Hạm đội tàu ngầm Nga đối mặt thách thức lớn trong xung đột
Theo thông tin từ người phát ngôn Hải quân Ukraine Dmytro Pletenchuk, trong hai năm qua, Nga đã phụ thuộc đáng kể vào hạm đội tàu ngầm nhờ ưu thế tàng hình, cho phép chúng âm thầm ra khơi và phóng tên lửa một cách hiệu quả. Tuy nhiên, thời gian gần đây, hoạt động của các tàu ngầm này đã giảm mạnh do những rủi ro ngày càng gia tăng trong bối cảnh xung đột kéo dài.
Nguyên nhân sâu xa từ bảo trì và tấn công
Ông Pletenchuk giải thích rằng, tàu ngầm là phương tiện quân sự phức tạp, đòi hỏi bảo dưỡng kỹ thuật thường xuyên tại ụ tàu hoặc cầu cảng. Điều này khiến chúng trở thành mục tiêu dễ bị tấn công khi neo đậu. Trong quá trình này, Nga đã mất tàu ngầm Project 636 Varshavyanka mang tên Rostov-on-Don tại Crimea do không quân Ukraine phá hủy. Một tàu ngầm cùng lớp khác cũng bị tấn công tại cảng Novorossiysk, làm nổi bật tính dễ tổn thương của chúng.
"Tàu ngầm là cỗ máy phức tạp, cần điều kiện vận hành và bảo trì nghiêm ngặt. Trong bối cảnh hiện nay, bất kỳ hoạt động bảo dưỡng nào cũng tiềm ẩn rủi ro cao", ông Pletenchuk nhấn mạnh, cho thấy sự khó khăn trong việc duy trì lực lượng này.
Tình hình hiện tại của Hạm đội Biển Đen
Hiện nay, Hạm đội Biển Đen của Nga được cho là chỉ còn hai tàu ngầm có khả năng mang tên lửa hành trình. Một tàu ngầm khác thuộc dự án Paltus không được trang bị để sử dụng tên lửa Kalibr, làm giảm đáng kể sức mạnh tấn công từ biển. Theo ông Pletenchuk, việc phải bảo toàn lực lượng có thể là một trong những nguyên nhân chính khiến tần suất hoạt động của tàu ngầm Nga giảm xuống.
"Việc bảo toàn số lượng là một trong những lý do khiến tốc độ hoạt động của các tàu này giảm xuống. Nhưng đây có thể chỉ là một trong nhiều lý do", ông Pletenchuk nói thêm, ám chỉ các yếu tố khác như khó khăn kỹ thuật và điều kiện thời tiết.
Chuyển hướng sang lực lượng mặt nước
Theo quan chức Ukraine, Nga vẫn duy trì năm tàu mặt nước có khả năng mang tên lửa Kalibr, bao gồm ba tàu tên lửa cỡ nhỏ lớp Buyan (mỗi tàu có tám bệ phóng) cùng hai khinh hạm Admiral Essen và Admiral Makarov. Đây hiện là lực lượng chủ yếu được sử dụng cho các cuộc tấn công Ukraine bằng tên lửa từ Biển Đen, thay thế phần nào cho vai trò của tàu ngầm.
Sự kiện tấn công bằng UAV lịch sử
Tháng 12 năm ngoái, máy bay không người lái (UAV) của Cơ quan An ninh Ukraine được cho là đã tấn công một tàu ngầm Nga tại cảng Novorossiysk. Sự kiện này đánh dấu lần đầu tiên trong lịch sử ghi nhận một cuộc tấn công bằng UAV nhằm vào tàu ngầm, cho thấy sự tiến bộ trong chiến thuật của Ukraine.
Ông Pletenchuk cho biết chiến dịch này đòi hỏi quá trình chuẩn bị phức tạp và nhiều giai đoạn, đồng thời nhấn mạnh rằng cảng Novorossiysk vẫn là địa điểm tiềm ẩn rủi ro cao đối với các tàu Nga do khả năng tiếp cận từ phía Ukraine.
Khó khăn kỹ thuật và thách thức chiến thuật
Ngoài ra, Hải quân Nga cũng thừa nhận những khó khăn về kỹ thuật và điều kiện thời tiết khiến số lượng tên lửa Kalibr phóng từ Biển Đen bị hạn chế. Hiệu quả tác chiến của chúng đã giảm so với giai đoạn đầu xung đột, phản ánh sự suy yếu trong khả năng triển khai vũ khí.
Ông Pletenchuk cũng lưu ý rằng việc tấn công tàu chiến Nga trước thời điểm chúng phóng tên lửa là nhiệm vụ rất khó khăn, do lực lượng Ukraine chỉ có vài giờ ngắn ngủi để hành động. Điều này làm nổi bật tính chất căng thẳng và nhanh chóng của các hoạt động quân sự trong khu vực.