Vụ án Bộ NN-PTNT: Cáo trạng truy tố 23 bị can, hối lộ hàng chục tỉ đồng
Viện Kiểm sát nhân dân tối cao vừa ban hành cáo trạng truy tố 23 bị can trong vụ án xảy ra tại Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn (cũ), Công ty TNHH MTV đầu tư và xây dựng Hoàng Dân (Công ty Hoàng Dân) cùng các đơn vị có liên quan. Theo cáo buộc, để giành được các gói thầu tại nhiều dự án, Giám đốc Công ty Hoàng Dân Nguyễn Văn Dân đã chi hơn 40 tỉ đồng để đưa hối lộ cho các cựu quan chức thuộc Bộ NN-PTNT. Ông này còn chỉ đạo thực hiện các hành vi vi phạm về kế toán và đấu thầu, gây thiệt hại cho nhà nước lên tới hơn 350 tỉ đồng.
Chi hối lộ từ thứ trưởng đến lãnh đạo ban
Một trong những dự án có sai phạm nghiêm trọng là dự án hồ Bản Mồng tại tỉnh Nghệ An, do Ban Quản lý và xây dựng công trình thủy lợi 4 (Ban 4) làm chủ đầu tư. Dự án này có tổng mức đầu tư lên tới 4.455 tỉ đồng, bao gồm 256 gói thầu, trong đó gói số 36 trị giá hơn 1.200 tỉ đồng do liên danh của Công ty Hoàng Dân thi công.
Vốn có mối quan hệ từ trước với ông Hoàng Văn Thắng, cựu Thứ trưởng Bộ NN-PTNT, cuối năm 2017, khi có thông tin về dự án, ông Nguyễn Văn Dân đã đến gặp và đưa 200.000 USD, đồng thời nhờ ông Thắng tác động để công ty trúng thầu. Nhận lời, ông Thắng trao đổi với ông Trần Tố Nghị, quyền Cục trưởng Cục Quản lý xây dựng công trình, và nói ông Dân đến gặp ông Nghị. Khi gặp nhau, hai bên thống nhất việc Hoàng Dân sẽ chi "hoa hồng" cho lãnh đạo và cán bộ thuộc Bộ NN-PTNT.
Ông Nghị sau đó giới thiệu ông Dân tới ông Nguyễn Hải Thanh, cựu Phó cục trưởng Cục Quản lý xây dựng công trình kiêm Giám đốc Ban 4, sau này là Cục trưởng Cục Quản lý xây dựng công trình. Tại trụ sở Ban 4, ông Dân nhờ ông Thanh giúp đỡ cho liên danh của mình và hứa sẽ có quà cảm ơn. Ông Thanh đồng ý và giao cho cấp phó làm đầu mối giải quyết.
Theo chỉ đạo của ông Thanh, trước khi phát hành hồ sơ mời thầu, cán bộ Ban 4 đã cung cấp cho phía Hoàng Dân file dự toán đã được phê duyệt. Có thông tin này, cộng thêm việc Hoàng Dân làm khống một số hồ sơ chứng minh năng lực kinh nghiệm, liên danh của công ty đã trúng thầu đúng như sắp đặt. Cơ quan tiến hành tố tụng xác định hành vi cung cấp file dự toán là trái quy định, gây thiệt hại hơn 51 tỉ đồng.
Sau khi trúng thầu, ông Dân mang 10 tỉ đồng đến nhà riêng, gặp và đưa cho ông Nghị; đồng thời chi 5 tỉ đồng để cảm ơn tập thể Ban 4, trong đó ông Thanh giữ lại 1,25 tỉ đồng, số còn lại chia cho cấp dưới. Ngoài ra, ông Dân còn hai lần đưa cho ông Thanh tổng số 10 tỉ đồng. Sau đó, ông Thanh trả lại 5 tỉ đồng và yêu cầu ông Dân ký vào giấy vay tiền do mình soạn sẵn. Tổng số tiền ông Thanh bị cáo buộc nhận hối lộ là 6,25 tỉ đồng.
Xuất cảnh ra nước ngoài trước khi bị khởi tố
Một dự án khác có sai phạm là hồ chứa nước Cánh Tạng tại tỉnh Hòa Bình (cũ), do Ban Quản lý và xây dựng công trình thủy lợi 1 (Ban 1) làm chủ đầu tư. Dự án có tổng mức đầu tư hơn 3.900 tỉ đồng, gồm 41 gói thầu, trong đó gói số 17 trị giá hơn 687 tỉ đồng do liên danh của Hoàng Dân thi công.
Cuối năm 2018, ông Dân đến gặp ông Thanh, ông Thanh gợi ý Hoàng Dân lập liên danh và bảo ông Dân đến gặp ông Tạ Văn Thuyết, Giám đốc Ban 1, để được tạo điều kiện. Từ "đường đi" do ông Thanh vạch ra, ông Dân tìm đối tác lập liên danh rồi đến gặp ông Thuyết đề nghị được ưu ái. Tuy nhiên, ông Thuyết nói hiện cũng có một doanh nghiệp "rất mạnh" muốn tham gia, do đó bên nào bỏ giá thấp hơn thì thắng.
Dù không đồng ý cho trúng thầu ngay, nhưng vì ông Thanh đã có chỉ đạo, ông Thuyết vẫn yêu cầu cấp dưới cung cấp file dự toán đã được duyệt cho phía Hoàng Dân. Liên danh của Hoàng Dân sau đó bỏ giá thấp hơn 16,39% so với dự toán nên trúng thầu. Cơ quan tiến hành tố tụng xác định hành vi cung cấp file dự toán là trái quy định, gây thiệt hại hơn 16 tỉ đồng.
Vì đã bỏ giá thấp, ông Dân không chi tiền theo cơ chế như các dự án khác, mà chỉ đạo nhân viên chi quà cho lãnh đạo và nhân viên Ban 1 vào các dịp lễ, tết, tổng cộng khoảng 540 triệu đồng.
Các ông Hoàng Văn Thắng và Trần Tố Nghị bị truy tố tội nhận hối lộ. Nhiều bị can thuộc các ban và doanh nghiệp khác cũng bị truy tố tội vi phạm quy định về đấu thầu. Riêng ông Nguyễn Hải Thanh, trước khi vụ án bị khởi tố đã xuất cảnh sang Canada. Cơ quan điều tra đã ra quyết định truy nã nhưng hiện chưa bắt được. Dù vậy, ông này vẫn bị truy tố vắng mặt về tội nhận hối lộ.
