Phó Thủ tướng Phạm Thị Thanh Trà yêu cầu TPHCM sau khi hoàn thành thăm dò tại Công viên Lê Thị Riêng liên quan nghi vấn mộ tập thể liệt sỹ, cần triển khai các bước tiếp theo, bao gồm phương án khai quật, đồng thời tiếp tục xác minh, đối chiếu thông tin tại các khu vực có khả năng còn mộ tập thể.
Yêu cầu này được Phó Thủ tướng nhấn mạnh khi chủ trì Hội nghị sơ kết 6 tháng đầu năm của Ban Chỉ đạo quốc gia về tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sỹ, ngày 25/6.
Nhiệm vụ trọng tâm của TPHCM
Tại Hội nghị, Phó Chủ tịch UBND TPHCM Nguyễn Mạnh Cường, Trưởng Ban Chỉ đạo 515 TPHCM, cho biết một trong những nhiệm vụ quan trọng là đẩy mạnh tuyên truyền, vận động nhân dân cung cấp thông tin liên quan đến liệt sỹ, mộ liệt sỹ chưa xác định danh tính. Thành phố cũng triển khai thu thập mẫu sinh phẩm ADN đối với các mộ liệt sỹ chưa xác định thông tin tại các nghĩa trang liệt sỹ trên địa bàn.
Hiện TPHCM có 18 nghĩa trang liệt sỹ với 9.885 mộ chưa có thông tin cần lấy mẫu. Địa phương đã thu thập được 1.373 mẫu trên tổng số gần 10.000 mẫu cần thực hiện. Từ kinh nghiệm trong quá trình triển khai, Thành phố đặt mục tiêu hoàn thành việc lấy toàn bộ 9.885 mẫu vào khoảng tháng 11, đầu tháng 12 - sớm hơn tiến độ yêu cầu.
“Việc đẩy nhanh tiến độ lấy mẫu ADN nhằm phục vụ công tác đối chiếu, xác định danh tính hài cốt liệt sỹ, từng bước trả lại tên tuổi cho những người đã hy sinh nhưng chưa được xác định thông tin”, ông Cường nhấn mạnh.
Các khu vực nghi có mộ tập thể
Cùng với việc lấy mẫu ADN, TPHCM đang tích cực thu thập thông tin, xác minh, khảo sát thực địa, tìm kiếm các khu vực có khả năng còn mộ tập thể liệt sỹ, như Công viên Lê Thị Riêng; khu vực Suối Bông Trang - Nhà đỏ (phường Chánh Phú Hòa); cùng nhiều địa điểm liên quan đến các trận đánh lớn như Mậu Thân 1968 tại Tân Sơn Nhất, cầu Bình Lợi, ngã tư Bốn Xã, khu vực địa đạo Củ Chi...
Đánh giá cao sự chủ động, quyết liệt của TPHCM, Phó Thủ tướng Phạm Thị Thanh Trà đề nghị sau khi hoàn thành bước thăm dò tại Công viên Lê Thị Riêng, TPHCM cần triển khai các bước tiếp theo, trong đó có phương án khai quật, đồng thời tiếp tục xác minh, đối chiếu thông tin tại các khu vực có khả năng còn mộ tập thể.
Thách thức về nguồn thông tin
Theo Phó Thủ tướng, các khu vực liên quan đến những chiến dịch lớn như Mậu Thân 1968, các trận đánh năm 1972 tại TPHCM cần tiếp tục được nghiên cứu, rà soát kỹ lưỡng để từng bước xác định vị trí các mộ tập thể liệt sỹ. “Đây là một trong những công việc khó khăn nhất”, Phó Thủ tướng chia sẻ, đồng thời nhấn mạnh khó khăn lớn nhất hiện nay là nguồn thông tin, đặc biệt là nhân chứng lịch sử, đang ngày càng ít đi theo thời gian.
Nếu không khẩn trương tranh thủ các nguồn tư liệu, ký ức của những nhân chứng còn sống, trong khoảng 5-7 năm tới công tác tìm kiếm, xác minh thông tin sẽ gặp nhiều thách thức hơn. Lãnh đạo Chính phủ đề nghị các đơn vị tiếp tục nghiên cứu, phát huy những kinh nghiệm, cách làm hiệu quả từ TPHCM để nâng cao kết quả công tác tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sỹ trong thời gian tới.
Kết quả tìm kiếm 6 tháng đầu năm
Theo báo cáo của Bộ Quốc phòng, trong 6 tháng đầu năm, công tác tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sỹ tiếp tục được triển khai mạnh mẽ. Bộ Quốc phòng duy trì hoạt động của 24 đội tìm kiếm, quy tập tại Lào, Campuchia và trong nước. Đến nay, các đơn vị đã tìm kiếm, quy tập được 1.255 hài cốt liệt sỹ, trong đó có 314 hài cốt trong nước, 173 hài cốt tại Lào, 768 hài cốt tại Campuchia và 3 mộ tập thể tại Tuyên Quang.
