Công an tỉnh Quảng Ninh vừa đưa ra cảnh báo về tình trạng lợi dụng các doanh nghiệp "sân sau" và doanh nghiệp "ma" nhằm can thiệp, thao túng hoạt động đấu thầu, gây thất thoát lớn tài sản nhà nước. Thông tin được đưa ra vào ngày 11/6/2026.
Thủ đoạn tinh vi của các đối tượng
Theo cơ quan công an, thời gian qua, nhiều vụ án liên quan đến đấu thầu đã được phát hiện và xử lý nghiêm. Quá trình điều tra cho thấy, các đối tượng thường sử dụng doanh nghiệp "sân sau" hoặc thành lập doanh nghiệp "ma" để hợp thức hóa hồ sơ, tạo ra sự cạnh tranh giả tạo và chi phối kết quả lựa chọn nhà thầu.
Thủ đoạn phổ biến là thành lập hoặc sử dụng các doanh nghiệp có mối quan hệ lợi ích với người có chức vụ, quyền hạn tại cơ quan nhà nước, chủ đầu tư hoặc đơn vị tổ chức đấu thầu. Dưới vỏ bọc hoạt động kinh doanh hợp pháp, các doanh nghiệp này được tiếp cận thông tin nội bộ, tạo lợi thế trong quá trình tham gia đấu thầu hoặc được "đo ni đóng giày" các tiêu chí trong hồ sơ mời thầu.
Doanh nghiệp "ma" không có năng lực thực tế
Nhiều đối tượng còn lập doanh nghiệp "ma", không có năng lực thực tế về tài chính, nhân sự, máy móc hay kinh nghiệm thi công nhưng vẫn tham gia đấu thầu theo kịch bản được sắp đặt từ trước. Những doanh nghiệp này thường đóng vai trò "quân xanh", tạo sự cạnh tranh giả tạo nhằm hợp thức hóa quy trình lựa chọn nhà thầu.
Dấu hiệu nhận biết doanh nghiệp "ma"
Theo Công an tỉnh Quảng Ninh, có thể nhận diện doanh nghiệp "sân sau", doanh nghiệp "ma" thông qua một số dấu hiệu bất thường như: doanh nghiệp mới thành lập hoặc hoạt động trong thời gian ngắn nhưng liên tiếp trúng nhiều gói thầu có giá trị lớn; nhiều doanh nghiệp tham gia cùng một gói thầu nhưng có chung địa chỉ, cổ đông hoặc người đại diện pháp luật.
Ngoài ra, hiện tượng luân phiên trúng thầu giữa một nhóm doanh nghiệp tại nhiều dự án khác nhau cũng là dấu hiệu cần đặc biệt lưu ý. Một số trường hợp hồ sơ dự thầu có cách trình bày, nội dung hoặc lỗi kỹ thuật tương đồng bất thường, cho thấy khả năng có sự thông đồng giữa các nhà thầu.
Hậu quả nghiêm trọng
Cơ quan công an cũng cảnh báo tình trạng kê khai không trung thực về năng lực tài chính, nhân sự, thiết bị hoặc kinh nghiệm thi công để đủ điều kiện tham gia đấu thầu. Tuy nhiên, khi kiểm tra thực tế, nhiều doanh nghiệp không đáp ứng được các điều kiện đã kê khai trong hồ sơ.
Theo đánh giá của cơ quan chức năng, việc sử dụng doanh nghiệp "sân sau", doanh nghiệp "ma" không chỉ gây thất thoát ngân sách nhà nước mà còn làm giảm chất lượng công trình, kéo dài tiến độ thực hiện dự án, phát sinh chi phí và ảnh hưởng đến hiệu quả đầu tư công.
Khuyến cáo từ cơ quan công an
Công an tỉnh Quảng Ninh khuyến cáo các chủ đầu tư, bên mời thầu và cơ quan quản lý nhà nước cần tăng cường công tác kiểm tra, giám sát, kịp thời phát hiện các dấu hiệu thông thầu, lợi ích nhóm và hành vi thành lập doanh nghiệp nhằm thao túng hoạt động đấu thầu. Mọi hành vi vi phạm sẽ bị điều tra, xử lý nghiêm theo quy định của pháp luật.
