Ngày 4/8/2026, Bộ Chính trị đã ban hành Nghị quyết số 23-NQ/TW về công tác người Việt Nam ở nước ngoài, do Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm ký. Nghị quyết này thay thế Nghị quyết 36-NQ/TW năm 2004, đánh dấu bước ngoặt mới trong việc huy động nguồn lực kiều bào, với mục tiêu xây dựng cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài vững mạnh, hội nhập sâu rộng và đóng góp tích cực cho sự phát triển đất nước.
Đánh giá 20 năm thực hiện Nghị quyết 36-NQ/TW
Sau hơn 20 năm thực hiện Nghị quyết 36-NQ/TW, công tác người Việt Nam ở nước ngoài đã có những chuyển biến căn bản, toàn diện. Cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài hiện có hơn 6,5 triệu người, sinh sống tại hơn 130 quốc gia và vùng lãnh thổ. Đời sống của bà con ngày càng ổn định, tỷ lệ chuyên gia, trí thức, nhà khoa học, doanh nhân và lao động kỹ thuật cao ngày càng tăng, độ tuổi ngày càng trẻ. Một số người đã nắm giữ vị trí quan trọng trong hệ thống chính trị nước sở tại.
Đại đa số đồng bào hội nhập tốt, tích cực gìn giữ bản sắc văn hóa dân tộc, hướng về Tổ quốc, đóng góp quan trọng vào quan hệ hợp tác hữu nghị giữa Việt Nam với các nước. Tuy nhiên, vẫn còn một bộ phận nhỏ có định kiến, nhận thức chưa phù hợp, thậm chí có hành động phá hoại mối quan hệ hợp tác, gây chia rẽ trong cộng đồng. Địa vị pháp lý của người Việt ở một số nước còn khó khăn, việc phát huy nguồn lực kiều bào chưa tương xứng với tiềm năng.
Quan điểm chỉ đạo mới: Kiến tạo và đồng hành
Nghị quyết 23-NQ/TW khẳng định người Việt Nam ở nước ngoài là bộ phận không tách rời của cộng đồng các dân tộc Việt Nam, là nguồn lực chiến lược quan trọng, là cầu nối giữa Việt Nam với thế giới. Công tác người Việt Nam ở nước ngoài cần nâng tầm tư duy từ vận động, tập hợp, chăm lo lên thành đồng hành, kiến tạo cơ chế, huy động nguồn lực tham gia sâu hơn vào hành trình hội nhập và phát triển của đất nước.
Đảng, Nhà nước có trách nhiệm chăm lo, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng của người Việt Nam ở nước ngoài, phối hợp bảo đảm an ninh, an toàn. Nghị quyết nhấn mạnh tinh thần hòa hợp dân tộc, xóa bỏ định kiến, gác lại quá khứ, hướng tới tương lai. Mọi ý kiến đóng góp xây dựng, kể cả những quan điểm khác biệt nhưng không phương hại đến lợi ích quốc gia - dân tộc đều được trân trọng, lắng nghe.
Mục tiêu: Xây dựng cộng đồng kiều bào vững mạnh, phát huy vai trò đại sứ văn hóa
Mục tiêu của nghị quyết là xây dựng cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài có địa vị pháp lý vững chắc, hòa nhập sâu rộng và phát triển ổn định; giữ gìn, lan tỏa truyền thống đoàn kết, bản sắc văn hóa dân tộc, giá trị nhân văn, lịch sử và ngôn ngữ tiếng Việt đến thế hệ trẻ; phát huy vai trò "đại sứ văn hoá, đất nước và con người Việt Nam". Nghị quyết cũng khơi dậy lòng yêu nước, khát vọng cống hiến, tinh thần tự hào dân tộc, coi kiều bào là cầu nối hữu nghị, hợp tác giữa Việt Nam với thế giới.
Đồng thời, hoàn thiện cơ chế, chính sách đồng bộ, đột phá, tạo môi trường thuận lợi để kết nối, thu hút và phát huy hiệu quả nguồn lực, trí tuệ của người Việt Nam ở nước ngoài. Xây dựng mạng lưới hệ sinh thái kết nối bền vững các chuyên gia, trí thức, nhà khoa học, doanh nhân, văn nghệ sĩ và thế hệ trẻ người Việt toàn cầu.
Nhiệm vụ, giải pháp trọng tâm
Nghị quyết đề ra các nhiệm vụ, giải pháp cụ thể: tiếp tục đổi mới tư duy, nâng cao nhận thức, tăng cường sự lãnh đạo của Đảng; hoàn thiện cơ chế, chính sách tạo môi trường thuận lợi để đồng bào nâng cao vị thế, phát huy tiềm năng; xây dựng cộng đồng đoàn kết, phát triển và hướng về quê hương. Phát huy hiệu quả nguồn lực kiều bào phục vụ phát triển nhanh, bền vững và bảo vệ Tổ quốc; gìn giữ ngôn ngữ tiếng Việt, bản sắc văn hóa dân tộc; tăng cường gắn kết với quê hương, đất nước.
Bên cạnh đó, phát huy vai trò chủ thể của người Việt Nam ở nước ngoài trong công tác thông tin, tuyên truyền; kiện toàn tổ chức bộ máy, tăng cường cơ chế phối hợp và nguồn lực cho công tác này. Nghị quyết yêu cầu các cấp, các ngành, cán bộ, đảng viên tập trung quán triệt, triển khai thực hiện tốt, coi đây là trách nhiệm của toàn hệ thống chính trị, của đồng bào trong và ngoài nước.
