Mỹ đẩy nhanh phát triển tên lửa AIM-260 JATM với ngân sách tăng vọt
Trong các đề xuất ngân sách tương lai cho năm tài khóa 2027 của Bộ Quốc phòng Mỹ, một điểm nổi bật là sự gia tăng đáng kể chi phí dành cho chương trình tên lửa không đối không tối mật AIM-260, còn gọi là JATM. Mức tăng này lên đến hơn 3 lần, phản ánh chiến lược quân sự tích cực của Washington trong bối cảnh cạnh tranh toàn cầu.
Ngân sách tăng mạnh và ý nghĩa chiến lược
Cụ thể, ngân sách cho chương trình AIM-260 JATM trong năm tài khóa 2026 là 894 triệu USD, nhưng sang năm tài khóa 2027 sẽ tăng lên 2,94 tỷ USD. Mức tăng mạnh mẽ này cho thấy Mỹ có ý định đẩy nhanh quá trình phát triển và mở rộng quy mô sản xuất, đồng thời báo hiệu việc chương trình sẽ chuyển sang sản xuất hàng loạt quy mô lớn ngay từ năm 2027.
Quân đội Mỹ đang rất cần một loại tên lửa không đối không tầm xa hiện đại mới để bổ sung hoặc thay thế dòng AIM-120, vốn có tầm bắn tối đa khoảng 180 km ở phiên bản hiện đại nhất AIM-120D-3. Nhu cầu này càng trở nên cấp thiết khi đối thủ tiềm tàng lớn nhất hiện nay là Trung Quốc đã sở hữu các tên lửa không đối không có tầm bắn từ 300 đến 500 km.
Bối cảnh phát triển và thách thức
Chương trình phát triển AIM-260 JATM mới chỉ bắt đầu từ năm 2017 do Lockheed Martin thực hiện. Kể từ đó đến nay, loại tên lửa này vẫn rất bí ẩn với thông tin công khai hạn chế và hình ảnh cực kỳ hiếm. Dù AIM-260 JATM chưa được biên chế trong quân đội Mỹ, Úc đã đặt mua tới 450 tên lửa với tổng giá trị 3,1 tỷ USD, ước tính mỗi quả có giá khoảng 5,8 triệu USD. Tuy nhiên, số tên lửa này phải mất tới 8 năm mới được bàn giao, dự kiến vào năm 2033, nên Không quân và Hải quân Mỹ vẫn sẽ là lực lượng đầu tiên vận hành.
Ngoài AIM-260, Mỹ cũng không thể bỏ qua tên lửa AIM-174B, phiên bản phóng từ trên không của SM-6, nhưng loại này vẫn đang trong giai đoạn phát triển và thử nghiệm. Vào cuối tháng 10/2025, có thông tin cho rằng Mỹ có thể làm chậm tiến độ phát triển AIM-260 JATM khoảng 3 tháng, ban đầu được cho là do chính phủ Mỹ đóng cửa, nhưng sau đó xác nhận lý do trì hoãn là khác và không liên quan đến sự kiện này.
Tầm quan trọng trong đối đầu quân sự hiện đại
Sự gia tăng ngân sách cho AIM-260 JATM không chỉ là một bước đi tài chính mà còn mang tính chiến lược sâu sắc. Nó thể hiện nỗ lực của Mỹ trong việc duy trì ưu thế không chiến trước các đối thủ tiềm năng, đặc biệt là trong khu vực châu Á - Thái Bình Dương. Việc phát triển và sản xuất hàng loạt tên lửa này sẽ củng cố khả năng răn đe và phòng thủ của Mỹ trong những năm tới.
Nhìn chung, động thái này cho thấy Mỹ đang chuẩn bị kỹ lưỡng cho các kịch bản xung đột tiềm ẩn, với AIM-260 JATM dự kiến trở thành một vũ khí then chốt trong kho vũ khí không quân của họ. Sự đầu tư mạnh mẽ vào công nghệ quân sự tiên tiến này sẽ định hình lại cân bằng quyền lực trong không chiến toàn cầu.
