Nghị định số 174/2026/NĐ-CP quy định về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực bưu chính, viễn thông, tần số vô tuyến điện, giao dịch điện tử và công nghệ thông tin chính thức có hiệu lực từ ngày 1/7. Văn bản này bổ sung nhiều chế tài nghiêm khắc nhằm xử lý các hành vi vi phạm trên mạng xã hội, đặc biệt là cung cấp, chia sẻ thông tin sai sự thật.
Mức phạt lên tới 50 triệu đồng cho tin giả
Theo Nghị định 174, hành vi cung cấp, chia sẻ thông tin giả mạo, sai sự thật, xuyên tạc, vu khống, xúc phạm uy tín của cơ quan, tổ chức, danh dự và nhân phẩm của cá nhân trên mạng xã hội sẽ bị phạt từ 20 triệu đến 30 triệu đồng. Mức phạt này cũng áp dụng với các hành vi đăng tải nội dung dâm ô, đồi trụy; chia sẻ thông tin miêu tả chi tiết hành động chém, giết, tai nạn, kinh dị; quảng cáo hàng hóa, dịch vụ bị cấm; cung cấp hình ảnh bản đồ Việt Nam không thể hiện đúng chủ quyền; hoặc chia sẻ đường dẫn đến nội dung bị cấm.
Đặc biệt, mức phạt từ 30 triệu đến 50 triệu đồng được áp dụng cho các hành vi nghiêm trọng hơn như: xuyên tạc lịch sử, phủ nhận thành tựu cách mạng, phá hoại khối đại đoàn kết dân tộc, xúc phạm tôn giáo, phân biệt giới tính hoặc chủng tộc (nếu chưa đến mức truy cứu trách nhiệm hình sự). Ngoài ra, tiết lộ bí mật nhà nước, bí mật đời tư hoặc các bí mật khác; chia sẻ thông tin sai sự thật gây hoang mang dư luận, thiệt hại kinh tế - xã hội hoặc cản trở hoạt động của cơ quan nhà nước cũng chịu mức phạt tương tự.
Biện pháp bổ sung: Khóa tài khoản, gỡ nội dung
Không chỉ phạt tiền, cơ quan quản lý có quyền yêu cầu đình chỉ hoạt động hoặc khóa vĩnh viễn fanpage, hội nhóm, tài khoản mạng xã hội hoặc kênh nội dung vi phạm. Các chủ tài khoản, quản trị viên nhóm cộng đồng có trách nhiệm ngăn chặn, gỡ bỏ thông tin vi phạm khi có yêu cầu từ cơ quan thẩm quyền.
Vụ việc điển hình: Hình ảnh thóc nổ tung lan truyền gây hoang mang
Thời gian gần đây, nhiều vụ việc liên quan đến tin giả xuất hiện trên các hội nhóm mạng xã hội. Cục An ninh mạng và phòng chống tội phạm sử dụng công nghệ cao (Bộ Công an) đã cảnh báo một trường hợp đăng tải hình ảnh thóc phơi ngoài sân dưới trời nắng nóng rồi “nổ” thành bỏng trắng xóa. Nội dung này thu hút hàng chục nghìn lượt tương tác, bình luận và chia sẻ, xuất hiện đúng thời điểm miền Bắc và miền Trung trải qua đợt nắng nóng gay gắt, khiến nhiều người tin rằng đây là hệ quả của nhiệt độ gần 40°C. Cơ quan chức năng sau đó xác định đây là thông tin sai sự thật và xử phạt chủ tài khoản 7,5 triệu đồng.
Một số quản trị viên các hội nhóm lớn như Otofun, OFFB hay các group review cho rằng việc siết chặt quy định là cần thiết trong bối cảnh thông tin sai lệch lan truyền nhanh chóng. Các nhóm này có lượng người theo dõi lớn, kéo theo nguồn thu quảng cáo đáng kể, do đó cần tuân thủ nghiêm ngặt các quy định pháp luật.
Khuyến cáo cho người dùng mạng xã hội
Theo các chuyên gia, người dùng cần chủ động trang bị kiến thức pháp luật và nâng cao kỹ năng nhận diện tin giả. Việc kiểm chứng thông tin trước khi đăng tải hoặc chia sẻ không chỉ là thói quen cần thiết mà còn là trách nhiệm với cộng đồng, nhất là khi mức xử phạt đã tăng nặng. Người dùng cũng cần tránh phát tán nội dung chưa xác thực, không bình luận xúc phạm, bôi nhọ và không tiếp tay cho các nội dung xấu độc trên không gian mạng.
