Tổng thống Mỹ Donald Trump đã bổ sung một điều kiện mới vào thỏa thuận hạt nhân dân sự vừa ký với Ả Rập Xê Út, yêu cầu vương quốc này phải bình thường hóa quan hệ với Israel. Động thái này gây bất ngờ khi thỏa thuận ban đầu không đề cập đến vấn đề này.
Nội dung điều kiện mới
Trong bài đăng trên tài khoản Truth Social ngày 23/7, Tổng thống Trump tuyên bố thỏa thuận chỉ có hiệu lực nếu Ả Rập Xê Út tham gia Hiệp định Abraham được ký năm 2020. Hiệp định này đã giúp một số quốc gia Ả Rập thiết lập quan hệ ngoại giao với Israel. Trước đó, khi thỏa thuận hạt nhân được công bố ngày 22/7, cả Bộ Năng lượng Mỹ và chính phủ Ả Rập Xê Út đều không đề cập đến điều kiện này.
Phản ứng từ các bên
Việc thuyết phục Ả Rập Xê Út gia nhập Hiệp định Abraham được xem là thành tựu ngoại giao lớn cho ông Trump. Tuy nhiên, Riyadh từ lâu đã khẳng định chỉ bình thường hóa quan hệ với Israel khi có lộ trình rõ ràng thành lập nhà nước Palestine. Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu bác bỏ ý tưởng về nhà nước Palestine vì lý do an ninh.
Thư ký báo chí Nhà Trắng Karoline Leavitt ngày 23/7 khẳng định Tổng thống Trump là người đưa ra quyết định cuối cùng và đã nhiều lần kêu gọi Ả Rập Xê Út gia nhập Hiệp định Abraham. Đại sứ quán Ả Rập Xê Út tại Washington từ chối bình luận. Văn phòng Thủ tướng Israel ra thông báo hoan nghênh viễn cảnh này, gọi đây là bước tiến lịch sử hướng tới hòa bình Trung Đông.
Tác động đến thỏa thuận hạt nhân
Ông Trump cũng nhấn mạnh thỏa thuận không cho phép làm giàu uranium, giải quyết lo ngại về việc thiếu cơ chế kiểm soát ngăn chặn làm giàu uranium cấp độ vũ khí. Việc thêm điều kiện khó sau khi ký kết được cho là sẽ làm phức tạp quá trình phê duyệt cuối cùng.
