Bộ Nội vụ xây dựng dự thảo Nghị định xử lý kỷ luật viên chức với nhiều điểm mới
Bộ Nội vụ đang trong quá trình xây dựng dự thảo Nghị định quy định về xử lý kỷ luật viên chức. Theo thông tin từ Bộ Nội vụ, việc soạn thảo và ban hành Nghị định này nhằm mục đích thể chế hóa các quy định của Đảng và Luật Viên chức năm 2025 liên quan đến xử lý kỷ luật đối với đội ngũ viên chức. Đồng thời, dự thảo cũng hướng đến bảo đảm sự thống nhất trong tổ chức thực hiện, đặc biệt trong bối cảnh mô hình chính quyền địa phương chuyển sang 2 cấp (cấp tỉnh và cấp xã) sau khi Luật Tổ chức chính quyền địa phương (sửa đổi) năm 2025 chính thức có hiệu lực.
Giải quyết khó khăn và nâng cao hiệu quả quản lý
Nghị định được kỳ vọng sẽ kịp thời giải quyết những khó khăn, vướng mắc phát sinh từ thực tiễn công tác, góp phần nâng cao hiệu lực và hiệu quả trong quản lý, sử dụng đội ngũ viên chức. Dự thảo Nghị định quy định cụ thể các trường hợp vi phạm có một hoặc một số tình tiết được giảm nhẹ mức kỷ luật. Những tình tiết giảm nhẹ này bao gồm:
- Chủ động báo cáo vi phạm, tự giác nhận trách nhiệm cá nhân về khuyết điểm, vi phạm và tự nhận hình thức kỷ luật tương xứng với nội dung, tính chất, mức độ vi phạm trước và trong quá trình kiểm tra, giám sát.
- Chủ động cung cấp thông tin, hồ sơ, tài liệu, phản ánh đầy đủ, trung thực về những người cùng vi phạm.
- Chủ động chấm dứt hành vi vi phạm, tích cực tham gia ngăn chặn hành vi vi phạm.
- Tự giác nộp tài sản tham nhũng, bồi thường thiệt hại, khắc phục hậu quả do mình gây ra.
Quy định mới về đình chỉ, hoãn và hủy bỏ quyết định kỷ luật
Dự thảo Nghị định cũng bổ sung các quy định về đình chỉ, hoãn thi hành quyết định xử lý kỷ luật; hủy bỏ quyết định xử lý kỷ luật đối với các trường hợp đã có quyết định xử lý kỷ luật. Cụ thể:
- Trường hợp đang thi hành quyết định kỷ luật mà có quyết định của cơ quan có thẩm quyền về tạm đình chỉ điều tra, tạm đình chỉ vụ án, tạm hoãn phiên tòa hoặc hoãn chấp hành hình phạt tù, thì cấp có thẩm quyền xử lý kỷ luật hành chính sẽ ban hành quyết định hoãn thi hành quyết định xử lý kỷ luật theo quy định.
- Trường hợp đã thi hành xong quyết định kỷ luật mà có quyết định của cơ quan có thẩm quyền về loại trừ, miễn trách nhiệm hình sự, thì cấp có thẩm quyền xử lý kỷ luật hành chính sẽ ban hành quyết định hủy bỏ quyết định xử lý kỷ luật hành chính đã thi hành và xóa hình thức kỷ luật ghi vào lý lịch của viên chức.
Phân loại mức độ vi phạm và hình thức kỷ luật
Dự thảo quy định viên chức bị xử lý kỷ luật khi có hành vi vi phạm quy định của Đảng và pháp luật liên quan đến hoạt động nghề nghiệp; các quy định về nghĩa vụ của viên chức; những việc viên chức không được làm; vi phạm đạo đức công vụ, đạo đức nghề nghiệp, văn hóa giao tiếp ở công sở, giao tiếp với nhân dân; vi phạm nội quy, quy chế của cơ quan, tổ chức, đơn vị. Mức độ của hành vi vi phạm được xác định như sau:
- Vi phạm gây hậu quả ít nghiêm trọng: Vi phạm có tính chất, mức độ tác hại không lớn, tác động trong phạm vi nội bộ, làm ảnh hưởng đến uy tín của cơ quan, tổ chức, đơn vị công tác.
- Vi phạm gây hậu quả nghiêm trọng: Vi phạm có tính chất, mức độ, tác hại lớn, tác động ngoài phạm vi nội bộ, gây dư luận xấu trong viên chức và nhân dân, làm giảm uy tín của cơ quan, tổ chức, đơn vị công tác.
- Vi phạm gây hậu quả rất nghiêm trọng: Vi phạm có tính chất, mức độ, tác hại rất lớn, phạm vi tác động đến toàn xã hội, gây dư luận rất bức xúc trong viên chức và Nhân dân, làm mất uy tín của cơ quan, tổ chức, đơn vị công tác.
Dự thảo Nghị định quy định 4 hình thức kỷ luật chính, bao gồm: Khiển trách; cảnh cáo; cách chức (áp dụng đối với viên chức quản lý); và buộc thôi việc. Viên chức bị kỷ luật bằng một trong các hình thức trên còn bị hạn chế thực hiện hoạt động nghề nghiệp theo quy định của pháp luật có liên quan.
Quy định đặc biệt về buộc thôi việc và thôi giữ chức vụ
Theo dự thảo, viên chức bị Tòa án kết án phạt tù mà không được hưởng án treo hoặc bị kết án về tội phạm tham nhũng thì đương nhiên bị buộc thôi việc kể từ ngày bản án, quyết định có hiệu lực pháp luật. Đối với viên chức quản lý, nếu phạm tội bị Tòa án kết án và bản án, quyết định đã có hiệu lực pháp luật thì đương nhiên thôi giữ chức vụ được bổ nhiệm.
Hiện tại, Bộ Nội vụ đang tiến hành lấy ý kiến đối với dự thảo Nghị định quy định về xử lý kỷ luật viên chức, nhằm hoàn thiện văn bản trước khi trình cấp có thẩm quyền phê duyệt.
