UBND TP Hà Nội vừa có tờ trình gửi HĐND thành phố đề nghị ban hành Nghị quyết quy định chính sách hỗ trợ chuyển đổi phương tiện giao thông đường bộ từ sử dụng nhiên liệu hóa thạch sang sử dụng năng lượng sạch và khuyến khích sử dụng giao thông công cộng trên địa bàn thành phố. Nội dung này sẽ được HĐND TP Hà Nội xem xét vào kỳ họp chuyên đề dự kiến khai mạc ngày 12/6.
Nhiều chính sách hỗ trợ người dân, doanh nghiệp
Dự thảo nghị quyết đề xuất một số chính sách hỗ trợ chuyển đổi phương tiện giao thông đường bộ từ sử dụng nhiên liệu hóa thạch sang sử dụng năng lượng sạch và khuyến khích sử dụng giao thông công cộng trên địa bàn thành phố. Theo đó, Hà Nội dự kiến hỗ trợ 30% lãi suất vay vốn của hợp đồng tín dụng tại các ngân hàng thương mại cho đơn vị, tổ chức khi chuyển đổi phương tiện giao thông xanh.
Thành phố dự kiến hỗ trợ trực tiếp bằng tiền đối với cá nhân thuộc hộ nghèo trên địa bàn thành phố khi chuyển đổi phương tiện giao thông xanh. Mức hỗ trợ là 100% giá trị phương tiện chuyển đổi xanh nhưng không quá 20 triệu đồng. Để được hưởng chính sách, thành phố quy định cá nhân thuộc hộ nghèo là chủ sở hữu xe mô tô, xe gắn máy sử dụng nhiên liệu hóa thạch đã đăng ký trước thời điểm nghị quyết này có hiệu lực; thực hiện chuyển đổi phương tiện giao thông xanh trong khoảng thời gian tính từ ngày nghị quyết này có hiệu lực đến hết ngày 31/12/2027. Đồng thời, cá nhân là hộ nghèo hoàn thành việc chuyển nhượng, chuyển giao, đưa phương tiện sử dụng nhiên liệu hóa thạch cũ ra khỏi vùng phát thải thấp hoặc áp dụng biện pháp xử lý khác theo quy định của thành phố và hoàn thành đăng ký phương tiện giao thông xanh mới.
Hà Nội dự kiến miễn tiền vé sử dụng phương tiện vận tải hành khách công cộng bằng xe buýt (không bao gồm xe buýt phục vụ kinh doanh du lịch) cho người di chuyển trong Vành đai 1 kể từ ngày 1/1/2027 đến hết ngày 31/12/2027. Thành phố cũng dự kiến miễn tiền vé đến hết ngày 31/12/2030 cho người sử dụng phương tiện vận tải hành khách công cộng bằng xe buýt (không bao gồm xe buýt phục vụ kinh doanh du lịch) hoặc đường sắt đô thị trên toàn địa bàn thành phố trong các dịp lễ, Tết, các sự kiện chính trị xã hội đặc biệt của đất nước và của thành phố Hà Nội.
Tiếp tục tính toán các phương án, chính sách hỗ trợ khác
Hà Nội cho biết về quan điểm chung khi tổ chức nghiên cứu, soạn thảo nghị quyết về chính sách hỗ trợ chuyển đổi cần hướng tới các đối tượng, tổ chức, cá nhân chịu tác động ảnh hưởng lớn, trong đó đặc biệt là các đối tượng yếu thế, gắn với an sinh xã hội cũng như các đối tượng sử dụng phương tiện (xe máy, ô tô sử dụng nhiên liệu hóa thạch) gắn với sinh kế hàng ngày. Vì vậy, trong dự thảo nghị quyết lần đầu, đối tượng, phạm vi được hưởng chính sách hỗ trợ cũng như các chính sách hỗ trợ đa dạng (người nghèo, cận nghèo, xe công nghệ, người dân cư trú, doanh nghiệp kinh doanh vận tải…).
Tuy nhiên, Hà Nội cho hay sau khi tiếp thu các ý kiến của các cơ quan đơn vị liên quan, ý kiến thẩm tra của Ban Đô thị HĐND thành phố cho thấy việc có nhiều đối tượng được hưởng chính sách sẽ tác động ảnh hưởng lớn đến khả năng cân đối nguồn lực của thành phố. Cùng với đó, việc nhiều đối tượng hưởng chính sách cũng tiềm ẩn nguy cơ khó kiểm soát cũng như công bằng cho các đối tượng người dân và cần được xem xét, đánh giá kỹ lưỡng, thận trọng.
Theo lý giải của Hà Nội, trước mắt chính sách hỗ trợ của nghị quyết thu gọn lại các đối tượng hưởng chính sách (ưu tiên hỗ trợ cho cá nhân thuộc hộ nghèo) và kết hợp với một số chính sách hỗ trợ khác cho doanh nghiệp vận tải cũng như chính sách khuyến khích sử dụng phương tiện vận tải hành khách công cộng đã được thống nhất để kịp thông qua vào kỳ họp thứ 4 của HĐND thành phố. Trong thời gian tiếp theo, UBND TP Hà Nội tiếp tục rà soát kỹ lưỡng, tính toán các phương án, chính sách hỗ trợ đảm bảo khả thi, công bằng xã hội và phù hợp với khả năng cân đối nguồn lực để tiếp tục trình HĐND thành phố nghị quyết bổ sung các chính sách hỗ trợ người dân, doanh nghiệp.
Trước đó, tại các tờ trình về hỗ trợ người dân chuyển đổi phương tiện trước đây, Hà Nội dự kiến hỗ trợ trực tiếp bằng tiền cho người dân sinh sống trong khu vực Vành đai 1 và hộ nghèo, hộ cận nghèo trên địa bàn toàn thành phố khi chuyển đổi xe mô tô, xe gắn máy sử dụng nhiên liệu hóa thạch sang xe sử dụng năng lượng sạch. Theo đó, mức hỗ trợ là 20% giá trị xe mua mới nhưng tối đa không quá 5 triệu đồng đối với hộ thông thường; 100% đối với hộ nghèo nhưng không quá 20 triệu đồng; 80% nhưng không quá 15 triệu đồng đối với hộ cận nghèo. Hà Nội dự kiến thực hiện vùng phát thải thấp theo 3 giai đoạn. Giai đoạn 1 thực hiện thí điểm tại khu vực 1, 2 (phường Hoàn Kiếm) từ ngày 1/7 đến ngày 31/12. Giai đoạn 2 mở rộng thí điểm tại khu vực 1, 2, 3 (Hoàn Kiếm, Cửa Nam) từ 1/1/2027 đến ngày 31/12/2027. Giai đoạn 3 thực hiện trên toàn bộ Vành đai 1 (ngày 1/1/2028 đến ngày 31/12/2029) và từ ngày 1/1/2030 trở đi.
