Lễ Hội Côn Sơn Kiếp Bạc 2026: Bước Chuyển Mình Của Di Sản UNESCO
Những ngày đầu Xuân năm 2026, dòng người đổ về Côn Sơn, Kiếp Bạc không chỉ với tâm thế hành hương truyền thống mà còn háo hức khám phá những trải nghiệm văn hóa mới mẻ. Lễ hội mùa Xuân năm nay đánh dấu một bước ngoặt quan trọng khi quần thể di tích này chính thức được UNESCO ghi danh, kết hợp trang trọng Lễ tưởng niệm 692 năm Ngày viên tịch của Đệ tam Tổ Trúc Lâm Huyền Quang tôn giả với Khai hội mùa Xuân và chương trình nghệ thuật quy mô lớn.
Mở Rộng Không Gian Và Chiều Sâu Trải Nghiệm
Lễ hội năm nay được tổ chức với sự đầu tư công phu, hiện đại nhưng vẫn giữ vững chiều sâu văn hóa truyền thống. Các nghi lễ diễn ra trang nghiêm, chuẩn mực, cùng nhiều hoạt động văn hóa nghệ thuật được dàn dựng bài bản, làm nổi bật tư tưởng của Thiền phái Trúc Lâm và giá trị đặc sắc của di sản. Điểm nhấn đáng chú ý là Tuần Văn hóa, Du lịch và Xúc tiến Thương mại kéo dài 12 ngày, khai mạc vào ngày 28/2 (12 tháng Giêng âm lịch), tại không gian rộng hơn 10.000m² phía trước hồ Bán Nguyệt.
Tuần lễ này bao gồm các khu vực trưng bày sản phẩm OCOP, tinh hoa làng nghề và ẩm thực địa phương. Lần đầu tiên, "Ngày hội sách di sản" được tổ chức, giới thiệu gần 100 đầu sách và tư liệu về Côn Sơn, Kiếp Bạc cùng Thiền phái Trúc Lâm, giúp du khách chủ động tìm hiểu thông tin trước khi tham quan. Chị Nguyễn Thanh Hảo (phường Hồng Bàng, Hải Phòng) chia sẻ: "Dù là người địa phương, tôi vẫn chưa biết nhiều về di tích. Những tài liệu ở đây thực sự quý giá, giúp tôi giới thiệu chi tiết hơn với bạn bè và người thân."
Làm Mới Sản Phẩm Và Kích Cầu Du Lịch
Song song với đổi mới tổ chức, lễ hội năm 2026 chứng kiến sự hình thành rõ nét của các sản phẩm du lịch gắn với di sản. Ba tour trọng điểm được nâng cấp và đưa vào khai thác, bao gồm:
- "Khám phá Di sản Côn Sơn, Kiếp Bạc": Du khách được dẫn dắt qua hành trình khép kín, tham quan chùa Côn Sơn và đền Kiếp Bạc, tham gia hoạt động in dập mộc bản, viết thư pháp chữ Hán-Nôm, và kết thúc bằng leo núi, thưởng trà thiền.
- "Theo dấu chân Tam Tổ Trúc Lâm": Hành trình này tập trung vào chiều sâu tư tưởng, với các hoạt động như thực hiện nghi lễ quay Cửu Phẩm Liên Hoa, thăm suối Côn Sơn, và trải nghiệm in mộc bản, viết thư pháp.
- "Một hành trình - Năm điểm đến di sản thế giới": Mở rộng trải nghiệm ra vùng phụ cận, kết nối Côn Sơn, Kiếp Bạc với các di tích như chùa Thanh Mai, động Kính Chủ, và chùa Nhẫm Dương, kết hợp tham quan làng nghề và thưởng thức ẩm thực địa phương.
Ông Vũ Đình Tiến, Phó Giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Hải Phòng, cho biết: "Năm 2026, Hải Phòng đặt mục tiêu đón hơn 16 triệu lượt khách. Du lịch văn hóa-tâm linh, đặc biệt là Côn Sơn, Kiếp Bạc, đóng vai trò then chốt trong việc kích cầu và nâng cao chất lượng tăng trưởng."
Thách Thức Và Cơ Hội Phát Triển Bền Vững
Tuy nhiên, đại diện Hiệp hội Du lịch Hải Phòng, ông Nghiêm Trọng Đức, chỉ ra những điểm nghẽn cần tháo gỡ, như thiếu cơ sở lưu trú chất lượng và hạ tầng chưa đồng bộ. Ông nhấn mạnh: "Việc khuyến khích doanh nghiệp đầu tư vào hệ thống lưu trú chuẩn hóa là yêu cầu cấp thiết để đáp ứng nhu cầu ngày càng tăng của du khách."
Có thể thấy, du lịch Côn Sơn, Kiếp Bạc đang dần vượt ra khỏi khuôn khổ một điểm đến theo mùa lễ hội, từng bước định hình thành trung tâm du lịch di sản bền vững, góp phần quảng bá Quần thể di tích và danh thắng Yên Tử-Vĩnh Nghiêm-Côn Sơn, Kiếp Bạc sau khi được UNESCO vinh danh.
