Khu đất số 112 Nguyễn Thị Minh Khai (quận 1, TP.HCM) - nơi từng được giao dịch với giá gần 8.000 lượng vàng cách đây gần 20 năm - hiện vẫn là một trong những vị trí đắc địa bậc nhất thành phố khi nằm đối diện Dinh Độc Lập. Đây chính là tâm điểm vụ án khiến nghệ sĩ Trương Ngọc Ánh bị khởi tố, bắt tạm giam về tội "Lạm dụng tín nhiệm chiếm đoạt tài sản" từ tháng 10/2025.
Vị trí siêu đắc địa và hiện trạng khu đất
Theo ghi nhận của phóng viên ngày 4/8, bên trong khu đất đã có công trình xây dựng hoàn thành nhưng không có cư dân sinh hoạt. Tình trạng này được giữ nguyên từ sau khi cơ quan cảnh sát điều tra khởi tố vụ án. Khu đất tọa lạc tại góc giao đường Lê Quý Đôn và Nguyễn Thị Minh Khai, ngay cạnh trường THPT Lê Quý Đôn, đối diện Dinh Độc Lập.
Khảo sát trên các website mua bán nhà đất cho thấy, bất động sản xung quanh khu vực này được rao bán với giá từ 300-800 triệu đồng/m2 tùy vị trí, phản ánh giá trị đất đai tại đây vẫn cực kỳ cao.
Diễn biến vụ án và cáo buộc chiếm đoạt
Ngày 31/10/2025, Cơ quan Cảnh sát điều tra (Phòng Cảnh sát kinh tế) Công an TP.HCM đã khởi tố vụ án, khởi tố bị can và bắt tạm giam Trương Ngọc Ánh. Trước đó, Công ty CP Bất động sản Đất Rồng (địa chỉ 25 Đào Duy Anh, phường Đức Nhuận, TP.HCM) đã có đơn tố cáo bà Ánh, người từng giữ chức Chủ tịch HĐQT kiêm Giám đốc công ty, có dấu hiệu chiếm đoạt tài sản.
Theo cơ quan công an, trong thời gian là người đại diện pháp luật của Công ty Đất Rồng, bà Ánh đã kêu gọi ông P.G.M (quốc tịch Ireland) góp vốn đầu tư tổng cộng 9,1 triệu USD (hơn 149 tỷ đồng) cho 2 dự án bất động sản, trong đó có dự án tòa nhà Indochine tại số 112 Nguyễn Thị Minh Khai. Riêng dự án này, ông M. đã chuyển 4,49 triệu USD, tương đương 72 tỷ đồng.
Hợp đồng đầu tư ký ngày 25/1/2008 quy định dự án tòa nhà Indochine phải do Công ty Đất Rồng đứng tên sở hữu với giá trị 12.917,7 lượng vàng. Tuy nhiên, kết quả xác minh cho thấy từ trước khi ký hợp đồng, Trương Ngọc Ánh cùng N.M.H (sinh năm 1964, trú tại phường Tân Định) đã đứng tên cá nhân ký hợp đồng mua bán với 4 hộ dân trong khu đất dự án chỉ với 7.917,3 lượng vàng.
Trong đó, Ánh thanh toán 3.000 lượng vàng nhưng hạch toán sổ sách công ty là đã chi 4.458 lượng vàng, vi phạm thỏa thuận đầu tư, có dấu hiệu gian dối, nâng khống giá trị dự án để chiếm đoạt phần chênh lệch.
Vụ việc bồi thường và chiếm đoạt thêm
Tháng 12/2007, UBND TP.HCM ban hành quyết định thu hồi khu đất để mở rộng Trường THPT Lê Quý Đôn, chi trả hơn 26,1 tỷ đồng bồi thường cho 4 hộ dân. Sau đó, các hộ dân đã hoàn trả toàn bộ số tiền này cho Trương Ngọc Ánh và N.M.H. Tuy nhiên, bà Ánh chỉ chuyển về công ty và nhà đầu tư 3 tỷ đồng, còn lại hơn 10 tỷ đồng sử dụng vào mục đích cá nhân, không báo cáo, không hạch toán sổ sách.
Trong quá trình điều hành doanh nghiệp, Trương Ngọc Ánh đã lợi dụng quyền hạn người đại diện pháp luật, tự ý rút tiền từ tài khoản công ty, chỉ đạo lập bút toán giả, làm sai lệch báo cáo tài chính nhằm che giấu hành vi chiếm đoạt.
Ngày 4/8, đại diện Công ty Đất Rồng cho biết: "Hiện, chưa nắm thêm thông tin mới về sự việc. Sẽ thông báo lại sau nếu có thông tin mới".
Vì sao vụ án vẫn được truy cứu sau 17 năm?
Điều đáng chú ý, hành vi của Trương Ngọc Ánh diễn ra năm 2007-2008, đến tháng 10/2025 là 17 năm. Theo TS. Trần Thanh Thảo (Khoa Luật Hình sự, Đại học Luật TP.HCM), theo Điều 27 Bộ luật Hình sự (BLHS), thời hiệu truy cứu trách nhiệm hình sự là 5 năm với tội phạm ít nghiêm trọng, 10 năm với tội phạm nghiêm trọng, 15 năm với tội phạm rất nghiêm trọng và 20 năm với tội phạm đặc biệt nghiêm trọng.
Đối với tội "Lạm dụng tín nhiệm chiếm đoạt tài sản", theo khoản 4 Điều 140 BLHS năm 1999 (luật áp dụng tại thời điểm hành vi), trường hợp chiếm đoạt từ 500 triệu đồng trở lên có thể bị phạt tù từ 12 đến 20 năm hoặc tù chung thân, thuộc loại tội phạm đặc biệt nghiêm trọng. Do đó, thời hiệu truy cứu là 20 năm, tính từ ngày tội phạm được thực hiện. Ngay cả khi áp dụng khoản 4 Điều 175 BLHS năm 2015 (có lợi cho người phạm tội), khung hình phạt vẫn là 12-20 năm tù, vẫn thuộc tội đặc biệt nghiêm trọng với thời hiệu 20 năm.
"Vì chưa hết thời hiệu truy cứu trách nhiệm hình sự nên cơ quan tiến hành tố tụng có quyền truy cứu trách nhiệm hình sự để xử lý người phạm tội theo đúng quy định pháp luật", TS. Trần Thanh Thảo nhấn mạnh.
