Lần đầu tiên tại Việt Nam, các bác sĩ Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM đã triển khai thành công kỹ thuật mổ robot “một cổng” (Single-site) trên hệ thống robot Da Vinci Xi thế hệ mới để điều trị ung thư tuyến tiền liệt và ung thư thận. Kỹ thuật này chỉ cần một đường mổ dài khoảng 2–2,5 cm, giúp giảm đau, giảm mất máu, hạn chế nguy cơ nhiễm trùng, và người bệnh có thể xuất viện sau 1–2 ngày, tiết kiệm chi phí đáng kể.
Bác sĩ tiên phong thực hiện kỹ thuật
PGS-TS-BS Vũ Lê Chuyên, Giám đốc Trung tâm Tiết niệu - Thận học - Nam khoa, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM, là bác sĩ đầu tiên tại Việt Nam thực hiện thành công kỹ thuật này. Theo ông, hệ thống robot Da Vinci Xi kết hợp với một cổng phẫu thuật bằng silicon (Single-site) có nhiều kênh thao tác, cho phép toàn bộ dụng cụ phẫu thuật gồm các cánh tay robot và camera đều đi qua một đường mổ duy nhất. Điều này vừa giảm xâm lấn, vừa bảo đảm độ chính xác cao trong quá trình bóc tách khối u.
Bệnh nhân đầu tiên hồi phục nhanh
Ông Hưng (63 tuổi) là một trong sáu bệnh nhân đầu tiên được phẫu thuật bằng kỹ thuật này. Ông đến khám vì tiểu đêm nhiều lần; xét nghiệm cho thấy chỉ số PSA – dấu ấn phát hiện bệnh lý tuyến tiền liệt – cao gấp 3–4 lần bình thường. Chụp cộng hưởng từ phát hiện khối u gần 3 cm nằm trong tuyến tiền liệt, được chẩn đoán ung thư giai đoạn T2. PGS-TS-BS Vũ Lê Chuyên cho biết đây là giai đoạn thích hợp nhất để điều trị triệt căn ung thư bằng phẫu thuật.
Qua một đường mổ duy nhất dài khoảng 2–2,5 cm, dưới sự dẫn đường của hệ thống định vị laser targeting, camera 3D phóng đại hình ảnh 10–15 lần và các cánh tay robot xoay tới 540 độ được đưa vào cơ thể tiếp cận khối u. Nhờ đó, bác sĩ bóc tách chính xác tuyến tiền liệt chứa khối u, đồng thời bảo tồn các bó mạch máu và dây thần kinh quan trọng, giảm nguy cơ ảnh hưởng đến khả năng tiểu tiện và chức năng sinh lý sau mổ. Robot cũng hỗ trợ khâu nối bàng quang với niệu đạo kín và chính xác trong không gian chậu hẹp, hạn chế rò nước tiểu và giúp người bệnh hồi phục nhanh. Toàn bộ khối u sau cắt bỏ được cho vào túi chuyên dụng và lấy ra ngoài qua chính đường mổ, không cần mở thêm vết mổ khác. Người bệnh có thể ngồi dậy, đi lại sớm và xuất viện sau 24–48 giờ.
Kết quả ấn tượng từ tháng 6.2026
Từ tháng 6.2026 đến nay, bệnh viện đã phẫu thuật thành công 6 ca ung thư tuyến tiền liệt và ung thư thận bằng kỹ thuật robot hiện đại kết hợp Single-site. Tất cả đều không phải truyền máu, không cần mở thêm đường mổ ngoài kế hoạch, thời gian nằm viện chỉ 1–2 ngày. Ngoài ra, thời gian đóng vết mổ giảm từ khoảng 30 phút xuống còn khoảng 10 phút, giúp hạn chế nguy cơ nhiễm trùng. Đường mổ nhỏ cũng giảm mất máu, giảm nguy cơ phải truyền máu, đặc biệt có lợi cho người cao tuổi, người mắc đái tháo đường, suy giảm miễn dịch hoặc rối loạn đông máu. Theo bệnh viện, tổng chi phí điều trị giảm nhờ người bệnh nằm viện ít ngày hơn; chi phí phẫu thuật hiện chỉ khoảng 30% so với nhiều nước trong khu vực. Đặc biệt, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP.HCM được xếp hạng bệnh viện cấp chuyên sâu (tuyến cuối) và áp dụng thanh toán bảo hiểm y tế thông tuyến toàn quốc, do đó người bệnh có bảo hiểm y tế được hưởng quyền lợi theo quy định, kể cả khi thực hiện phẫu thuật robot.
Kỹ thuật đòi hỏi chuyên môn cao
Theo Intuitive Surgical (Mỹ), đơn vị sản xuất robot Da Vinci, để thực hiện kỹ thuật Single-site, bác sĩ không chỉ phải thành thạo phẫu thuật nội soi mà còn phải hoàn thành tối thiểu 100 ca mổ robot Da Vinci trước đó. Ngoài việc điều khiển đồng thời bốn cánh tay robot trong không gian rất hẹp, phẫu thuật viên còn phải bảo đảm các dụng cụ không va chạm với nhau và giữ độ chính xác tuyệt đối trong từng thao tác. PGS-TS-BS Vũ Lê Chuyên cho biết nhiều bác sĩ có thể mổ robot, nhưng rất ít người làm chủ kỹ thuật Single-site vì đòi hỏi khả năng thiết kế cuộc mổ linh hoạt và xử lý tình huống phức tạp. Mỗi năm chỉ có rất ít phẫu thuật viên trên thế giới đủ điều kiện được đào tạo và cấp chứng nhận thực hiện kỹ thuật này.
PGS-TS-BS Vũ Lê Chuyên là chuyên gia đầu tiên của Việt Nam được công nhận là Proctor, tức chuyên gia đào tạo, đánh giá và xác nhận năng lực cho các bác sĩ phẫu thuật robot quốc tế. Hiện ông cùng 12 ê kíp độc lập tại Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh đã triển khai robot Da Vinci Xi trong hơn 120 loại phẫu thuật điều trị ung thư và nhiều bệnh lý phức tạp ở bốn chuyên khoa: Tiết niệu - Thận học, Tiêu hóa, Ngoại Lồng ngực và Sản Phụ khoa, với gần 500 ca phẫu thuật, tỷ lệ thành công tiệm cận 100%.
Mở rộng và đầu tư thêm robot
Trong thời gian tới, kỹ thuật mổ robot “một cổng” sẽ tiếp tục được mở rộng sang các lĩnh vực như phụ khoa, tiêu hóa và chuyển giao cho nhiều bác sĩ trong nước cũng như khu vực. Bệnh viện vừa đầu tư thêm một hệ thống robot Da Vinci Xi thế hệ mới, nâng tổng năng lực phẫu thuật robot lên đến 10 ca mỗi ngày. Điều này hứa hẹn mang lại cơ hội điều trị tiên tiến cho nhiều bệnh nhân ung thư tại Việt Nam.
