Theo số liệu mới nhất từ Trung tâm Kiểm soát bệnh tật Thành phố Hồ Chí Minh (HCDC), trong khoảng thời gian từ ngày 9 đến 15 tháng 3, thành phố đã phát hiện tổng cộng 837 trường hợp mắc mới bệnh tay chân miệng. Con số này đã tăng mạnh, lên đến 97% so với mức trung bình của 4 tuần trước đó, vốn chỉ ghi nhận khoảng 424 ca. Đáng chú ý, cơ quan chức năng cũng thông báo thêm 2 bệnh nhi không qua khỏi, nâng tổng số ca tử vong từ đầu năm 2024 lên 3 trường hợp.
Tình hình diễn biến phức tạp với nhiều ca nặng
Hiện tại, các bệnh viện trên địa bàn thành phố đang điều trị cho 138 bệnh nhân đến từ các tỉnh thành khác, trong đó nhiều ca có diễn biến nặng, đòi hỏi sự chăm sóc y tế đặc biệt. Trước tình hình này, Bệnh viện Nhi đồng 1 đã đưa ra cảnh báo khẩn cấp đến người dân, đặc biệt là các bậc phụ huynh có con nhỏ.
Bệnh tay chân miệng và những đặc điểm cần lưu ý
Tay chân miệng là một bệnh truyền nhiễm cấp tính, nguyên nhân chính do các loại virus đường ruột gây ra. Bệnh đặc trưng bởi các tổn thương dạng phỏng nước xuất hiện tại niêm mạc miệng, lòng bàn tay, bàn chân, mông hoặc đầu gối. Bệnh có thể xuất hiện quanh năm, nhưng thường bùng phát mạnh mẽ vào hai thời điểm chính: từ tháng 3 đến tháng 5 và từ tháng 9 đến tháng 12 hằng năm. Đối tượng dễ mắc bệnh nhất là trẻ em dưới 5 tuổi, do trẻ thường có thói quen cho tay vào miệng, tạo điều kiện cho virus lây lan.
Biểu hiện bệnh không còn "kinh điển" như trước
Theo Bác sĩ Chuyên khoa II Dư Tuấn Quy, Trưởng khoa Nhiễm - Thần kinh tại Bệnh viện Nhi đồng 1, khoa hiện đang điều trị cho 30 trẻ mắc tay chân miệng, trong đó có 7 ca bệnh nặng. Ông nhấn mạnh: "Nhiều ca bệnh gần đây có biểu hiện không còn 'kinh điển' như trước. Bệnh viện ghi nhận không ít trường hợp trẻ không có ban rõ ở tay chân, mà lại xuất hiện ở những vị trí kín đáo như vùng mông, quanh hậu môn hoặc chỉ lấm tấm ở rìa ngón tay, ngón chân. Đây là những vị trí rất dễ bị bỏ sót nếu phụ huynh không kiểm tra kỹ".
Khuyến cáo quan trọng từ chuyên gia y tế
Bác sĩ Quy đưa ra một số khuyến cáo cụ thể để phụ huynh có thể phát hiện và xử lý kịp thời:
- Kiểm tra toàn diện: Khi tắm cho trẻ, cần kiểm tra kỹ lưỡng toàn bộ cơ thể, đặc biệt chú ý đến vùng mông, quanh hậu môn, khoang miệng và rìa ngón tay, ngón chân. Việc theo dõi chế độ ăn uống, sinh hoạt hằng ngày cũng giúp phát hiện sớm những thay đổi bất thường.
- Không chủ quan: Ngay cả khi chưa thấy nốt ban rõ ràng, nếu trẻ có biểu hiện đau miệng, sốt, biếng ăn, chảy nước miếng hoặc quấy khóc kéo dài, hoặc có dấu hiệu nghi ngờ bệnh tay chân miệng, không nên chủ quan. Cần đưa trẻ đến cơ sở y tế thăm khám sớm, đây được xem là 'thời điểm vàng' để kiểm soát bệnh và ngăn ngừa biến chứng. Nếu xác định mắc bệnh, trẻ buộc phải nghỉ học để tránh lây lan trong cộng đồng.
Dấu hiệu cần đưa trẻ đi khám ngay lập tức
Bác sĩ Quy nhấn mạnh, cần cho trẻ khám ngay, kể cả vào ban đêm, khi xuất hiện các dấu hiệu sau:
- Sốt cao trên 39 độ C, kèm theo giật mình chới với.
- Đi đứng loạng choạng, run chi, đảo mắt.
- Nôn nhiều, nói nhiều, khó thở.
- Quấy khóc nhiều, bứt rứt, hoặc có dấu hiệu co giật.
Biện pháp phòng ngừa và chăm sóc trẻ tại nhà
Để ngăn chặn sự lây lan và chăm sóc trẻ mắc bệnh hiệu quả, các chuyên gia y tế khuyến nghị:
- Cách ly: Cách ly trẻ lành với trẻ mắc bệnh để ngăn ngừa lây lan. Cho trẻ nghỉ học ít nhất 7 ngày sau khi phát hiện bệnh.
- Vệ sinh cá nhân: Mang khẩu trang, rửa tay bằng xà phòng thường xuyên, đặc biệt sau khi thay quần áo, tã, tiếp xúc với phân, nước bọt, khăn trải giường của trẻ.
- Vệ sinh môi trường: Lau sàn nhà, rửa sạch đồ chơi, vật dụng, tay nắm cửa, thanh vịn, lan can, sàn nhà để loại bỏ virus.
- Chăm sóc dinh dưỡng: Thường xuyên tắm cho trẻ mỗi ngày. Đảm bảo chế độ dinh dưỡng đầy đủ, cho trẻ ăn thức ăn dễ tiêu và uống nhiều nước. Tránh cho trẻ ăn các loại thức ăn, đồ uống có vị chua, cay, thô cứng.
- Không tự ý điều trị: Không tự ý chích vỡ các mụn nước hoặc tự ý sử dụng kháng sinh mà không có chỉ định của bác sĩ.
Với sự gia tăng đáng kể số ca mắc và những biểu hiện bệnh không điển hình, việc nâng cao nhận thức và thực hiện các biện pháp phòng ngừa là vô cùng cần thiết để bảo vệ sức khỏe cho trẻ nhỏ trong cộng đồng.
