Đại hội XIV: Tầm nhìn chiến lược cho kỷ nguyên phát triển mới
Nếu Đại hội VI năm 1986 đã khởi xướng công cuộc Đổi mới, giúp Việt Nam thoát khỏi khủng hoảng kinh tế-xã hội và mở ra bước ngoặt lịch sử để hội nhập quốc tế, thì Đại hội XIV đặt ra một tầm nhìn xa hơn, rộng hơn và toàn diện hơn. Tầm nhìn này thể hiện qua chủ trương chiến lược: phát triển nhanh và bền vững dựa trên nền tảng khoa học-công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, chuyển đổi xanh, cùng với hội nhập quốc tế chủ động và tích cực.
Khoảng cách giữa chủ trương và hiện thực: Thách thức cần vượt qua
Lịch sử đã chứng minh một chân lý giản dị nhưng sâu sắc: mọi nghị quyết, dù đúng đắn đến đâu, nếu không được tổ chức thực hiện đến nơi đến chốn thì cũng chỉ dừng lại trên giấy tờ. Khoảng cách giữa chủ trương và hiện thực không thể tự nhiên được lấp đầy bằng những lời hô hào suông, mà phải bằng hành động cụ thể, bằng trách nhiệm cá nhân, và bằng những kết quả đo đếm được trong đời sống nhân dân.
Do đó, phấn đấu đưa nhanh Nghị quyết Đại hội XIV vào cuộc sống không chỉ là yêu cầu tổ chức, mà còn là mệnh lệnh của thực tiễn trong bối cảnh thế giới đang chuyển động với tốc độ chưa từng có. Ý nghĩa lớn nhất của việc triển khai nhanh nghị quyết là tạo ra sự thống nhất cao giữa ý chí chính trị và hành động thực tiễn.
Chuyển từ "nói" sang "làm": Bài học từ lịch sử
Nghị quyết là kết tinh trí tuệ của toàn Đảng và toàn dân, là tầm nhìn chiến lược cho tương lai dân tộc. Tuy nhiên, tầm nhìn ấy chỉ trở thành động lực phát triển khi được cụ thể hóa thành chương trình, kế hoạch, công trình, sản phẩm, dịch vụ, tăng trưởng xanh, việc làm bền vững và đời sống ấm no. Đưa nghị quyết vào cuộc sống trước hết là quá trình chuyển mạnh từ nhận thức sang hành động, tránh tình trạng nghị quyết ở Trung ương quyết liệt nhưng xuống cơ sở lại chậm chạp, hình thức.
Trong những thời khắc bước ngoặt, điều quan trọng không chỉ là xác định mục tiêu dài hạn, mà còn là nhận diện đúng những việc cần làm ngay và những khâu đột phá có tính quyết định. Chúng ta cùng nhớ lại, sau Đại hội VI, Tổng Bí thư Nguyễn Văn Linh đã viết loạt bài "Những việc cần làm ngay" đăng trên Báo Nhân Dân. Bài đầu tiên đăng ngày 25/5/1987, với dung lượng chưa tới 400 chữ, đã đi thẳng vào vấn đề nóng bỏng lúc bấy giờ - tìm mọi cách kiềm chế tốc độ tăng giá phi mã. Tinh thần "làm ngay" ấy đã tạo hiệu ứng xã hội sâu rộng, củng cố niềm tin của nhân dân vào quyết tâm đổi mới, và bài học này vẫn còn nguyên giá trị cho đến ngày nay.
Những việc cần làm ngay trong kỷ nguyên mới
Trong thời kỳ phát triển khoa học công nghệ mạnh mẽ, chuyển đổi số và chuyển đổi xanh, chúng ta không thể dàn trải nguồn lực hay cùng lúc làm tất cả. Thay vào đó, cần xác định rõ điểm nghẽn lớn nhất cản trở phát triển để tập trung tháo gỡ. Đó có thể là:
- Thể chế chưa đồng bộ
- Hạ tầng yếu kém
- Chất lượng nguồn nhân lực chưa cao
- Năng suất lao động thấp
- Năng lực quản trị công còn hạn chế
Khi điểm nghẽn được khai thông, dòng chảy phát triển sẽ tự khắc mạnh lên. Tinh thần này được nhấn mạnh nhất quán trong chỉ đạo của đồng chí Tổng Bí thư Tô Lâm: chuyển mạnh từ phương thức quản lý dựa trên mệnh lệnh hành chính sang quản trị dựa trên kết quả; từ đánh giá bằng báo cáo hình thức sang đánh giá bằng sản phẩm phát triển cụ thể và tác động xã hội thực chất.
