DARPA Hướng Đến Bay Thử Máy Bay Tốc Độ Cao X-76 Vào Năm 2028
Dự án SPRINT của Cơ quan Nghiên cứu Dự án Quốc phòng Tiên tiến Mỹ (DARPA) đang đặt mục tiêu bay thử máy bay X-76 trong giai đoạn phát triển thứ ba, bắt đầu từ đầu năm 2028. Tên gọi X-76 được cho là để kỷ niệm 250 năm ngày độc lập của Mỹ vào năm 1776, thể hiện ý nghĩa lịch sử sâu sắc.
Giai Đoạn Phát Triển Hiện Tại Và Thiết Kế Độc Đáo
Hiện tại, chương trình đang ở giai đoạn phát triển thứ hai, tập trung vào việc chế tạo nguyên mẫu và chuẩn bị cho các thử nghiệm mặt đất. Tập đoàn Bell đảm nhận trách nhiệm chính sau khi vượt qua đánh giá thiết kế quan trọng (CDR) với cấu hình động cơ phản lực đặc biệt, tích hợp các cánh quạt có đường kính lớn.
Dự án SPRINT hướng tới phát triển một loại máy bay cất hạ cánh thẳng đứng (VTOL), có khả năng thay thế về mặt khái niệm cho V-22 Osprey - dòng máy bay cánh xoay lai từng gây nhiều tranh cãi về độ tin cậy. Các yêu cầu kỹ thuật bao gồm:
- Tốc độ vượt 740 km/h.
- Khả năng treo ổn định trong điều kiện khắc nghiệt.
- Vận hành từ các đường băng dã chiến chưa được chuẩn bị.
Điều này sẽ cho phép triển khai nhanh chóng binh lực và trang bị tới những khu vực mà máy bay truyền thống khó tiếp cận, chẳng hạn như các chiến dịch "nhảy đảo" tại Thái Bình Dương.
Công Nghệ Tiltrotor Và Độ Tin Cậy
DARPA đã lựa chọn phương án của Bell, đề xuất một thiết kế tiltrotor sử dụng động cơ HSVTOL độc đáo. Dự án này đã được nghiên cứu trong hơn 5 năm, với các công nghệ cốt lõi được đăng ký bằng sáng chế từ tháng 12 năm 2020.
Theo thiết kế, máy bay sẽ cất cánh, hạ cánh và treo bằng cánh quạt giống như tiltrotor truyền thống. Tuy nhiên, khi chuyển sang bay ngang và đạt tốc độ cao, các cánh quạt sẽ gập lại, và máy bay sẽ tiếp tục bay bằng lực đẩy phản lực. Các động cơ độc đáo này đã được thử nghiệm vào mùa hè năm 2025, khiến mốc bay thử năm 2028 được đánh giá là khả thi.
Tuy nhiên, vấn đề độ tin cậy của dòng tiltrotor vẫn là một câu hỏi lớn, đặc biệt khi V-22 Osprey từng gặp nhiều sự cố trong quá khứ. Song song đó, để thay thế trực thăng UH-60 Black Hawk, Mỹ đã lựa chọn một thiết kế tiltrotor khác cũng do Bell phát triển là V-280 Valor (còn gọi là MV-75). Giới quan sát cho rằng Mỹ đang đặt cược vào việc cải thiện độ tin cậy của công nghệ này, nhất là khi nó có thể đảm nhiệm đồng thời hai vai trò quan trọng trong lực lượng vũ trang Mỹ.
