Trẻ 2 tuổi qua đời do viêm màng não mô cầu thể tối cấp tại TP.HCM
Một bệnh nhi hơn 2 tuổi tại Thành phố Hồ Chí Minh đã không qua khỏi do viêm màng não mô cầu thể tối cấp, chỉ sau một ngày khởi phát bệnh. Dù được điều trị tích cực tại bệnh viện, tình trạng của bệnh nhân diễn biến xấu và dẫn đến hậu quả đau lòng. Thông tin này được Trung tâm Kiểm soát Bệnh tật TP.HCM (HCDC) xác nhận trong báo cáo dịch tễ tuần 14, từ ngày 30/3 đến 5/4/2026.
Diễn biến nhanh và nguy hiểm của bệnh
Theo báo cáo, bệnh nhi nhập viện trong tình trạng nặng sau một ngày phát bệnh và được chẩn đoán mắc viêm màng não mô cầu thể tối cấp. Kết quả cấy dịch não tủy xác định dương tính với vi khuẩn Neisseria meningitidis, thuộc nhóm huyết thanh B. Đây là thể bệnh nguy hiểm nhất, với diễn tiến cực nhanh, thường không có dấu hiệu cảnh báo rõ ràng và có thể xảy ra ở bất kỳ ai, kể cả người khỏe mạnh.
Bác sĩ Đinh Văn Thới từ Viện Pasteur TP.HCM cho biết, bệnh do não mô cầu là một bệnh truyền nhiễm cấp tính, gây ra bởi vi khuẩn Neisseria meningitidis. Trên toàn cầu, có 13 nhóm huyết thanh, trong đó các nhóm A, B, C, Y, W-135 chiếm hơn 90% ca mắc. Mặc dù đã có kháng sinh và vaccine, bệnh vẫn là một trong những nguyên nhân hàng đầu gây viêm màng não và nhiễm trùng nặng, có thể dẫn đến không qua khỏi nhanh chóng.
Tình hình dịch bệnh tại Việt Nam và khu vực
Tại Việt Nam, bệnh não mô cầu lưu hành rải rác quanh năm, nhưng nguy cơ bùng phát thành dịch tăng cao khi thời tiết trở lạnh. Trong 3 tháng đầu năm 2026, cả nước đã ghi nhận 24 ca mắc, với 4 ca không qua khỏi, con số này tăng so với cùng kỳ năm trước. Các ca bệnh xuất hiện rải rác trong cộng đồng, tập trung nhiều tại khu vực Đông Nam Bộ, bao gồm TP.HCM.
Các khu vực có nguy cơ cao thường là nơi đông dân cư, chật chội, điều kiện vệ sinh kém hoặc có sự luân chuyển dân cư thường xuyên. Giới chuyên môn cảnh báo, nếu không triển khai quyết liệt các biện pháp kiểm soát dịch từ sớm, thời gian tới có thể tiếp tục ghi nhận thêm ca bệnh.
Đường lây truyền và triệu chứng của bệnh
Bệnh não mô cầu lây truyền qua đường hô hấp, chủ yếu qua giọt bắn khi tiếp xúc trực tiếp với dịch tiết mũi, họng của người bệnh hoặc người lành mang trùng. Bệnh thường khởi phát đột ngột với các triệu chứng như:
- Sốt cao
- Đau đầu dữ dội
- Nôn mửa
- Cứng gáy
- Mệt lả
- Có thể kèm phát ban xuất huyết, rối loạn ý thức hoặc sốc
Biểu hiện lâm sàng của bệnh rất đa dạng, bao gồm viêm màng não mủ, nhiễm khuẩn huyết, sốc nhiễm khuẩn, viêm khớp, và viêm màng ngoài tim. Trong đó, viêm màng não mủ và nhiễm khuẩn huyết là phổ biến nhất. Người bệnh có thể đối mặt với di chứng nặng nề như điếc, liệt, chậm phát triển trí tuệ, hoặc thậm chí không qua khỏi.
Khuyến cáo phòng ngừa từ chuyên gia
Bác sĩ Thới khuyến cáo người dân cần thực hiện các biện pháp phòng ngừa sau để giảm nguy cơ mắc bệnh:
- Giữ vệ sinh cá nhân, rửa tay thường xuyên bằng xà phòng.
- Súc miệng bằng dung dịch sát khuẩn hàng ngày.
- Giữ ấm cơ thể và đảm bảo nơi ở thông thoáng.
- Che miệng khi ho hoặc hắt hơi, đeo khẩu trang khi có dấu hiệu viêm đường hô hấp.
- Hạn chế tụ tập nơi đông người và tránh tiếp xúc với người nghi mắc bệnh.
- Khi xuất hiện các triệu chứng nghi ngờ như sốt cao, đau đầu, nôn, cứng cổ, cần đến cơ sở y tế ngay để được thăm khám và điều trị kịp thời.
Tình hình các dịch bệnh khác tại TP.HCM
Bên cạnh bệnh não mô cầu, HCDC cũng báo cáo về diễn biến của các dịch bệnh khác tại TP.HCM. Trong tuần 14, thành phố ghi nhận 547 ca sốt xuất huyết, giảm 5,8% so với trung bình 4 tuần trước. Lũy kế từ đầu năm đến nay là 13.860 ca, tăng hơn 80% so với cùng kỳ năm 2025, nhưng xu hướng chung đang giảm và duy trì dưới ngưỡng cảnh báo từ tuần 6. Thành phố cũng ghi nhận 1 ca sốt xuất huyết không qua khỏi, giảm so với cùng kỳ.
Đáng chú ý, số ca tay chân miệng tăng mạnh với 1.347 ca trong tuần 14, tăng 64% so với trước đó. Lũy kế từ đầu năm là 10.496 ca, cao hơn 182,4% so với cùng kỳ và đã vượt ngưỡng cảnh báo. Ngành y tế khuyến cáo tăng cường giám sát, xử lý ổ dịch và truyền thông phòng bệnh, đặc biệt tại các trường mầm non. Từ đầu năm, đã có 4 ca tay chân miệng không qua khỏi được ghi nhận.
Bệnh não mô cầu tiếp tục là mối đe dọa nghiêm trọng đối với sức khỏe cộng đồng, đặc biệt là trẻ em và thanh thiếu niên. Việc nâng cao nhận thức và thực hiện các biện pháp phòng ngừa là vô cùng cần thiết để ngăn chặn sự lây lan và hậu quả đáng tiếc.
