Sân bay Helsinki-Vantaa đã phải tạm ngừng toàn bộ hoạt động trong 3 giờ vào rạng sáng ngày 15 tháng 5 sau khi nhà chức trách Phần Lan ban bố cảnh báo khẩn cấp về máy bay không người lái (drone) trên khắp vùng Uusimaa, bao gồm cả thủ đô Helsinki. Sự việc buộc Không quân Phần Lan phải điều động các tiêm kích F/A-18 Hornet để tăng cường giám sát và sẵn sàng ứng phó.
Theo cơ quan quản lý sân bay Finavia, mọi hoạt động bay tại Helsinki-Vantaa bị đình chỉ từ 4 giờ đến 7 giờ sáng theo giờ địa phương. Các chuyến bay đường dài đã phải chuyển hướng: hai chuyến từ Tokyo (Nhật Bản) hạ cánh khẩn cấp tại Stockholm (Thụy Điển) và Rovaniemi (Phần Lan); chuyến từ Osaka (Nhật Bản) cũng đáp xuống Rovaniemi; trong khi các chuyến từ Hong Kong (Trung Quốc), Singapore và Malaga (Tây Ban Nha) được chuyển đến Stockholm. Tổng cộng có khoảng 9 chuyến bay bị ảnh hưởng, gây gián đoạn lớn cho giao thông hàng không tại quốc gia Bắc Âu ngay từ sáng sớm.
Cảnh báo khẩn cấp và phản ứng của lực lượng phòng vệ
Cảnh báo khẩn cấp được Cơ quan Cứu hộ thuộc Bộ Nội vụ Phần Lan ban hành lúc 3 giờ 49 phút sáng (giờ địa phương) cho toàn vùng Uusimaa. Người dân được yêu cầu ở trong nhà để đảm bảo an toàn. Ông Kimmo Kohvakka, Giám đốc Cơ quan Cứu hộ, xác nhận ít nhất một drone đã lạc vào lãnh thổ Phần Lan, và có thể còn nhiều hơn. Ngay sau đó, các máy bay chiến đấu F/A-18 Hornet của Không quân Phần Lan được nhìn thấy bay tuần tra trên vùng Uusimaa và dọc bờ biển Helsinki. Khu vực mục tiêu dự kiến là hành lang giữa Helsinki và Porvoo.
Vào lúc 7 giờ 6 phút sáng cùng ngày, Cơ quan Cứu hộ thông báo rằng mối đe dọa đã qua. Thủ tướng Phần Lan Petteri Orpo đăng trên mạng xã hội X rằng lực lượng phòng vệ đã tăng cường giám sát và khả năng phòng ngừa. Ông cũng khẳng định mối nguy ở Uusimaa đã kết thúc. Tổng thống Phần Lan Alexander Stubb sau đó tuyên bố quốc gia Bắc Âu không đối mặt với mối đe dọa quân sự trực tiếp.
Mâu thuẫn thông tin và bối cảnh khu vực
Tuy nhiên, có sự mâu thuẫn trong thông tin: trong khi Bộ Nội vụ Phần Lan xác nhận có drone xâm nhập, chuyên gia truyền thông của Lực lượng Phòng vệ Phần Lan, Henrik Gahmberg, nói với báo Iltalehti rằng lực lượng vũ trang không phát hiện drone nào trên lãnh thổ Phần Lan. Sự cố này diễn ra trong bối cảnh căng thẳng khu vực gia tăng. Các drone nghi ngờ của Ukraine thường xuyên lạc vào không phận các nước Baltic và Bắc Âu khi Kiev tăng cường các cuộc tấn công tầm xa nhằm vào cơ sở hạ tầng xuất khẩu dầu của Nga trên Vịnh Phần Lan, bao gồm Primorsk và Ust-Luga. Kiev cho rằng việc drone bay lạc có thể là do tác chiến điện tử của Nga gây ra. Latvia cũng đã phát cảnh báo không phận cùng thời điểm.
Phần Lan, quốc gia thành viên NATO có đường biên giới dài nhất với Nga (1.343 km), luôn duy trì cảnh giác cao độ trong bối cảnh an ninh châu Âu thay đổi kể từ khi Moscow mở chiến dịch quân sự ở Ukraine. Các tiêm kích F/A-18 Hornet, vốn sẽ dần được thay thế bởi 64 chiếc F-35A Lightning II từ năm nay, một lần nữa chứng minh vai trò quan trọng trong việc bảo vệ không phận Phần Lan. Dù sự việc nhanh chóng kết thúc mà không có xung đột trực tiếp, nó cho thấy rủi ro từ các thiết bị bay không người lái ngày càng tăng trong bối cảnh xung đột Nga-Ukraine lan rộng ảnh hưởng đến các nước láng giềng.
