Chiều 22/7, tại Manila, Philippines, Uỷ viên Bộ Chính trị, Bộ trưởng Bộ Ngoại giao Lê Hoài Trung đã cùng Bộ trưởng Bộ Ngoại giao Nhật Bản Motegi Toshimitsu đồng chủ trì Hội nghị Bộ trưởng Ngoại giao Hợp tác Mê Công - Nhật Bản lần thứ 17. Hội nghị diễn ra trong khuôn khổ Hội nghị Bộ trưởng Ngoại giao ASEAN lần thứ 59 và các hội nghị liên quan tại Manila, Philippines.
Khẳng định vai trò của Hợp tác Mê Công - Nhật Bản
Phát biểu khai mạc, hai Bộ trưởng khẳng định Hợp tác Mê Công - Nhật Bản sau gần hai thập kỷ đã trở thành cơ chế quan trọng thúc đẩy kết nối, phát triển bền vững và ứng phó với các thách thức xuyên biên giới tại tiểu vùng. Cơ chế này cùng các cơ chế do ASEAN dẫn dắt góp phần xây dựng khu vực châu Á - Thái Bình Dương và Ấn Độ Dương hòa bình, ổn định, tự cường và phát triển.
Hai Bộ trưởng nhấn mạnh trong bối cảnh khu vực đối mặt nhiều biến động, hợp tác Mê Công - Nhật Bản cần tiếp tục đổi mới để thích ứng, đáp ứng nhu cầu mở rộng không gian phát triển của các nước Mê Công và Nhật Bản.
Đề xuất 5 lĩnh vực ưu tiên
Bộ trưởng Lê Hoài Trung đề nghị lấy tinh thần "đồng kiến tạo" làm định hướng xuyên suốt, cùng xác định ưu tiên, xây dựng sáng kiến và triển khai dự án trên cơ sở nhu cầu và lợi ích chung. Ông đề xuất 5 lĩnh vực ưu tiên: tăng cường kết nối hạ tầng chất lượng cao; thúc đẩy chuỗi cung ứng tự cường; đẩy nhanh chuyển đổi số gắn với phát triển nguồn nhân lực số; nâng cao năng lực quản lý tài nguyên nước và ứng phó biến đổi khí hậu; hợp tác chặt chẽ về an ninh mạng và phòng chống tội phạm mạng.
Bộ trưởng Lê Hoài Trung khẳng định vai trò thiết yếu của khu vực tư nhân trong huy động nguồn lực thúc đẩy đổi mới sáng tạo, đóng góp cho phát triển nhanh và bền vững. Các nước thành viên ủng hộ đề xuất của Việt Nam về thiết lập nền tảng để doanh nghiệp Nhật Bản và Mê Công kết nối, tăng cường đối thoại và đối tác công – tư, thúc đẩy thương mại và đầu tư.
Cam kết của Nhật Bản
Bộ trưởng Ngoại giao Nhật Bản Motegi Toshimitsu khẳng định Nhật Bản tiếp tục coi trọng quan hệ đối tác với tiểu vùng Mê Công, cùng các nước Mê Công đồng kiến tạo tương lai bền vững, tự cường và thịnh vượng. Nhật Bản sẽ triển khai các dự án hợp tác thiết thực, đặc biệt trong quản lý tài nguyên nước, bảo vệ môi trường, phòng chống tội phạm xuyên quốc gia, chuyển đổi số, an ninh mạng, kết nối hạ tầng và tạo thuận lợi thương mại. Ông cũng nhấn mạnh tầm quan trọng của việc tăng cường phối hợp giữa cơ quan ngoại giao và thực thi pháp luật để ứng phó với tội phạm có tổ chức xuyên quốc gia, nhất là tội phạm mạng.
Nhất trí triển khai Chiến lược Hợp tác 2024
Tại Hội nghị, các Bộ trưởng nhất trí tiếp tục triển khai hiệu quả Chiến lược Hợp tác Mê Công - Nhật Bản 2024, tăng cường tính bổ trợ với ASEAN và các khuôn khổ hợp tác tiểu vùng Mê Công khác, qua đó phát huy hiệu quả nguồn lực và nâng cao năng lực thích ứng, tự cường của tiểu vùng. Các Bộ trưởng nhất trí phối hợp chuẩn bị cho Hội nghị Cấp cao Mê Công - Nhật Bản lần thứ 13 nhằm định hướng hợp tác trong giai đoạn phát triển mới.
Hội nghị đã ra Tuyên bố Đồng Chủ tịch, khẳng định cam kết tạo động lực mới cho quan hệ đối tác giữa Nhật Bản và các nước Mê Công, mang lại kết quả thực chất. Năm 2026, Việt Nam tiếp tục tự nguyện đảm nhận vai trò đồng chủ trì Hợp tác Mê Công – Nhật Bản năm thứ 2 liên tiếp.
