Chính phủ vừa ban hành Nghị quyết 24/2026/NQ-CP, đánh dấu bước ngoặt quan trọng trong cải cách thủ tục hành chính số. Theo đó, ứng dụng VNeID và chữ ký số chính thức được áp dụng rộng rãi, thay thế hoàn toàn các loại giấy tờ bản cứng trong nhiều lĩnh vực kể từ ngày 29/4. Các ngành tiên phong bao gồm môi trường thẩm định giá và môi giới bảo hiểm.
Quy trình đăng ký hành nghề được tinh gọn
Để hoàn tất thủ tục đăng ký hành nghề, người đăng ký có thể sử dụng Phiếu lý lịch tư pháp điện tử được tích hợp và xác thực từ tài khoản định danh VNeID, với điều kiện phiếu điện tử được cấp không quá 6 tháng tính đến thời điểm đăng ký. Quy trình xử lý hồ sơ cũng được quy định chặt chẽ nhằm hỗ trợ doanh nghiệp. Trong thời hạn 5 ngày làm việc kể từ khi tiếp nhận hồ sơ, nếu hồ sơ chưa đầy đủ hoặc có nội dung chưa chính xác, Bộ Tài chính sẽ có văn bản hướng dẫn doanh nghiệp bổ sung, hoàn thiện. Quy trình giao tiếp này được thực hiện thông suốt qua hệ thống dịch vụ công trực tuyến, giảm thiểu tối đa việc đi lại trực tiếp. Điều này minh chứng cho tính thực tiễn của Đề án 06 khi dữ liệu dân cư đã đi sâu vào giải quyết các thủ tục hành chính phức tạp.
Điểm nhấn về mật mã dân sự và chữ ký số
Đối với giới công nghệ, điểm nhấn đáng chú ý nhất nằm ở mảng kinh doanh sản phẩm, dịch vụ mật mã dân sự. Nghị quyết 24 quy định rõ khi doanh nghiệp nộp hồ sơ xin cấp phép trực tuyến qua Cổng Dịch vụ công quốc gia, toàn bộ hồ sơ bắt buộc phải được ký số theo đúng quy định của pháp luật. Quy định mang tính bắt buộc này giúp tăng cường tính bảo mật, toàn vẹn của dữ liệu trong lĩnh vực nhạy cảm như an toàn thông tin, đồng thời cho thấy chữ ký số đang trở thành công cụ tiêu chuẩn cho doanh nghiệp trong kỷ nguyên mới.
Nguyên tắc 'chỉ khai báo một lần'
Nghị quyết nhấn mạnh nguyên tắc 'chỉ khai báo một lần'. Đối với các giấy tờ lai lịch, nhân dạng, nếu thông tin đã có trong Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư hoặc các cơ quan quản lý đã kết nối, chia sẻ thông tin trên môi trường điện tử, thì tổ chức, cá nhân được miễn nộp các tài liệu vật lý. Cơ chế liên thông này mang lại lợi ích cho nhiều ngành nghề, như doanh nghiệp môi giới bảo hiểm: việc cấp phép, mở chi nhánh được tinh gọn, hồ sơ nhân sự được tra soát chéo trên hệ thống điện tử thay vì nộp bản sao chứng thực.
Lộ trình thực hiện
Theo kế hoạch, Nghị quyết 24/2026 có hiệu lực thi hành từ ngày 29/4 đến trước ngày 1/3/2027. Đây là khoảng thời gian để các tổ chức, doanh nghiệp hoàn thiện hạ tầng công nghệ, mua sắm chữ ký số và đồng bộ tài khoản VNeID, chuẩn bị sẵn sàng cho một hệ sinh thái Chính phủ số không giấy tờ trong tương lai gần.
