Hai trận động đất liên tiếp với cường độ 7.2 và 7.5 độ richter đã rung chuyển Venezuela vào tối thứ Tư (ngày 24/6), gây ra thảm họa nghiêm trọng. Quan chức nước này xác nhận 188 người thiệt mạng, hơn 200 người bị kẹt dưới các đống đổ nát, khoảng 1.500 người bị thương và hàng ngàn người mất tích trên toàn quốc. Giới chức địa phương đã ra lệnh sơ tán đến tận các khu vực gần rừng Amazon tại Brazil.
La Guaira là tâm chấn thảm họa
Vùng ven biển La Guaira, phía Bắc thủ đô Caracas, chịu ảnh hưởng nặng nề nhất với thiệt hại và thương vong lớn nhất. Cảng hàng không tại đây bị hư hại và buộc phải ngừng hoạt động, gây áp lực lớn lên công tác cứu trợ. Tại các thành phố miền Bắc Venezuela, người dân đổ xuống đường trong hoảng loạn, nhiều người tự đào bới tìm người mất tích dưới đống phế tích. Trẻ em và người lớn bị thương đã được cứu khỏi các đống bê tông đổ nát.
Juan Alberto Mendano, một cựu giáo viên sống tại La Guaira, trong khi đào bới đã phát hiện một thi thể và một người phụ nữ kêu cứu bị kẹt. Ông chia sẻ: “Cầu chúa hãy cứu rỗi họ càng sớm càng tốt. Khi tôi nghe thấy tiếng la hét, tôi đã không thể làm được gì.”
Viện trợ quốc tế và tình hình chính trị
Cộng đồng quốc tế lập tức hỗ trợ, bao gồm chính phủ Mỹ - vốn từng tổ chức chiến dịch bắt giữ cựu tổng thống Nicolas Maduro đầu năm 2026. Thảm họa này là một thử thách lớn với tổng thống lâm thời Delcy Rodriguez, cựu phó tổng thống dưới thời Maduro, lên nắm quyền từ tháng 1/2026. Venezuela đã trải qua khó khăn kinh tế hơn một thập kỷ, và nhiều người không công nhận phong trào chính trị của bà.
Ngày thứ Năm (25/6), ông Jorge Rodriguez, Chủ tịch Quốc hội và anh trai bà Delcy, công bố số liệu mới nhất về người chết, bị thương và mắc kẹt. Bà Delcy Rodriguez cho biết chính quyền đang điều động nhóm cứu hộ từ các vùng khác về La Guaira, nơi bà mô tả là “khu vực thảm họa”. Người dân La Guaira từng hứng chịu trận sạt lở năm 1999 khiến hàng ngàn người chết, một trong những thảm họa tồi tệ nhất lịch sử Venezuela.
Chi tiết các trận động đất
Cục Khảo sát Địa chất Mỹ (USGS) cho biết trận đầu tiên 7.2 độ richter xảy ra phía Tây thành phố Moron trên bờ biển Caribbean, cách Caracas 170km, ở độ sâu 22km. Một phút sau, trận thứ hai 7.5 độ richter xảy ra ở độ sâu 10km, tâm chấn cách Moron 16km về phía Tây Nam. Dù Venezuela nằm gần nhiều đứt gãy kiến tạo, động đất nghiêm trọng ít xảy ra hơn các nước Mỹ Latinh khác do vị trí trên rìa mảng Nam Mỹ và Caribbean.
Khuyến cáo và hạ tầng đô thị
Chính quyền kêu gọi người dân không vào tòa nhà vì dư chấn có thể gây thêm thiệt hại. Hàng trăm người tại Caracas phải qua đêm trong công viên, bãi đậu xe. Bà Rodriguez cho biết một số khu vực mất điện và sóng điện thoại; tàu điện ngầm và đường ống khí gas tạm ngừng. Bộ Giáo dục thông báo trường học đóng cửa nhiều ngày, một số được dùng làm nơi trú ẩn và trung tâm quyên góp.
Khôi phục mạng xã hội
Liên Hợp Quốc kêu gọi chính phủ dỡ bỏ giới hạn mạng xã hội để người dân tìm kiếm thông tin. Ngay sau đó, người dân Venezuela có thể truy cập lại mạng xã hội X, vốn bị chặn từ tháng 8/2024 theo sắc lệnh của ông Maduro nhằm ngăn chặn trao đổi thông tin giữa các nhóm không công nhận thắng lợi bầu cử tháng 7/2024 của ông.
Tình trạng khẩn cấp và cam kết tái thiết
Tối thứ Tư, bà Rodriguez tuyên bố tình trạng khẩn cấp toàn quốc và đề ra quỹ tái thiết 200 triệu USD để sửa chữa bệnh viện và nhà cửa. Nhiều nước từ Qatar đến Mexico gửi cứu trợ. Tối thứ Năm (25/6), phát ngôn viên Liên Hợp Quốc cho biết các nhóm tìm kiếm cứu nạn quốc tế sẽ có mặt “chỉ trong vài giờ”. Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio liên lạc với bà Rodriguez ngay sau động đất, thông báo điều động nhóm cứu nạn, vật tư y tế và cứu trợ, dù thừa nhận cảng hàng không chính ngừng hoạt động gây trở ngại.
