Sau khi hợp nhất, Tòa án nhân dân tỉnh Phú Thọ được tổ chức lại thành 17 tòa án nhân dân khu vực, kéo theo khối lượng công việc gia tăng đáng kể. Ông Nguyễn Viết Anh, Phó Chánh án Tòa án nhân dân tỉnh, cho biết từ ngày 1 tháng 10 năm 2025 đến ngày 15 tháng 3 năm 2026, tòa án hai cấp của tỉnh đã thụ lý hơn 10 nghìn vụ việc. Trong số đó, án hôn nhân và gia đình chiếm tỷ lệ cao nhất với hơn 4.100 vụ.
Đẩy mạnh chuyển đổi số và ứng dụng công nghệ
Ngành tòa án tỉnh đã đẩy mạnh chuyển đổi số, công bố hơn 3.200 bản án và quyết định trên môi trường điện tử. Đồng thời, ứng dụng trợ lý ảo trong tra cứu pháp luật giúp nâng cao hiệu quả công việc. Do khối lượng công việc lớn, cán bộ thường xuyên phải làm việc vào cuối tuần và mang việc về nhà để đảm bảo tiến độ.
Tình hình án phức tạp và khó khăn trong xét xử
Đáng chú ý, các vụ tranh chấp đất đai có xu hướng gia tăng nhanh chóng và ngày càng phức tạp. Hoạt động xét xử gặp nhiều khó khăn do các quy định trước đây chưa chặt chẽ, nhiều trường hợp thiếu hồ sơ đầy đủ. Bà Nguyễn Thị Thùy Hương, Phó Chánh án Tòa án nhân dân tỉnh, nhận xét sự đối kháng gay gắt về quyền lợi dẫn đến tỷ lệ kháng cáo các vụ án dân sự về tài sản rất cao. Nhiều phiên tòa diễn ra căng thẳng, không ít đương sự có phản ứng cực đoan, gây mất trật tự tại tòa.
Xét xử các vụ án lớn
Từ tháng 7 năm 2025 đến nay, Tòa án nhân dân tỉnh Phú Thọ đã xét xử nhiều vụ án lớn thu hút sự quan tâm của dư luận. Nổi bật là vụ án có 68 bị cáo tham gia đường dây mua bán, vận chuyển trái phép chất ma túy liên tỉnh. Phiên tòa kéo dài nhiều ngày, tang vật đặc biệt lớn gồm 29 bánh heroin, khoảng 270.000 viên ma túy tổng hợp và nhiều vật chứng khác. Hội đồng xét xử tuyên bị cáo cầm đầu Nguyễn Thành Long mức án tử hình, 6 bị cáo nhận án chung thân, 14 bị cáo nhận án 20 năm tù và các mức án nghiêm khắc khác.
Trong lĩnh vực kinh tế, tháng 9 năm 2025, tòa mở phiên sơ thẩm vụ án trốn thuế, mua bán trái phép hóa đơn đối với nhiều bị cáo. Gần đây, các vụ tranh chấp tài sản, ly hôn có tranh chấp tài sản gia tăng nhanh, đòi hỏi cán bộ tòa án nỗ lực hơn trong công tác hòa giải.
Hòa giải thành công nhiều vụ việc
Trong sáu tháng qua, các tòa án nhân dân khu vực đã tổ chức hòa giải, đối thoại thành công 790 vụ việc. Các thẩm phán có kinh nghiệm cho rằng kỹ năng hòa giải không chỉ đơn thuần là thuyết phục hai bên nhượng bộ, mà còn phải thu thập đầy đủ chứng cứ, cho đương sự tiếp cận toàn bộ tài liệu để tự đánh giá tính pháp lý. Mỗi lần tòa ra quyết định công nhận thỏa thuận, các thẩm phán đều cảm thấy nhẹ lòng vì giảm bớt gánh nặng thủ tục tố tụng.
Ổn định bộ máy và nâng cao chất lượng xét xử
Sau sáp nhập, ngành tòa án phát sinh nhiều vấn đề mới. Lãnh đạo tòa án tỉnh đã tập trung ổn định tư tưởng cán bộ, sắp xếp lại bộ máy phù hợp, chỉ đạo đẩy nhanh tiến độ giải quyết vụ việc, nâng cao chất lượng xét xử và bản án. Tòa án hai cấp kiểm soát chặt chẽ thời hạn tố tụng, không để án quá hạn, hạn chế án bị hủy, sửa do nguyên nhân chủ quan, và đảm bảo tạm đình chỉ đúng căn cứ pháp luật. Nhiều hoạt động được ứng dụng chuyển đổi số, tổ chức xét xử lưu động và trực tuyến.
Chánh án Tòa án nhân dân tỉnh Lê Văn Tuấn nhấn mạnh yêu cầu siết chặt kỷ luật, kỷ cương công vụ, tăng cường thanh tra, kiểm tra và xử lý nghiêm vi phạm. Toàn ngành khẩn trương rà soát, giải quyết dứt điểm các vụ việc tồn đọng, kéo dài, xây dựng đội ngũ cán bộ có bản lĩnh, chuyên môn vững, liêm chính, tận tụy, đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ và phục vụ nhân dân.
