Ngày 29.6, TAND tỉnh Lâm Đồng mở phiên tòa xét xử phúc thẩm lần 3 vụ án 6 cựu chiến binh kêu oan tội hủy hoại rừng với mức án từ 6 - 7 tháng tù. Ngay trong phần thủ tục, chủ tọa thông báo do các bị cáo có đơn thay đổi kiểm sát viên bà H.T.H.L nên Viện trưởng Viện KSND tỉnh Lâm Đồng đã chấp thuận đổi sang kiểm sát viên ông Trần Văn Toàn.
Lý do đề nghị thay đổi kiểm sát viên
Trước khi phiên tòa diễn ra, các cựu chiến binh đã làm đơn dài 4 trang gửi TAND tỉnh Lâm Đồng và Viện trưởng Viện KSND tỉnh Lâm Đồng yêu cầu thay đổi kiểm sát viên. Các bị cáo cho rằng theo quyết định hoãn phiên tòa ngày 12.5, kiểm sát viên tham gia là bà H.T.H.L, người từng ngồi phiên tòa sơ thẩm năm 2016, nên khó đảm bảo khách quan. Họ viện dẫn khoản 3 điều 49, điều 50, điều 52 Bộ luật Tố tụng hình sự, quy định người có thẩm quyền phải từ chối hoặc bị thay đổi nếu có căn cứ cho rằng họ không vô tư.
Các bị cáo nêu rõ: Kiểm sát viên H.T.H.L từng được phân công kiểm sát điều tra và thực hiện quyền công tố tại phiên tòa sơ thẩm năm 2015-2016. Bản án sơ thẩm tháng 4.2016 của TAND thị xã Gia Nghĩa sau đó bị TAND tỉnh Đắk Nông hủy vào tháng 6.2016 do việc điều tra không đầy đủ. Ngoài ra, biên bản khám nghiệm hiện trường ngày 21.4.2015 không kiểm đếm số lượng gốc cây bị chặt, không thu giữ vật chứng, dẫn đến không xác định được khu đất còn rừng hay không, vi phạm nghiêm trọng thủ tục tố tụng mà TAND cấp cao tại TP.HCM đã nêu trong quyết định giám đốc thẩm năm 2020.
Diễn biến phiên tòa
Tại phiên tòa, tất cả các bị cáo tiếp tục kêu oan. Bị cáo Vũ Tất Đắc khai: "Tôi không vụ lợi, tôi cũng là thành viên hội người cao tuổi. Tôi không phá rừng. Với tư cách là người lính thì Tổ quốc là trên hết, vì là phong trào để trồng cây keo gây quỹ nên tôi có mặt. Chúng tôi sẽ kêu oan đến cùng". Bị cáo Nguyễn Nam Thái khai không tham gia ngày nào về việc dọn dẹp rừng, chỉ với tư cách trưởng thôn vào hiện trường giải quyết tranh chấp giữa một hộ dân và các hội viên chi hội.
Theo hồ sơ, đầu năm 2015, Chi hội Cựu chiến binh thôn 6, xã Trường Xuân, huyện Đắk Song, tỉnh Đắk Nông (cũ) họp bàn phát dọn khu đất được cho là không còn rừng để trồng cây keo gây quỹ. Các hội viên tham gia chặt cây bụi, dây leo và một số cây gỗ nhỏ. Kết luận giám định tháng 4.2015 của giám định viên tư pháp Huỳnh Văn Triệu (Hạt Kiểm lâm thành phố Gia Nghĩa cũ) xác định diện tích rừng sản xuất bị hủy hoại là 0,98 ha, thiệt hại hơn 53 triệu đồng.
Quá trình kéo dài 11 năm
Vụ án đã kéo dài 11 năm, trải qua 3 lần xét xử sơ thẩm, 2 lần phúc thẩm và 1 lần giám đốc thẩm. Sau bản án phúc thẩm lần 2 của TAND tỉnh Đắk Nông phạt 6 cựu chiến binh từ 6 - 7 tháng tù, dù đã chấp hành xong hình phạt, họ vẫn tiếp tục kêu oan. Năm 2020, TAND cấp cao tại TP.HCM chỉ ra 9 vấn đề chưa đủ căn cứ buộc tội, hủy toàn bộ bản án sơ thẩm và phúc thẩm để điều tra lại. Tuy nhiên, đầu năm 2026, TAND khu vực 6 - Lâm Đồng xét xử sơ thẩm lần 3 vẫn giữ nguyên quan điểm kết tội với mức án cũ.
Cụ thể, tòa phạt 5 cựu chiến binh mỗi người 6 tháng tù gồm: Ngân Xuân Dũng (65 tuổi), Vũ Tất Đắc (72 tuổi), Hoàng Văn Sằn (68 tuổi), Nguyễn Nam Thái (58 tuổi) và Cao Minh Điến (57 tuổi); riêng bị cáo Đỗ Mạnh Hùng (63 tuổi) 7 tháng tù. Hiện phiên tòa đang tiếp tục diễn ra.
