẩm khác như cho vay ký quỹ, quản lý tài sản, trái phiếu và chứng chỉ quỹ. Mô hình mới chấp nhận hòa vốn hoặc lỗ mảng môi giới để mở rộng quy mô khách hàng và tăng dư nợ cho vay.
Sự phân hóa trong nghề môi giới
Nghề môi giới chứng khoán chưa biến mất nhưng đang phân hóa mạnh. Những người chỉ dựa vào phí giao dịch và thúc đẩy mua bán liên tục sẽ chịu áp lực lớn. Trái lại, những môi giới có năng lực tư vấn thực chất, quản trị rủi ro và phân bổ tài sản cho nhóm khách hàng lớn vẫn giữ được vị thế trong hệ sinh thái mới. Sự thay đổi này không chỉ ảnh hưởng đến thu nhập mà còn đặt ra yêu cầu về kỹ năng và định hướng phát triển cho đội ngũ hành nghề.
