Để vụ sản xuất hè thu năm 2026 thắng lợi, bảo đảm an ninh lương thực, ngành nông nghiệp thành phố Đà Nẵng đang triển khai nhiều biện pháp ổn định nguồn nước, góp phần hoàn thành các mục tiêu đề ra. Hồ thủy lợi Phú Ninh phục vụ nước tưới cho 15.000ha lúa của nhiều khu vực thuộc các huyện Núi Thành, Tam Kỳ, Phú Ninh, Thăng Bình, Quế Sơn, Duy Xuyên. Ngoài cung cấp nước cho sản xuất nông nghiệp, hồ Phú Ninh còn cấp nước thô phục vụ sản xuất nước sinh hoạt cho khu vực Duy Xuyên, Hội An.
Hồ Phú Ninh bảo đảm nước tưới đến hết vụ
Chi nhánh Thủy lợi Phú Ninh, đơn vị quản lý vận hành hồ, cho biết trung bình mỗi năm hồ cấp khoảng 16 triệu m3 nước thô cho sinh hoạt và công nghiệp. Riêng nước phục vụ sản xuất nông nghiệp, hồ cấp từ 160-180 triệu m3/vụ, tương đương khoảng bốn tháng. Hiện mực nước hồ ở cao trình +29,42m, tương đương 270 triệu m3. Theo tính toán, hồ bảo đảm đủ nước cho sản xuất nông nghiệp đến hết vụ vào đầu tháng 9/2026.
Ông Nguyễn Đình Kiên, Giám đốc Chi nhánh Thủy lợi Phú Ninh thuộc Công ty TNHH MTV Khai thác thủy lợi Đà Nẵng, cho biết: “Với dự báo El Nino quay trở lại sớm, trong vụ đông xuân 2025-2026, đơn vị đã kích hoạt biện pháp tưới tiết kiệm như xây dựng kế hoạch tưới ứng với từng giai đoạn sinh trưởng của cây lúa; khai thác hiệu quả các trận mưa; sử dụng phương án tưới theo khuyến nghị của FDA; thường xuyên quan trắc lượng nước đến ở thượng nguồn.”
Giải pháp tiết kiệm nước đồng bộ
Ông Kiên nhấn mạnh: “Chúng tôi đã xây dựng và triển khai các biện pháp để tiết kiệm nước tưới. Thường xuyên kiểm tra các khu tưới để cấp nước đúng chu kỳ sinh trưởng của cây lúa. Thành lập các đội chống hạn để dẫn nước vào ban đêm nhằm tiết kiệm. Sử dụng biện pháp truyền thống và phi truyền thống như đắp chặn mương tiêu để tận dụng nước hồi quy; khuyến cáo người dân đắp bờ giữ nước, phát dọn kênh mương nội đồng; củng cố đội thủy nông cơ sở. Ngoài ra, chúng tôi luôn tuyên truyền người dân và doanh nghiệp sử dụng nước tiết kiệm.”
Tại xã Duy Xuyên, vụ hè thu năm nay tổng diện tích gieo trồng 1.185ha, trong đó 900ha lúa, thấp hơn vụ đông xuân 21,9ha. Ngoài nước từ hồ Phú Ninh, địa phương có bốn hồ chứa thủy lợi và 13 trạm bơm. Mục tiêu sản lượng cây lương thực có hạt vụ hè thu 2026 đạt 5.854 tấn, trong đó lúa đạt 5.400 tấn. Xã đã lên phương án chống hạn, thiếu nước để chủ động ứng phó.
Cắt giảm diện tích kém hiệu quả
Phó Chủ tịch UBND xã Duy Xuyên Nguyễn Chí Công cho biết: “Địa phương đã chủ động cắt giảm diện tích sản xuất nông nghiệp ở vụ hè thu nhằm tránh điều nước đến những khu vực không đạt năng suất. Để khắc phục khô hạn, tiết kiệm nước lâu dài, chúng tôi đề nghị các đơn vị áp dụng biện pháp phi công trình, cân đối lượng nước hiện có để tưới khoa học, hiệu quả, tránh lãng phí.” Ông Công nhấn mạnh: “Chúng tôi tập trung bố trí diện tích, cơ cấu giống phù hợp từng vùng, kiên quyết cắt giảm diện tích lúa ở nơi thiếu nước để chuyển sang cây trồng khác ít dùng nước và hiệu quả hơn ngay từ đầu vụ.”
Theo Sở Nông nghiệp và Môi trường Đà Nẵng, vụ hè thu 2026 thành phố có khoảng 43.000ha lúa. Các địa phương có diện tích lớn gồm phường An Thắng, Điện Bàn Đông, xã Duy Xuyên, Đại Lộc, Thăng Bình, Vu Gia. Thành phố hiện có bốn hồ chứa thủy điện lớn trên thượng nguồn sông Vu Gia-Thu Bồn, 92 hồ chứa thủy lợi, năm đập dâng và 439 tổ chức thủy lợi cơ sở do Công ty TNHH MTV Khai thác thủy lợi Đà Nẵng quản lý.
Chỉ thị chống hạn của UBND thành phố
Tại Chỉ thị số 03/CT-UBND ngày 24/3/2026, UBND thành phố Đà Nẵng yêu cầu tổ chức quan trắc mực nước, tính toán lưu lượng đến hồ, đập, hệ thống thủy lợi, thủy điện và xây dựng phương án điều tiết, tích trữ nước tối ưu theo năng lực thiết kế, bảo đảm cấp nước cho sản xuất và dân sinh trong mùa khô 2026. UBND giao Sở Nông nghiệp và Môi trường chủ trì, phối hợp Sở Công thương và các đơn vị liên quan xây dựng kế hoạch vận hành, điều tiết nước tưới tiết kiệm, nhận nước cụ thể cho từng tuyến kênh, khu tưới, tăng cường kiểm tra đồng ruộng, thực hiện tưới luân phiên, tưới ướt khô xen kẽ.
Phó Chủ tịch UBND thành phố Đà Nẵng Trần Nam Hưng cho biết: “UBND thành phố yêu cầu các nhà máy thủy điện bậc thang trên sông Vu Gia-Thu Bồn chủ động tính toán, xây dựng phương án vận hành điều tiết xả nước qua phát điện bảo đảm nguồn nước cho hạ du trong mùa cạn theo quy trình vận hành liên hồ chứa đã được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt.” Ông Hưng nhấn mạnh: “Bên cạnh đẩy nhanh tiến độ hoàn thành các dự án cấp nước nông thôn tập trung, thành phố yêu cầu có kế hoạch phân phối, điều tiết nước hợp lý phù hợp nhu cầu từng vùng, nhất là khu vực có nguy cơ cao hạn hán, thiếu nước, xâm nhập mặn. Quản lý nguồn nước phải được theo dõi chặt chẽ, chú trọng giải pháp chống hạn từ sớm, từ xa, hạn chế thiệt hại do thời tiết cực đoan. Đồng thời chủ động dự báo, dự lượng và lên kế hoạch ứng phó trong nhiều năm, nhiều giai đoạn.”
