Sau khi người dân báo tin về một ngôi mộ tập thể dài khoảng 15m nghi chứa hài cốt liệt sĩ tại thôn An Mỹ, xã Cam Thành, huyện Cam Lộ (Quảng Trị), lực lượng chức năng đã tiến hành khai quật và bước đầu tìm thấy 3 hài cốt liệt sĩ. Các hài cốt được tìm thấy ở độ sâu khoảng 1,2m, kèm theo nhiều di vật như dép cao su, cúc áo, lược... Đây là kết quả tích cực, mở ra hy vọng tìm thấy nhiều hài cốt hơn trong khu vực.
Phát hiện của người dân
Trước đó, trong lúc đào đất trồng cây, người dân địa phương đã phát hiện một vùng đất có dấu hiệu bất thường, kéo dài khoảng 15m. Nghi ngờ đây là nơi chôn cất tập thể của các liệt sĩ trong chiến tranh, người dân đã báo ngay cho chính quyền xã và các cơ quan chức năng. Ông Nguyễn Văn Hùng, một người dân địa phương, cho biết: "Chúng tôi đào được nhiều mảnh vải, dép cao su và một số vật dụng khác, nên nghĩ đây là mộ liệt sĩ. Chúng tôi đã trình báo lên trên để tìm cách quy tập hài cốt cho các anh."
Khai quật và kết quả bước đầu
Ngay sau khi nhận được tin báo, Ban Chỉ huy Quân sự huyện Cam Lộ phối hợp với Phòng Lao động - Thương binh và Xã hội huyện, cùng các đơn vị liên quan đã tiến hành khảo sát, xác định vị trí và tổ chức khai quật. Khu vực khai quật được khoanh vùng rộng khoảng 50m2, chia thành nhiều ô để tìm kiếm một cách cẩn thận. Sau nhiều giờ làm việc, đến chiều cùng ngày, lực lượng chức năng đã tìm thấy 3 bộ hài cốt nằm gần nhau, ở độ sâu khoảng 1,2m. Các hài cốt đều trong tình trạng đã bị phân hủy nhiều, chỉ còn lại một phần xương và các di vật kèm theo.
Theo cán bộ Ban Chỉ huy Quân sự huyện Cam Lộ, các di vật thu được gồm dép cao su, cúc áo, lược, một số mảnh vải và có thể cả quân tư trang. Những di vật này là cơ sở quan trọng để xác định danh tính và đơn vị của các liệt sĩ. "Chúng tôi đang tiếp tục mở rộng phạm vi khai quật, dự kiến sẽ tìm thấy nhiều hài cốt hơn nữa vì khu vực này khá rộng và dấu hiệu ban đầu cho thấy có thể có khoảng 10-15 người được chôn cất tại đây," một cán bộ cho biết.
Ý nghĩa và kế hoạch tiếp theo
Việc tìm thấy hài cốt liệt sĩ tại khu vực này có ý nghĩa quan trọng trong công tác tìm kiếm, quy tập hài cốt liệt sĩ trên địa bàn tỉnh Quảng Trị - một vùng đất từng chịu nhiều bom đạn và là nơi diễn ra nhiều trận đánh ác liệt trong kháng chiến chống Mỹ. Huyện Cam Lộ nói riêng và tỉnh Quảng Trị nói chung hiện vẫn còn nhiều ngôi mộ tập thể chưa được tìm thấy. Theo thống kê, đến nay toàn tỉnh mới tìm kiếm, quy tập được khoảng 60% số hài cốt liệt sĩ, số còn lại vẫn nằm rải rác trong các khu vực rừng núi, đồi trọc.
Ngay sau khi khai quật, các hài cốt được đưa về nhà xác của huyện để tẩy rửa, xử lý, đồng thời tổ chức lễ truy điệu và an táng tại Nghĩa trang Liệt sĩ huyện Cam Lộ. Các cơ quan chức năng cũng sẽ lấy mẫu ADN để phục vụ công tác giám định, xác định danh tính, hướng tới trao trả hài cốt cho gia đình liệt sĩ. Đại diện Phòng Lao động - Thương binh và Xã hội huyện Cam Lộ nhấn mạnh: "Chúng tôi sẽ tiếp tục phối hợp với các đơn vị để mở rộng khai quật, đảm bảo tìm kiếm triệt để, không bỏ sót bất kỳ hài cốt nào. Đây là trách nhiệm và tình cảm của chúng tôi đối với những người đã hy sinh vì độc lập, tự do của Tổ quốc."
Trong thời gian tới, huyện Cam Lộ sẽ tiếp tục tuyên truyền, vận động người dân cung cấp thông tin về những nơi có thể chôn cất liệt sĩ, đồng thời đẩy mạnh công tác rà soát, khảo sát trên địa bàn. Mọi thông tin đều được ghi nhận và xử lý kịp thời nhằm sớm đưa các anh hùng liệt sĩ về với đất mẹ.
