Từ ngày 1/7, Nghị định 174/2026/NĐ-CP chính thức có hiệu lực, quy định mức phạt từ 20-30 triệu đồng đối với tổ chức và 10-15 triệu đồng đối với cá nhân có hành vi cung cấp, chia sẻ tác phẩm báo chí mà không được sự đồng ý của chủ sở hữu quyền. Quy định này khiến nhiều người dùng mạng xã hội băn khoăn liệu việc chia sẻ bài báo lên Facebook, TikTok, Threads có bị xem là vi phạm hay không.
Phân biệt thông tin phổ biến và nội dung có bản quyền
Tại Hội nghị sơ kết lĩnh vực thông tin điện tử 6 tháng đầu năm 2026 diễn ra ngày 24/6, ông Lê Quang Tự Do, Cục trưởng Cục Phát thanh, Truyền hình và Thông tin điện tử (PTTH&TTĐT, thuộc Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch) đã làm rõ một số trường hợp. Theo ông, cần phân biệt giữa thông tin phổ biến mà nhiều người đều có thể tiếp cận với nội dung do cơ quan báo chí tạo ra qua quá trình tác nghiệp.
Đối với thông tin phổ biến như "Hà Nội hôm nay nắng nóng 40 độ C" hoặc một vụ tai nạn xảy ra trên đường, việc sử dụng lại không mặc nhiên bị xem là vi phạm bản quyền. Tuy nhiên, nếu từ thông tin đó, cơ quan báo chí tìm hiểu, xác minh, phỏng vấn chuyên gia hoặc khai thác thêm góc nhìn, phân tích thì phần nội dung này là công sức của phóng viên.
Ví dụ cụ thể về vi phạm bản quyền
Ông Lê Quang Tự Do lấy ví dụ: Nếu phóng viên trao đổi với Giám đốc Trung tâm Khí tượng Thủy văn để tìm hiểu nguyên nhân đợt nắng nóng, thì phần giải thích, phân tích của chuyên gia không còn là thông tin phổ biến đơn thuần. Người khác lấy các phân tích đó để viết lại bằng câu chữ mới, dù không sao chép nguyên văn, vẫn là hành vi vi phạm bản quyền.
Theo cơ quan quản lý, nguyên tắc chung là người tạo ra tác phẩm sẽ là người sở hữu tác phẩm đó. Dù sử dụng với mục đích thương mại hay phi thương mại đều phải xin phép chủ sở hữu.
Chia sẻ link bài báo có bị phạt không?
Đại diện Cục PTTH&TTĐT cho biết, việc sử dụng nút "Share" hoặc đăng tải đường link bài báo từ website chính thức của cơ quan báo chí lên mạng xã hội không bị xem là hành vi chia sẻ tác phẩm báo chí trái phép. Lý do là đường link chỉ dẫn người dùng tới bài viết gốc, người đọc vẫn được chuyển tới website của cơ quan báo chí sở hữu nội dung.
Tuy nhiên, nếu đăng tải đường link nhưng đồng thời sao chép một phần hoặc toàn bộ nội dung bài viết để đăng lại trên mạng xã hội lại là vấn đề khác. Theo đại diện Cục, nếu cơ quan báo chí không cho phép khai thác lại nội dung thì việc đăng lại dù chỉ một phần hay toàn bộ bài viết đều là vi phạm bản quyền. Việc ghi nguồn, dẫn tên báo không đồng nghĩa với việc được phép sử dụng lại nội dung.
Xào nấu nội dung báo chí cũng bị xử lý
Cơ quan quản lý cũng cảnh báo tình trạng "xào nấu" nội dung báo chí đang phổ biến trên môi trường mạng, làm thay đổi câu chữ, cách hiểu của tin tức gốc. Trước đề xuất ban hành danh mục chi tiết các hành vi vi phạm bản quyền, đại diện Cục cho rằng điều này rất khó thực hiện vì các tình huống phát sinh là "muôn hình muôn vẻ". Do đó, việc một nội dung hoặc hành vi cụ thể có vi phạm bản quyền hay không sẽ được cơ quan có thẩm quyền xem xét, thẩm định trong từng trường hợp.
