Các nhà khoa học vừa xác định được niên đại của vụ va chạm thiên thạch cổ nhất từng được ghi nhận trên Trái Đất, với kết quả cho thấy sự kiện này xảy ra cách đây khoảng 3,5 tỷ năm, lâu hơn 1 tỷ năm so với các ước tính trước đó. Phát hiện này được công bố trên tạp chí Nature Communications, dựa trên phân tích các mẫu đá từ vùng Pilbara ở Tây Úc.
Phát hiện mới về tuổi của thiên thạch
Nhóm nghiên cứu do Tiến sĩ Tim Johnson từ Đại học Curtin dẫn đầu đã sử dụng phương pháp phân tích đồng vị urani-chì để xác định tuổi của các khoáng vật zircon trong đá trầm tích. Kết quả cho thấy vụ va chạm xảy ra vào khoảng 3,46 tỷ năm trước, trong thời kỳ Tiền Thái Cổ. Trước đây, các nhà khoa học cho rằng vụ va chạm này chỉ xảy ra cách đây khoảng 2,5 tỷ năm.
Bằng chứng từ vùng Pilbara
Vùng Pilbara ở Tây Úc nổi tiếng với những lớp đá cổ xưa, nơi lưu giữ dấu vết của nhiều sự kiện địa chất quan trọng. Các nhà khoa học đã tìm thấy các hạt cầu thủy tinh nhỏ hình thành từ đá nóng chảy do va chạm, được bảo tồn trong các lớp trầm tích. Những hạt này, có kích thước từ vài micromet đến vài milimet, chứa các khoáng vật zircon cho phép xác định niên đại chính xác.
Tác động đến sự sống sơ khai
Vụ va chạm này có thể đã ảnh hưởng đến sự phát triển của sự sống sơ khai trên Trái Đất. Theo Tiến sĩ Johnson, "Vụ va chạm này xảy ra vào thời điểm sự sống đầu tiên đang hình thành trên hành tinh của chúng ta. Nó có thể đã tạo ra các điều kiện mới, chẳng hạn như các miệng núi lửa và các hồ nước nóng, thúc đẩy sự tiến hóa của các vi sinh vật cổ đại."
So sánh với các vụ va chạm khác
Vụ va chạm này lớn hơn nhiều so với vụ va chạm đã xóa sổ loài khủng long cách đây 66 triệu năm. Các ước tính cho thấy thiên thạch có đường kính từ 20 đến 30 km, tạo ra một miệng núi lửa rộng hàng trăm km. Tuy nhiên, do các quá trình địa chất lâu dài, miệng núi lửa này đã bị xói mòn và không còn dấu vết rõ ràng.
Ý nghĩa khoa học
Phát hiện này giúp các nhà khoa học hiểu rõ hơn về lịch sử va chạm của Trái Đất và tác động của chúng đối với sự tiến hóa của hành tinh. Nó cũng cung cấp thông tin quan trọng về điều kiện môi trường trong giai đoạn đầu của Trái Đất, khi sự sống bắt đầu xuất hiện. Nghiên cứu này mở ra hướng đi mới trong việc tìm kiếm các dấu vết va chạm cổ xưa hơn nữa, có thể lên tới 4 tỷ năm.
