Sáng 2.8, trong khuôn khổ các chương trình, chiến dịch tình nguyện hè năm 2026, Thành đoàn TP.HCM tổ chức ngày hội Chuyển đổi số - Chuyển động xanh. Sự kiện nhằm cụ thể hóa Nghị quyết số 57 của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia, đồng thời góp phần triển khai Kết luận số 75 của Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV về bảo vệ môi trường và chủ động ứng phó với biến đổi khí hậu trong thời kỳ mới.
Ngày hội không chỉ là nơi trưng bày sản phẩm công nghệ mà còn là dịp để đoàn viên, thanh thiếu nhi TP.HCM gặp gỡ, giao lưu và truyền cảm hứng nghiên cứu khoa học. Tại đây, các bạn trẻ được trải nghiệm sản phẩm STEM, robotics, tài chính số, ngôn ngữ số; tham gia tập huấn kỹ năng số, phòng ngừa lừa đảo trên không gian mạng; giao lưu tìm hiểu nghiên cứu khoa học và tham gia sân chơi lập trình, sáng tạo.
Trái cây hóa phím đàn piano
Một gian hàng khiến nhiều người bất ngờ là “Mạch đàn piano trái cây” do nhóm bạn trẻ tại Khu nông nghiệp công nghệ cao TP.HCM mang đến. Chỉ cần chạm tay vào quả chuối, âm thanh nốt đô vang lên; dịch chuyển tay sang quả chanh, nốt mi lập tức phát ra; còn gõ nhẹ vào quả táo lại cho ra nốt sol. Quách Tường Vy, sinh viên ngành công nghệ sinh học Trường ĐH Quốc tế, ĐH Quốc gia TP.HCM, liên tục thốt lên “wow” vì thích thú.
“Mình thấy rất thú vị, vui lắm. Tự dưng từ những loại trái cây bình thường dùng để ăn, nhưng giờ chạm vào lại có âm thanh như đang chơi đàn piano, thật sự rất thú vị”, Tường Vy chia sẻ. Sau khi cùng nhóm bạn trải nghiệm và nghe giới thiệu nguyên lý vận hành, nữ sinh nhận ra công nghệ không quá xa vời mà có thể áp dụng rất gần gũi vào đời sống hằng ngày. Điều này trở thành động lực để Vy nỗ lực hơn với ngành công nghệ sinh học, hướng đến sử dụng công nghệ trong nghiên cứu vi sinh.
Anh Vũ Đức Cường, công tác tại Khu nông nghiệp công nghệ cao TP.HCM, cho biết mạch đàn piano trái cây gồm nguồn, khối xử lý, khối khuếch đại và khối cảm biến được nối trực tiếp với các loại trái cây. Mô hình giúp các em thiếu nhi phát triển tư duy lập trình, viết mạch để tạo thành nhạc cụ. “Qua các sản phẩm của nông nghiệp vẫn có thể viết được mạch, như một sự gắn kết giữa thiên nhiên và công nghệ. Khi thiếu nhi cảm nhận được công nghệ gần gũi với đời sống, tinh thần sáng tạo và khả năng làm chủ công nghệ sẽ được nhen nhóm từ những mạch cảm biến nhỏ như thế này”, anh Cường nói.
Chú chó robot và khát vọng sáng chế từ ghế nhà trường
Những “chú chó robot” do sinh viên Trường ĐH Bách khoa, ĐH Quốc gia TP.HCM nghiên cứu, chế tạo cũng trở thành tâm điểm của ngày hội. Chúng có thể đi lại, chạy nhảy, thậm chí chào và bắt tay người đối diện khiến nhiều bạn trẻ phấn khích. Khưu Gia Bảo, sinh viên ngành khoa học máy tính Trường ĐH Bách khoa, cho biết chó robot ban đầu được sáng chế để quan sát vết nứt trong các công trình, giúp công nhân tránh nguy hiểm khi trực tiếp giám sát. Nhóm hiện đang phát triển thêm các tính năng mới như nhảy, leo cầu thang.
Ngoài ra, nhóm sinh viên còn mang đến ngày hội mô hình máy in 3D và robot Ohstem mini để bạn trẻ trải nghiệm học về lập trình, điện - điện tử. Trần Tiến Khoa, học sinh lớp 11 chuyên tin Trường THPT chuyên Trần Đại Nghĩa, không giấu được sự hào hứng khi trực tiếp điều khiển robot đá bóng do các anh chị sinh viên thực hiện. “Em thấy rất vui, thú vị và tò mò về những điều mới. Em thích công nghệ từ những năm tiểu học, hiện nay đã dành cả hè để viết code và lập trình ra những robot như thế này. Ý tưởng của em là làm về robot xử lý nhiệm vụ trong giao thông, bảo vệ môi trường”, Khoa bày tỏ.
Là thế hệ lớn lên cùng công nghệ, Trần Tiến Khoa nhận thấy công nghệ hiện diện trong hầu hết mọi lĩnh vực, từ di chuyển, giao tiếp đến mua bán. Nam sinh bày tỏ ước mơ theo đuổi và sáng chế công nghệ, góp phần tạo ra ngày càng nhiều sản phẩm “Made in VN”. Chính những người trẻ đam mê công nghệ như Khoa sẽ là hạt nhân để các ngày hội chuyển đổi số trở thành nơi đánh thức những “hạt mầm” sáng tạo trong mỗi bạn trẻ.
Mỗi bạn trẻ là một đại sứ chuyển đổi số
Phát biểu khởi động ngày hội, anh Nguyễn Đăng Khoa, Phó bí thư Thành đoàn, Chủ tịch Hội Sinh viên VN TP.HCM, nhấn mạnh các hoạt động này không chỉ đưa công nghệ đến gần hơn với cộng đồng mà còn thúc đẩy “chuyển động xanh” thông qua ứng dụng khoa học, công nghệ để tiết kiệm tài nguyên, giảm sử dụng giấy, tối ưu năng lượng và hình thành các giải pháp thân thiện với môi trường. Mỗi ý tưởng sáng tạo, mô hình công nghệ giới thiệu tại ngày hội có thể trở thành một hành động xanh thiết thực, góp phần xây dựng TP.HCM thông minh, xanh và phát triển bền vững.
“Tôi mong rằng mỗi bạn sẽ là một hạt nhân chuyển đổi số, một đại sứ sống xanh tại nơi mình học tập, làm việc và sinh sống. Hãy bắt đầu từ những việc thật gần gũi: hướng dẫn người dân sử dụng dịch vụ công trực tuyến, giúp thiếu nhi an toàn trên môi trường số, đề xuất một sáng kiến hữu ích”, anh Khoa gửi gắm.
Anh Khoa cũng đề nghị các đội hình “Mùa hè số”, “Bình dân học vụ số”, đội hình tình nguyện chuyên môn và cơ sở Đoàn - Hội tiếp tục chủ động đến với người dân, đặc biệt là người cao tuổi, thanh thiếu nhi và những người còn hạn chế điều kiện tiếp cận công nghệ. Mỗi đơn vị cần thực hiện ít nhất một công trình, phần việc cụ thể về chuyển đổi số hoặc chuyển động xanh, bảo đảm tính thiết thực và có thể duy trì lâu dài trong cộng đồng.
