Bộ Công an đề xuất tạm hoãn truy cứu hình sự với nhiều tội danh kinh tế
Bộ Công an vừa gửi dự thảo Bộ luật Hình sự (sửa đổi) tới Bộ Tư pháp thẩm định, trong đó đề xuất cơ chế tạm hoãn truy cứu trách nhiệm hình sự đối với người thực hiện các tội xâm phạm trật tự quản lý kinh tế. Theo Điều 27a của dự thảo, người phạm tội có thể được tạm hoãn truy cứu để khắc phục hậu quả nếu đáp ứng đủ ba điều kiện.
Thứ nhất, hành vi gây thiệt hại về kinh tế nhưng nhằm mục đích phát triển kinh tế - xã hội, bảo đảm quốc phòng, an ninh. Thứ hai, người thực hiện hành vi không tham nhũng. Thứ ba, các dự án đang thực hiện, chưa hoàn thành, chưa khắc phục được hậu quả do nguyên nhân khách quan nhưng có khả năng, phương án khả thi và điều kiện để khắc phục, mang lại hiệu quả kinh tế - xã hội, quốc phòng, an ninh.
Thời gian tạm hoãn tối đa 2 năm, có thể gia hạn một lần
Thời gian tạm hoãn truy cứu trách nhiệm hình sự không quá 2 năm. Trường hợp cần thiết, có thể gia hạn một lần nhưng không quá một năm. Thời gian tạm hoãn không tính vào thời hiệu truy cứu trách nhiệm hình sự, trừ trường hợp quy định tại khoản 3 Điều 27 của bộ luật này.
Bộ Công an cũng đề xuất thời điểm tạm hoãn được tính từ khi cơ quan có thẩm quyền ra quyết định. Nếu người phạm tội cố tình trốn tránh và đã có quyết định truy nã, truy tìm, thì thời hiệu được tính lại kể từ khi người đó ra đầu thú hoặc bị bắt, giữ.
Chương XVIII bao gồm nhiều tội danh kinh tế
Chương XVIII của dự thảo quy định các tội xâm phạm trật tự quản lý kinh tế, bao gồm: tội buôn lậu, kinh doanh và vận chuyển trái phép hàng hóa, tiền tệ; tội sản xuất, buôn bán hàng cấm; tội sản xuất, buôn bán hàng giả; tội sản xuất, buôn bán hàng giả là thuốc; tội đầu cơ; tội quảng cáo gian dối; tội lừa dối khách hàng; tội trốn thuế; tội cho vay lãi nặng trong giao dịch dân sự; tội lập quỹ trái phép; tội thao túng thị trường chứng khoán; tội gian lận bảo hiểm y tế; tội xâm phạm quyền sở hữu công nghiệp; tội vi phạm các quy định về sử dụng đất đai và nhiều tội danh khác.
TAND Tối cao góp ý về bỏ hình phạt tử hình và cảnh cáo
Liên quan đến đề xuất bỏ hình phạt tử hình đối với 6 tội danh (tội bạo loạn; tội hiếp dâm người dưới 16 tuổi; tội mua bán trái phép chất ma túy; tội chống loài người; tội phạm chiến tranh; và bỏ một tội danh do nhập tội khủng bố nhằm chống chính quyền nhân dân vào tội khủng bố), TAND Tối cao bày tỏ nhất trí với chủ trương nhưng đề nghị bổ sung, làm rõ căn cứ và đánh giá tác động đối với từng tội danh để bảo đảm cơ sở khoa học, thực tiễn và tính thuyết phục. Bộ Công an cho biết đã rà soát, đánh giá nhằm bảo đảm các yêu cầu này.
Đối với nội dung bỏ hình phạt cảnh cáo (Điều 32 và Điều 34), TAND Tối cao phân tích rằng hình phạt này có vai trò quan trọng trong thể chế hóa nguyên tắc nhân đạo, phân hóa trách nhiệm hình sự và cá thể hóa hình phạt đối với những trường hợp phạm tội ít nghiêm trọng, có nhiều tình tiết giảm nhẹ. Hình phạt cảnh cáo còn góp phần giáo dục người phạm tội, giúp họ nhận thức rõ hành vi vi phạm, tự giác sửa chữa sai lầm và tuân thủ pháp luật. Do đó, TAND Tối cao đề nghị cơ quan chủ trì soạn thảo cân nhắc việc bỏ hình phạt này. Ngoài ra, dự thảo tuy đề xuất bỏ hình phạt cảnh cáo nhưng tại một số điều luật cụ thể (Điều 132, 138, 155, 165, 181, 182, 185, 186, 198, 331, 335, 336, 340, 344, 345, 351) vẫn còn hình phạt cảnh cáo, cần rà soát để bảo đảm đồng bộ.
Bộ Công an đã tiếp thu ý kiến của TAND Tối cao và cho biết sẽ giữ lại quy định của bộ luật hiện hành về hình phạt cảnh cáo.
Lộ trình trình Quốc hội
Dự án Bộ luật Hình sự (sửa đổi) dự kiến trình Quốc hội cho ý kiến tại Kỳ họp thứ 3 Quốc hội khóa XVI và thông qua tại Kỳ họp thứ 4 Quốc hội khóa XVI.
