Kỳ Thi Tốt Nghiệp THPT 2026: Giữ Ổn Định Cấu Trúc, Tập Trung Đánh Giá Năng Lực
Theo Thông tư số 13/2026/TT-BGDĐT về việc sửa đổi, bổ sung một số điều của Quy chế thi tốt nghiệp Trung học Phổ thông, được Bộ Giáo dục và Đào tạo ban hành chính thức vào ngày 9/3/2026, kỳ thi năm nay sẽ tiếp tục duy trì cấu trúc ổn định từ năm 2025. Cụ thể, thí sinh sẽ thi hai môn bắt buộc là Ngữ văn và Toán, cùng với hai môn tự chọn, loại bỏ hoàn toàn môn thi tổ hợp như trước đây. Điều này đồng nghĩa với việc giảm từ một đến hai môn thi so với các năm trước, tạo điều kiện thuận lợi hơn cho học sinh.
Đề Thi Hướng Đến Đánh Giá Năng Lực Thực Tế
Một điểm nhấn quan trọng trong kỳ thi năm nay là đề thi được thiết kế theo hướng đánh giá năng lực toàn diện của thí sinh. Thay vì tập trung vào việc ghi nhớ máy móc, đề thi sẽ chú trọng nhiều hơn đến khả năng vận dụng kiến thức vào thực tiễn. Kỳ thi sẽ được tổ chức trong ba buổi, với hình thức gọn nhẹ hơn nhưng đặt ra yêu cầu cao hơn về chất lượng học tập và chuẩn bị của học sinh.
Ngay từ đầu năm học 2025-2026, các Sở Giáo dục và Đào tạo trên khắp cả nước đã đồng loạt triển khai kế hoạch tổ chức thi. Trọng tâm của công tác chuẩn bị là việc chuẩn hóa dữ liệu và phân cấp trách nhiệm một cách rõ ràng, minh bạch. Tại nhiều địa phương như Quảng Ninh, Ninh Bình, việc đăng ký dự thi được tổ chức linh hoạt theo hình thức trực tuyến kết hợp với trực tiếp. Dữ liệu thí sinh được rà soát kỹ lưỡng từ ảnh chân dung, giấy tờ định danh cho đến thông tin học tập, đảm bảo tính chính xác tuyệt đối.
Tuyên Quang Tổ Chức Kỳ Thi Với Quy Mô Lớn Nhất Từ Trước Đến Nay
Đáng chú ý, năm 2026 đánh dấu lần đầu tiên kỳ thi tốt nghiệp Trung học Phổ thông tại tỉnh Tuyên Quang được tổ chức trên quy mô lớn hơn nhiều so với trước. Dự kiến, tổng số thí sinh tham dự sẽ lên đến gần 17.000 em, tạo ra không ít thách thức cho công tác tổ chức. Ông Lê Văn Tuyên, Trưởng phòng Quản lý Chất lượng giáo dục thuộc Sở Giáo dục và Đào tạo tỉnh Tuyên Quang, cho biết: “Trước thực trạng phân bố địa bàn rộng, điều kiện kinh tế - xã hội giữa các vùng còn nhiều khác biệt, đặc biệt tại khu vực vùng sâu, vùng xa, vùng đồng bào dân tộc thiểu số, Sở Giáo dục và Đào tạo Tuyên Quang đã triển khai đồng bộ nhiều giải pháp thiết thực.”
Về công tác chuyên môn, Sở đã tổ chức xây dựng tài liệu ôn tập chung cho học sinh lớp 12 trên toàn tỉnh, đảm bảo sự thống nhất về nội dung và định hướng ôn luyện. Đồng thời, chín cụm chuyên môn cấp Trung học phổ thông và giáo dục thường xuyên đã được thành lập, với sự tham gia của các đơn vị từ cả vùng thuận lợi lẫn vùng khó khăn. Mục tiêu là tăng cường trao đổi, hỗ trợ lẫn nhau, góp phần nâng cao chất lượng giảng dạy và ôn tập một cách đồng đều.
Song song đó, Sở chỉ đạo các nhà trường tổ chức khảo sát chất lượng định kỳ và thi thử để phân loại học sinh theo nhóm năng lực. Từ đó, các kế hoạch ôn tập phù hợp sẽ được xây dựng, nhằm hỗ trợ hiệu quả cho học sinh yếu và học sinh ở vùng khó khăn, góp phần thu hẹp khoảng cách về chất lượng giáo dục giữa các khu vực.