Thể chế hóa và đột phá về con người
Một trong những khâu then chốt để đưa Nghị quyết Đại hội vào cuộc sống là khẩn trương thể chế hóa, cụ thể hóa nghị quyết thành cơ chế, chính sách và pháp luật đồng bộ, ổn định, khả thi. Trong nhiều trường hợp trước đây, chúng ta từng phải đối mặt với tình trạng chính sách chưa theo kịp, thiếu đồng bộ, dẫn đến thực hiện không đến nơi đến chốn. Mỗi sự chậm trễ trong thể chế hóa đều làm giảm hiệu lực của nghị quyết và làm mất đi động lực phát triển.
Đột phá thể chế không chỉ là sửa đổi vài điều luật, mà là đổi mới tư duy xây dựng pháp luật theo hướng kiến tạo phát triển, lấy người dân và doanh nghiệp làm trung tâm phục vụ. Thể chế phải mở đường cho đổi mới sáng tạo, kinh tế số, kinh tế xanh, kinh tế tuần hoàn, đồng thời bảo đảm công bằng, kỷ cương và lợi ích quốc gia.
Không có nghị quyết nào dù công phu, toàn bích đến đâu có thể tự tạo nên thành quả. Con người mới là yếu tố quyết định. Vì vậy, đột phá về con người phải được đặt ở vị trí trung tâm. Thực tế vẫn tồn tại nghịch lý, có cán bộ tham mưu giỏi nhưng thiếu kinh nghiệm tổ chức thực hiện; có nơi cán bộ ngại va chạm, sợ trách nhiệm. Muốn khắc phục, phải lấy kết quả thực tiễn làm thước đo quan trọng nhất để đánh giá, quy hoạch, sử dụng cán bộ.
Hình ảnh cụ thể từ Hà Nội và TP.HCM
Tinh thần "làm ngay và làm nhanh" đã và đang thể hiện sinh động tại nhiều địa phương, đặc biệt là ở hai đô thị lớn, có sức lan tỏa và truyền cảm hứng mạnh mẽ.
- Tại thủ đô Hà Nội, nhiều công trình hạ tầng trọng điểm được đẩy nhanh tiến độ, giải phóng mặt bằng quyết liệt, thi công "ba ca bốn kíp", xuyên lễ, xuyên Tết. Những dự án như cầu Trần Hưng Đạo, đường Vành đai 1 đoạn Hoàng Cầu - Voi Phục, cải tạo sông Tô Lịch không chỉ giải quyết bài toán giao thông, môi trường mà còn mở ra không gian phát triển mới cho Thủ đô.
- Tại Thành phố Hồ Chí Minh, các công trình giao thông trọng điểm như Vành đai 3 đang được đẩy nhanh tiến độ, phấn đấu thông xe toàn tuyến trước 30/4/2026. Những "vòng tay lớn" này kết nối các trục quốc lộ, cao tốc, tạo động lực lan tỏa cho cả vùng kinh tế trọng điểm phía nam.
Nhịp sống khẩn trương, náo nức và những công trường sôi động chính là hình ảnh cụ thể của việc đưa nghị quyết vào cuộc sống. Khi hiệu quả nghị quyết thể hiện ở những khối bê-tông vươn lên giữa lòng sông, ở những tuyến đường thông thoáng, ở những khu công nghiệp xanh và trung tâm đổi mới sáng tạo, thì nhân dân sẽ cảm nhận rõ ràng sự chuyển động của đất nước.
Kết luận: Biến tầm nhìn thành hiện thực sống động
Có người ví von rằng thế giới đang "đi" và đang "bay". Công nghệ thay đổi từng ngày, thậm chí từng giờ, và cạnh tranh chiến lược giữa các quốc gia ngày càng gay gắt. Trong bối cảnh ấy, chậm một bước có thể là chậm cả một nhịp phát triển. Không để nghị quyết "trên mây, trên giấy" chính là yêu cầu sống còn.
Nghị quyết có thể được ví như "hoa", kết tinh của tư duy, tầm nhìn và lý luận. Nhưng chỉ khi hành động tạo ra "quả", đó là những thành quả cụ thể cho nhân dân, khi ấy "hoa" mới không rơi rụng giữa chừng. Khi nghị quyết hiển thị nên những công trình có giá trị, thành sản phẩm, thành năng suất lao động cao hơn, thành môi trường sống xanh hơn, thành niềm tin bền chặt hơn của nhân dân vào sự lãnh đạo của Đảng, thì kỷ nguyên vươn mình của dân tộc Việt Nam sẽ không chỉ là khát vọng trong văn kiện, mà là hiện thực sống động trên mỗi công trường, mỗi nhà máy, mỗi cánh đồng và từng mái nhà ấm áp trên khắp mọi miền Tổ quốc.
Mỗi ngày trôi qua là một cơ hội hoặc một sự bỏ lỡ. Người xưa nói, thời gian như mũi tên, đã bay đi là không trở lại. Trong kỷ nguyên vươn mình, thời gian càng trở nên quý giá. Bắt đầu ngay từ hôm nay, từ công việc cụ thể nhất, từ trách nhiệm của từng cá nhân, đó là cách thiết thực nhất để hiện thực hóa Nghị quyết của Đảng.
