Văn phòng Chính phủ vừa ban hành văn bản truyền đạt ý kiến chỉ đạo của Phó thủ tướng thường trực Phạm Gia Túc, giao Bộ Xây dựng chủ trì phối hợp với UBND TP.Hà Nội và các bộ, ngành liên quan xem xét đề xuất của Tập đoàn Vingroup về việc di dời đoạn tuyến đường sắt từ ga Hà Nội đến ga Ngọc Hồi nhằm phục vụ dự án mở rộng Quốc lộ 1A.
Yêu cầu đánh giá toàn diện các tác động
Đáng chú ý, Phó thủ tướng thường trực Phạm Gia Túc yêu cầu các cơ quan chức năng đánh giá kỹ lưỡng các tác động đối với hoạt động vận tải đường sắt, chi phí xã hội, tình trạng ùn tắc giao thông cũng như hoạt động sản xuất kinh doanh của Tổng công ty Đường sắt Việt Nam. Bên cạnh đó, cần phân tích tác động đến đời sống và việc làm của người lao động khi chức năng ga đầu mối được dịch chuyển từ ga Hà Nội hiện hữu về ga Ngọc Hồi, trong bối cảnh hệ thống hạ tầng kết nối và bản thân ga Ngọc Hồi chưa được đầu tư đồng bộ.
Giải pháp bảo đảm ổn định và hiệu quả
Trên cơ sở đánh giá, các cơ quan liên quan phải đề xuất các giải pháp phù hợp nhằm bảo đảm không ảnh hưởng đến vận tải hàng hóa và hành khách, giảm thiểu nguy cơ ùn tắc giao thông, đồng thời duy trì hoạt động sản xuất kinh doanh của ngành đường sắt và ổn định đời sống người lao động. Phó thủ tướng cũng yêu cầu so sánh các phương án đầu tư để lựa chọn phương án tối ưu, hiệu quả nhất. Trường hợp triển khai theo hình thức đối tác công tư (PPP), việc lựa chọn nhà đầu tư phải tuân thủ đầy đủ quy định pháp luật, bảo đảm công khai, minh bạch, tránh thất thoát, lãng phí tài sản nhà nước.
Định hướng di dời ga Hà Nội ra khỏi nội đô
Liên quan đến định hướng di dời ga Hà Nội ra khỏi khu vực nội đô, Văn phòng Chính phủ cũng có văn bản gửi các bộ, ngành và UBND TP.Hà Nội về việc giao thành phố làm cơ quan chủ quản một số dự án đường sắt quốc gia trên địa bàn. Theo đó, Bộ Xây dựng được giao chủ trì, phối hợp với UBND TP.Hà Nội và các cơ quan liên quan làm rõ tính cấp bách của việc đầu tư các dự án và di dời tuyến đường sắt hiện hữu nhằm giải quyết tình trạng ùn tắc giao thông.
Nghiên cứu kinh nghiệm quốc tế
Bộ Xây dựng được giao nghiên cứu kinh nghiệm quốc tế trong quy hoạch các ga đường sắt trung tâm tại các quốc gia như Pháp, Đức, Nhật Bản và Trung Quốc. Từ đó, đánh giá toàn diện phương án di dời ga Hà Nội, bảo đảm kết nối đồng bộ giữa đường sắt quốc gia, đường sắt đô thị, đường sắt tốc độ cao và các phương thức vận tải khác. Các cơ quan chức năng phải làm rõ định hướng quy hoạch ga trung tâm mới của đường sắt quốc gia, bảo đảm tính ổn định lâu dài. Đồng thời, đánh giá sự phù hợp của đề xuất di chuyển ga Hà Nội ra khỏi khu vực đô thị trong khi vẫn tiếp tục phát triển các khu đô thị quy mô lớn xung quanh ga trung tâm mới.
Đề xuất của Vingroup
Trước đó, Tập đoàn Vingroup đã đề xuất di dời ga Hà Nội đến ga Ngọc Hồi hoặc vị trí phù hợp do Bộ Xây dựng và UBND TP.Hà Nội xác định, nhằm bàn giao mặt bằng thi công dự án mở rộng Quốc lộ 1 trong năm 2026. Doanh nghiệp này cũng đề xuất được tham gia đầu tư hàng loạt dự án hạ tầng đường sắt theo hình thức PPP, hợp đồng BT, trong đó có dự án xây dựng ga hàng hóa và ga hành khách tạm tại Ngọc Hồi để phục vụ hành khách, thay thế ga Hà Nội. Vị trí ga Ngọc Hồi cách ga Hà Nội hiện nay khoảng 14 km. Nếu triển khai di dời, hành khách đi các tỉnh phía nam sẽ phải di chuyển ra ga Ngọc Hồi, tàu hàng hoạt động ga Thường Tín, Ngọc Hồi đi theo tuyến vành đai phía đông Ngọc Hồi - Kim Sơn.
