Huyền thoại Đường Hồ Chí Minh trên biển
Lần đầu tiên trong hành trình công tác, tôi được đi trên Đường Hồ Chí Minh trên biển. Dẫu đã đọc nhiều tư liệu, gặp các thuyền trưởng, thuyền viên tàu không số tại Đà Nẵng, nhưng khi tàu 390 của Cảnh sát biển Việt Nam dừng lại ngay trên con đường huyền thoại, lòng tôi thực sự xúc động và tự hào.
Tàu không số, mật danh C43 B, thuộc Đoàn vận tải biển 759 – tiền thân của Lữ đoàn 125 Hải quân – được Quân ủy Trung ương và Bộ Quốc phòng thành lập ngày 23/10/1961. Đây là lực lượng nòng cốt làm nên con đường chiến lược trên biển, vận chuyển vũ khí chi viện cho chiến trường miền Nam.
Quyết định lịch sử năm 1968 và nhiệm vụ của tàu C43 B
Ngày 28/12/1967, Bộ Chính trị họp quyết định tổng công kích và tổng khởi nghĩa. Tháng 1/1968, Hội nghị lần thứ 14 Ban Chấp hành Trung ương Đảng thông qua Nghị quyết về cuộc tiến công chiến lược năm 1968. Để bảo đảm vũ khí cho Tổng tiến công và nổi dậy Tết Mậu Thân 1968, Bộ Tư lệnh Quân chủng chỉ đạo Đoàn 125 chuẩn bị các tàu C165, C235, C56, C68 và C43 B sẵn sàng chi viện chiến trường.
Trước đó, ngày 14/3/1967, trong chuyến chở hàng vào Sa Kỳ (Quảng Ngãi), đội tàu C43 B đã chiến đấu anh dũng, buộc phải hủy tàu giữ bí mật. Các thủy thủ theo đường bộ trở lại đơn vị và được nhận tàu mới mang số hiệu C43 B.
Hy sinh anh dũng tại biển Qui Thiện
Rạng sáng 27/2/1968, 17 cán bộ, chiến sĩ tàu C43 B đã chiến đấu đến hơi thở cuối cùng, bảo vệ bí mật tuyến vận tải chiến lược. Trong vòng vây địch, nhiều người lựa chọn hy sinh oanh liệt, kiên quyết phá hủy tàu. Đến đêm 1/3/1968, tàu C43 B buộc phải phá hủy cách bờ khoảng 100m, ở độ sâu 10m. Mảnh vỡ văng khắp nơi, chôn vùi trong cát.
Ngày 2/8/2016, UBND tỉnh Quảng Ngãi ban hành Quyết định số 1375/QĐ-UBND xếp hạng di tích lịch sử cấp tỉnh cho Điểm cập bến tàu không số (C43 B) tại bãi biển Qui Thiện, xã Phổ Khánh. Nơi đây hiện chỉ tồn tại dưới dạng địa điểm lịch sử, chưa có bia di tích.
Tri ân những người hùng thầm lặng
Tháng 7 – Tháng tri ân các Anh hùng liệt sĩ, Trung tướng Bùi Quốc Oai nhấn mạnh chuyến khảo sát vùng biển miền trung tổ chức các hoạt động tưởng nhớ xuyên suốt. Sau lễ tưởng niệm trên biển Qui Thiện, đoàn viếng Nghĩa trang Liệt sĩ Lý Sơn, dâng hương tại Đài tưởng niệm Đội Hoàng Sa kiêm quản Bắc Hải.
Mỗi cán bộ, chiến sĩ đều xúc động, lặng lẽ cầm bông cúc vàng, cánh hạc giấy trắng – biểu tượng tri ân – thả xuống mặt biển, gửi vào lòng đại dương lời biết ơn thế hệ hôm nay. Chị Nguyễn Thị Thùy Dương, hội viên Hội Biển đảo Việt Nam, chia sẻ: “Dù nhiều lần tham gia đoàn công tác ra biển, đảo, nhưng khi đứng tại điểm C43 B, lòng tôi vẫn nghẹn lại. Thả những cánh hoa xuống biển là cách gửi trọn lòng biết ơn tới các Anh hùng liệt sĩ đã hiến dâng cuộc đời cho Tổ quốc”.
Linh thiêng biển Qui Thiện
Chiều dần buông, ánh nắng cuối ngày dừng lại trên mặt biển bình yên. Ca khúc “Linh thiêng Việt Nam” của nhạc sĩ Lê Quang, qua giọng NSND Tạ Minh Tâm, ngân lên: “Về đây các anh ơi hỡi về đây/ Nằm nghe biển ru, nằm nghe sông hát/ Mãi mãi tự hào với đất mẹ yêu thương/ Linh thiêng trời Việt Nam”. Tháng 7 trên hành trình về nguồn, nước mắt tôi chực trào – đó là sự tri ân thiêng liêng dành cho những anh hùng đã hóa thân vào sóng nước.
