Trong cuộc phỏng vấn kéo dài 90 phút với nhà báo Javad Moghouei phát ngày 19.7, Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi đã kể lại những giờ phút kinh hoàng khi Mỹ và Israel mở đợt tấn công đầu tiên vào ngày 28.2, theo tờ The Jerusalem Post ngày 23.7.
Khoảnh khắc sinh tử trong khu nhà lãnh tụ tối cao
Ông Araghchi cho biết sáng hôm đó, ông đang ở trong khu nhà của Lãnh tụ tối cao Ali Khamenei cùng Chánh văn phòng Ali Hejazi. "Lúc đó là 9 giờ và chúng tôi đang hoàn tất một báo cáo về quá trình đàm phán. Tôi đã đến phần miêu tả không khí sặc mùi thời chiến thì bất thình lình vụ tấn công xảy ra", vị ngoại trưởng kể lại.
Vụ nổ làm sập những thanh xà ngang trên trần, căn phòng ngổn ngang vụn gỗ. Bên ngoài sảnh, mọi thứ đều đổ nát. Ngay lập tức, lực lượng cận vệ sơ tán ông. "Nhân viên an ninh nhanh chóng kéo tay tôi và nói tôi phải rời đi vì các cuộc tấn công có thể còn tiếp diễn", ông nói. Một viên an ninh trẻ tuổi dẫn ông ra xe dân sự và chở thẳng đến Bộ Ngoại giao.
Lỗ hổng an ninh và nghi vấn nội gián
Theo ông Araghchi, tình báo Israel có thể đã nắm được chính xác thông tin di chuyển của giới lãnh đạo Iran nhờ nội gián trong lực lượng an ninh. "Với sự trùng hợp này, bối cảnh này, và thực tế là việc vụ tấn công xảy ra vào lúc 9 giờ 30 sáng, thì tôi không cho rằng Israel đã nhờ vào yếu tố công nghệ hay nhân tạo. Tôi thật sự không biết phải lý giải điều này thế nào", ông bày tỏ.
Ngoại trưởng hé lộ cơ quan điều tra đang tìm hiểu khả năng đối phương cài cắm gián điệp trong bộ máy an ninh Iran. "Tôi tin rằng lỗ hổng an ninh này không chỉ là việc xâm nhập và đánh cắp dữ liệu. Đôi khi nó còn ảnh hưởng đến định hướng ra quyết định và tệ hơn là ảnh hưởng và định hình môi trường tâm lý của chúng ta", ông giải thích.
Phản ứng và hạn chế của hầm trú ẩn
Dù vậy, nhà ngoại giao cho biết Iran đã chuẩn bị trước kịch bản phản ứng cho các tình huống khẩn cấp. Các lãnh đạo Iran đã từ bỏ văn phòng thông thường sau vụ tấn công để chuyển sang địa điểm thay thế an toàn hơn. "Tôi không biết chúng thật sự an toàn đến đâu nhưng rốt cuộc thì không có nơi nào an toàn cả. Ngoại trừ đường hầm, không có nơi nào an toàn", ông Araghchi khẳng định. Tuy nhiên, ông thừa nhận hầm ngầm có hạn chế lớn: "Nếu bạn vào đó, bạn phải ở lại vài ngày. Bạn không thể vào trong và trở ra nhanh chóng. Do đó, bạn không thể ra ngoài ngay nếu có việc".
Ngoại trưởng Iran còn cho biết đôi khi ông nói với đội cận vệ không cần hộ tống quá sát sao bởi "nếu họ muốn phóng một quả tên lửa thì các cậu không thể làm gì được. Các cậu có thể chết không vì lý do gì cả".
Chưa từng gặp tân lãnh tụ tối cao
Trong cuộc phỏng vấn, ông Araghchi thừa nhận chưa từng gặp tân Lãnh tụ tối cao Mojtaba Khamenei, con trai cố Lãnh tụ Ali Khamenei. "Tôi chưa từng gặp ông ấy. Tôi chưa nhìn thấy ông ấy trong suốt thời gian qua. Tôi không nghĩ là có ai nhìn thấy ông ấy ngoại trừ một hay một số ít người", ông nói.
Ông cũng bày tỏ tiếc nuối về những mất mát đáng lẽ có thể tránh được nếu thỏa thuận ngừng bắn được thực hiện sớm hơn 10 ngày. "Chúng ta đã mất Ali Larijani, cố vấn cấp cao của lãnh tụ tối cao; Bộ trưởng Tình báo Esmail Khatib; Mohammad Asadollahi và khu phức hợp sản xuất thép Foolad Mobarakeh", nhà ngoại giao nói.
Đánh giá chiến lược
Về tình hình đàm phán, ông Araghchi đánh giá: "Theo quan điểm của tôi, chúng ta đã đạt được những thành tựu chiến lược trong 2 tuần đầu của chiến tranh. Điều đó có nghĩa là nhận ra rằng Cộng hòa Hồi giáo không thể bị khuất phục. Nói cách khác, họ [Israel] không đạt được bất kỳ mục tiêu nào".
