Những ngày này, không khí học tập và tìm hiểu công nghệ số đang diễn ra sôi nổi tại nhiều thôn trên địa bàn xã Đình Lập, tỉnh Lạng Sơn. Từ nhà văn hóa thôn đến các buổi sinh hoạt cộng đồng, người dân được hướng dẫn sử dụng điện thoại thông minh, thanh toán không dùng tiền mặt, tra cứu dịch vụ công trực tuyến và bán hàng trên sàn thương mại điện tử. Sự thay đổi này bắt nguồn từ mô hình “Mỗi thôn một góc chuyển đổi số” do Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam xã Đình Lập triển khai, nhằm đưa công nghệ số đến gần hơn với người dân, đặc biệt ở khu vực nông thôn, góp phần giảm nghèo thông tin và xây dựng cộng đồng số từ cơ sở.
Triển khai điểm tại 3 thôn
Ngay trong quý I/2026, xã đã chọn 3 thôn gồm thôn 5, Quyết Tiến và Pò Tấu để triển khai thí điểm. Tại các “Góc chuyển đổi số”, người dân được hỗ trợ sử dụng dịch vụ công trực tuyến, thanh toán không dùng tiền mặt, đăng ký tài khoản định danh điện tử, tiếp cận thương mại điện tử và kỹ năng an toàn trên môi trường mạng. Điểm đặc biệt của mô hình là cách làm gần dân, dễ tiếp cận: thay vì tổ chức lý thuyết, cán bộ xã và tổ công nghệ số cộng đồng trực tiếp hướng dẫn từng thao tác trên điện thoại cho người dân. Các buổi hỗ trợ được duy trì định kỳ hàng tháng, tạo điều kiện để người dân làm quen và sử dụng thành thạo các ứng dụng số.
Chuyển biến tích cực từ người dân
Bà Hoàng Thị Sinh, Phó Bí thư Chi bộ, Trưởng ban Công tác mặt trận thôn 5 cho biết, từ khi mô hình đi vào hoạt động, nhận thức của người dân về chuyển đổi số đã có nhiều chuyển biến tích cực. Nhiều hộ dân trước đây e ngại công nghệ nay đã chủ động sử dụng điện thoại để tra cứu thông tin, thanh toán hóa đơn hoặc giải quyết thủ tục hành chính trực tuyến. “Ban đầu nhiều người lớn tuổi nghĩ công nghệ số rất khó tiếp cận. Nhưng sau khi được cán bộ hướng dẫn tận tình, bà con dần quen với việc dùng điện thoại thông minh trong sinh hoạt hằng ngày”, bà Sinh chia sẻ. Hiện nay, hầu hết các hộ dân tại thôn 5 đều sử dụng điện thoại thông minh. Việc triển khai “Góc chuyển đổi số” giúp người dân tiếp cận thông tin nhanh hơn, tiết kiệm thời gian đi lại và nâng cao kỹ năng sử dụng công nghệ trong đời sống.
Giải pháp đồng bộ và lan tỏa
Để phong trào chuyển đổi số lan tỏa sâu rộng, UBND xã Đình Lập đã triển khai nhiều giải pháp đồng bộ. Xã xây dựng kế hoạch cụ thể, giao trách nhiệm cho từng bộ phận, đồng thời gắn kết quả thực hiện với trách nhiệm của cán bộ phụ trách địa bàn. Cùng với đó, địa phương phối hợp với ngân hàng, doanh nghiệp viễn thông tổ chức các lớp tập huấn kỹ năng số; hỗ trợ người dân cài đặt ứng dụng thiết yếu, mở tài khoản thanh toán điện tử và nhận diện các thủ đoạn lừa đảo trên không gian mạng. Hoạt động tuyên truyền cũng được triển khai linh hoạt qua hệ thống truyền thanh cơ sở, trang thông tin điện tử, mạng xã hội, các buổi sinh hoạt chi bộ và họp thôn.
Ngoài mô hình “Mỗi thôn một góc chuyển đổi số”, xã Đình Lập còn triển khai các mô hình như “Gia đình số”, “Thư viện pháp luật số” nhằm đưa kiến thức công nghệ và thông tin pháp luật đến gần hơn với người dân. Trong lĩnh vực giáo dục, các trường học trên địa bàn xã cũng đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin trong giảng dạy và quản lý. Hồ sơ, sổ điểm được số hóa; giáo viên sử dụng thành thạo phần mềm hỗ trợ giảng dạy; học sinh được trang bị kỹ năng số và kỹ năng an toàn trên môi trường mạng.
Vai trò của tổ công nghệ số cộng đồng
Một trong những lực lượng nòng cốt trong quá trình này là tổ công nghệ số cộng đồng tại 26/26 thôn trên địa bàn xã. Với phương châm “đi từng ngõ, gõ từng nhà”, các thành viên trong tổ trực tiếp hỗ trợ người dân tiếp cận công nghệ, hướng dẫn sử dụng ứng dụng số và giải đáp những khó khăn phát sinh. Nhờ sự đồng hành của các tổ công nghệ số cộng đồng, nhiều người cao tuổi hay người ít tiếp xúc với công nghệ đã dần tự tin sử dụng điện thoại thông minh để phục vụ công việc và cuộc sống.
Kết quả nổi bật
Việc đẩy mạnh ứng dụng công nghệ số cũng giúp nâng cao hiệu quả giải quyết thủ tục hành chính tại địa phương. Từ đầu năm 2026 đến nay, Trung tâm Phục vụ hành chính công xã đã tiếp nhận hơn 1.200 hồ sơ, trong đó phần lớn được thực hiện trực tuyến. Tỷ lệ giải quyết đúng và trước hạn đạt trên 91%; toàn bộ hồ sơ đều được số hóa trên hệ thống điện tử. Đến nay, xã Đình Lập đã hoàn thành 4/5 chỉ tiêu của phong trào “Bình dân học vụ số”. Kết quả này cho thấy chuyển đổi số tại cơ sở đang từng bước đi vào thực chất, giúp người dân nâng cao khả năng tiếp cận thông tin và thích ứng với môi trường số.
