Dù đã có vắc xin hiệu quả tốt, thủy đậu vẫn đang lưu hành mạnh tại Việt Nam. Riêng năm 2023, số ca mắc ghi nhận tăng cao tại nhiều địa phương từ Hà Nội đến các tỉnh thành khác. Bệnh do virus Varicella-Zoster gây ra và có khả năng lây lan cực mạnh, đặc biệt trong môi trường tập trung đông trẻ như nhà trẻ, mẫu giáo hay tiểu học.
Tiến sĩ - bác sĩ Đỗ Thành Hải, Phó giám đốc Trung tâm Bệnh Nhiệt Đới, Bệnh viện Nhi Trung ương, chia sẻ tại Hội thảo khoa học chủ đề “Thủy đậu - vắc xin thế hệ 2 chủng MAV/06 và những cập nhật của Tổ chức Y tế thế giới” diễn ra chiều 9.5. Theo ông, virus thủy đậu không chỉ gây suy giảm miễn dịch tạm thời mà còn ảnh hưởng cả miễn dịch tế bào. Khi miễn dịch tế bào bị suy giảm, trẻ dễ mắc thêm nhiều bệnh nhiễm trùng khác như viêm phổi, nhiễm khuẩn huyết.
Nguy cơ lây lan từ trước khi nổi ban
Điều đáng lo ngại là trẻ đã có thể phát tán virus từ trước khi nổi ban. Trong khoảng 2 ngày đầu, nhiều trẻ chỉ sốt nhẹ, mệt mỏi nhưng vẫn đi học, ăn ngủ và tiếp xúc gần với bạn bè. Điều này khiến bệnh lây lan nhanh chóng trong cộng đồng.
Tại Bệnh viện Nhi Trung ương, các bác sĩ ghi nhận nhiều trường hợp viêm mô tế bào, nhiễm khuẩn huyết, viêm não hay suy đa cơ quan sau mắc thủy đậu. Đặc biệt, một số ca viêm phổi hoại tử do bội nhiễm tụ cầu có tổn thương phổi nghiêm trọng. “Có những trẻ phải điều trị hàng tháng trời mới qua khỏi”, bác sĩ Hải chia sẻ.
Cần thay đổi quan điểm cho rằng thủy đậu là bệnh nhẹ
Phó giáo sư, tiến sĩ - bác sĩ Phạm Quang Thái - Phó khoa Kiểm soát Bệnh truyền nhiễm, Viện vệ sinh dịch tễ Trung ương, nhận định đã đến lúc cộng đồng cần thay đổi quan điểm cho rằng thủy đậu là bệnh nhẹ. “Trên thế giới hiện ghi nhận hơn 4.000 ca tử vong do thủy đậu mỗi năm. Có những trường hợp biến chứng viêm não do virus thủy đậu. Với mức độ nguy hiểm như vậy, chúng ta không thể tiếp tục xem nhẹ căn bệnh này”, ông Thái nói.
Khuyến cáo tiêm đủ 2 mũi vắc xin
Theo Phó giáo sư Phạm Quang Thái, một câu hỏi mà nhiều phụ huynh thường thắc mắc là “nên tiêm 1 mũi hay 2 mũi”. Ông cho biết: “Theo khuyến cáo từ Tổ chức Y tế thế giới, nếu chỉ tiêm 1 mũi, hiệu quả bảo vệ khoảng 81%, mầm mống của thủy đậu đột phá khi kháng thể suy giảm theo thời gian nhưng khi tiêm đủ 2 mũi có thể nâng hiệu quả lên tới 98%, giúp giảm 3,3 lần nguy cơ thủy đậu đột phá so với tiêm 1 mũi”.
Hiện nay, nhóm tuổi cần ưu tiên bảo vệ là trẻ dưới 10 tuổi, đặc biệt từ 1 - 9 tuổi là nhóm ghi nhận tỷ lệ mắc thủy đậu cao nhất. Trong điều kiện bình thường, theo chuyên gia, 12 tháng tuổi được xem là thời điểm tối ưu để tiêm mũi đầu tiên nhằm tạo đáp ứng miễn dịch tốt.
