Bộ Y tế vừa ký ban hành Thông tư 13 quy định về hoạt động tiêm chủng, có hiệu lực từ ngày 1/7/2026. Theo đó, hệ thống quản lý thông tin tiêm chủng quốc gia được thiết lập để phục vụ quản lý, cập nhật, lưu trữ, khai thác và chia sẻ dữ liệu hoạt động tiêm chủng trên toàn quốc. Hệ thống bao gồm các phân hệ quản lý đối tượng tiêm chủng, vắc-xin, sinh phẩm, quy trình tiêm chủng, thống kê, báo cáo và các phân hệ khác theo yêu cầu quản lý.
Quy định về sự cố bất lợi sau tiêm chủng
Thông tư 13 định nghĩa sự cố bất lợi sau tiêm chủng là hiện tượng bất thường về sức khỏe, bao gồm các biểu hiện tại chỗ tiêm hoặc toàn thân xảy ra sau tiêm chủng, không nhất thiết do việc sử dụng vắc-xin, sinh phẩm. Sự cố này bao gồm phản ứng thông thường sau tiêm chủng và tai biến nặng sau tiêm chủng. Phản ứng thông thường là các biểu hiện lâm sàng thường gặp, có thể tự khỏi và không gây ảnh hưởng lâu dài.
HPV được đưa vào danh mục tiêm chủng bắt buộc
Một trong những nội dung đáng chú ý tại Thông tư 13 là quy định bệnh do virus HPV (Human Papilloma Virus) ở người thuộc danh mục bệnh phải sử dụng vắc-xin, sinh phẩm trong tiêm chủng bắt buộc thông qua hoạt động của Chương trình tiêm chủng mở rộng. Cụ thể, Điều 3 Thông tư 13 quy định danh mục bệnh phải sử dụng vắc-xin, sinh phẩm trong tiêm chủng bắt buộc gồm:
- Bệnh viêm gan virus B.
- Bệnh lao.
- Bệnh bạch hầu.
- Bệnh ho gà.
- Bệnh uốn ván.
- Bệnh bại liệt.
- Bệnh do Haemophilus influenzae týp b.
- Bệnh sởi.
- Bệnh rubella.
- Bệnh viêm não Nhật Bản.
- Bệnh tiêu chảy do virus Rota.
- Bệnh do phế cầu.
- Bệnh do virus HPV (Human Papilloma Virus) ở người.
- Bệnh khác theo quy định của Bộ trưởng Bộ Y tế.
Quy định về tổ chức tiêm chủng và chế độ báo cáo
Thông tư 13 cũng quy định việc tổ chức tiêm chủng thường xuyên, tiêm chủng bù liều, tiêm chủng chiến dịch chủ động và tiêm chủng chống dịch; chế độ thông tin, báo cáo về hoạt động tiêm chủng; việc quản lý đối tượng tiêm chủng và Hội đồng tư vấn chuyên môn đánh giá nguyên nhân tai biến nặng trong quá trình sử dụng vắc-xin, sinh phẩm.
Danh mục bệnh phải sử dụng vắc-xin, sinh phẩm bắt buộc trong tiêm chủng chống dịch
- Bệnh bạch hầu.
- Bệnh bại liệt.
- Bệnh ho gà.
- Bệnh rubella.
- Bệnh sởi.
- Bệnh tả.
- Bệnh viêm não Nhật Bản.
- Bệnh dại.
- Bệnh cúm.
- Bệnh Covid-19.
- Các bệnh truyền nhiễm khác theo khuyến cáo của Tổ chức Y tế Thế giới và được Bộ trưởng Bộ Y tế quyết định.
Quy trình tiêm chủng an toàn
Thông tư 13 cũng nêu rõ tiêm chủng phải tuân thủ các bước: Trước khi tiêm chủng thực hiện khám sàng lọc trước tiêm chủng theo hướng dẫn chuyên môn của Bộ trưởng Bộ Y tế. Trong khi tiêm chủng: thực hiện đúng chỉ định tiêm chủng; dùng từng loại vắc-xin, sinh phẩm theo hướng dẫn của nhà sản xuất; bảo đảm an toàn tiêm chủng theo hướng dẫn chuyên môn của Cục Phòng bệnh. Sau khi tiêm chủng: theo dõi đối tượng tiêm chủng tại điểm tiêm chủng ít nhất 30 phút, hướng dẫn cha, mẹ hoặc người giám hộ hoặc người đại diện hợp pháp đối với trường hợp người được tiêm chủng là trẻ em, người mất năng lực hành vi dân sự, người bị hạn chế năng lực hành vi dân sự hoặc đối tượng tiêm chủng tiếp tục theo dõi tại nhà ít nhất 24 giờ; thực hiện ghi chép thông tin tiêm chủng theo hướng dẫn chuyên môn của Cục Phòng bệnh.