Chuẩn Bị Kỹ Lưỡng Về Cơ Sở Vật Chất Và Nhân Lực
Bên cạnh công tác chuyên môn, Sở Giáo dục và Đào tạo Tuyên Quang cũng tập trung chuẩn bị đầy đủ các điều kiện tổ chức kỳ thi. Cụ thể, cơ sở vật chất, trang thiết bị và phương án bố trí điểm thi được điều chỉnh phù hợp với đặc thù địa bàn rộng và số lượng thí sinh lớn. Công tác đảm bảo an ninh, an toàn, phòng chống thiên tai và dịch bệnh cũng được chú trọng. Đội ngũ cán bộ coi thi, chấm thi đã được tập huấn bài bản, đồng thời Sở phối hợp chặt chẽ với các sở, ngành và địa phương trong toàn tỉnh để đảm bảo kỳ thi diễn ra suôn sẻ.
Lợi Thế Của Học Sinh Học Trọn Vẹn Chương Trình Mới
So với khóa trước, học sinh lớp 12 năm nay có lợi thế rõ rệt khi được học trọn vẹn Chương trình giáo dục phổ thông 2018 ngay từ lớp 10. Điều này giúp xóa bỏ tình trạng “chuyển giao giữa hai chương trình” gây nhiều bỡ ngỡ trước đây. Nhà giáo Nguyễn Thị Hiền, Hiệu trưởng Trường Trung học Phổ thông Kim Liên tại Hà Nội, chia sẻ: “Qua thực tiễn tổ chức dạy học và ôn tập cho học sinh lớp 12 dự thi theo quy chế mới, chúng tôi nhận thấy một bài học quan trọng là việc đổi mới phương pháp dạy học cần được triển khai xuyên suốt, thay vì chỉ tập trung vào giai đoạn ôn thi cuối cấp.”
Cô Hiền cũng lưu ý rằng, mặc dù kỳ thi có thể “nhẹ” hơn về số môn, nhưng lại “nặng” hơn trong cách học. “Chương trình giáo dục phổ thông 2018 đặt ra yêu cầu cao hơn về năng lực tự học, tư duy độc lập và khả năng vận dụng kiến thức. Vì vậy, học sinh cần chủ động hơn trong phương pháp học tập.” Tại Trường Trung học Phổ thông Kim Liên, các buổi trao đổi với phụ huynh và học sinh được tổ chức thường xuyên, nhằm cung cấp thông tin đầy đủ về chương trình, cấu trúc đề thi và phương pháp học tập phù hợp.
Công Tác Tư Vấn Trở Thành “Mắt Xích” Quan Trọng
Nhìn rộng ra trên cả nước, nhiều Sở Giáo dục và Đào tạo đã yêu cầu các trường tăng cường công tác tư vấn, định hướng cho học sinh ngay từ đầu năm học. Việc cung cấp thông tin kịp thời về cấu trúc đề thi và phương pháp ôn tập đang trở thành yếu tố then chốt. Khi học sinh được quyền lựa chọn môn thi, việc lựa chọn đúng - phù hợp với năng lực và định hướng nghề nghiệp - trở thành yếu tố quyết định đến kết quả thi.
Có thể nói, kỳ thi tốt nghiệp Trung học Phổ thông năm 2026 không có quá nhiều biến động về mặt cấu trúc, nhưng đòi hỏi sự chuẩn bị dài hơi hơn trong suốt quá trình học tập. Điều đáng ghi nhận chính là sự chuyển đổi trong nhận thức, từ việc “học để thi” dần nhường chỗ cho “học để làm được điều gì đó” một cách thiết thực.
Trao Quyền Chủ Động Cho Các Địa Phương
Trong bối cảnh sáp nhập đơn vị hành chính, Thông tư số 13/2026/TT-BGDĐT cũng nhấn mạnh việc trao quyền chủ động hơn cho các Sở Giáo dục và Đào tạo địa phương. Cụ thể, các Sở được phép bố trí điểm thi phù hợp với địa bàn mới sau sáp nhập, điều phối nhân lực coi thi và chấm thi một cách linh hoạt, đồng thời đảm bảo thí sinh không phải di chuyển quá xa để tham dự kỳ thi. Đây là bước đi quan trọng nhằm tối ưu hóa công tác tổ chức và giảm thiểu áp lực cho thí sinh.
