Một bệnh nhân nam (ông T.) có tiền sử bệnh van động mạch chủ nặng, đã từng thay van sinh học tại cơ sở y tế khác, vừa được cứu sống sau ca phẫu thuật cấp cứu phình lóc động mạch chủ type A kèm suy tim tại Bệnh viện Đa khoa Quốc tế Vinmec Times City. Khoảng 2 tháng sau phẫu thuật thay van, ông bắt đầu mệt mỏi, khó thở khi gắng sức nhưng không đau ngực dữ dội. Một tuần trước khi nhập viện, tình trạng khó thở tăng rõ, kết quả cho thấy phình lóc động mạch chủ type A, suy tim với phân suất tống máu chỉ khoảng 30%. Người bệnh được chuyển khẩn cấp đến Vinmec Times City.
Thách thức từ phẫu thuật tái can thiệp và tổn thương phức tạp
Theo TS.BS Đoàn Đức Dũng, Giám đốc Trung tâm Tim mạch, Bệnh viện Vinmec Times City, thách thức lớn nhất là ca phẫu thuật cấp cứu trên người bệnh đã thay van tim trước đó. Việc mổ lại sau thời gian ngắn làm tăng nguy cơ biến chứng và tử vong do các cấu trúc trong lồng ngực đã hình thành dính phức tạp. Ê-kíp ngoại tim mạch phối hợp gây mê hồi sức tích cực tiến hành mổ. Khi mở ngực, các bác sĩ gặp khó khăn do tổ chức dính quanh tim và mạch máu lớn. Động mạch chủ lên phình khoảng 7 cm, đường lóc tách kéo dài sát quai động mạch chủ. Đặc biệt, đường lóc tách lan xuống xoang vành phải, gây hẹp nặng động mạch vành phải.
Quyết định bước ngoặt: thắt lỗ vành phải và bắc cầu động mạch chủ
Trước tình huống nguy hiểm, ê-kíp quyết định chủ động thắt lỗ vành phải, đồng thời bắc cầu động mạch chủ - động mạch vành phải bằng đoạn tĩnh mạch hiển đảo chiều để tái lập dòng máu nuôi cơ tim. Giải pháp này loại bỏ nguy cơ tắc động mạch vành phải sau phẫu thuật, bảo vệ cơ tim khỏi biến chứng nhồi máu cấp. Song song, các bác sĩ thay toàn bộ đoạn động mạch chủ lên bị lóc tách bằng ống mạch nhân tạo, cắm lại động mạch vành trái và bảo tồn van động mạch chủ sinh học đã thay trước đó do van vẫn hoạt động tốt. Sau hơn 2 giờ sử dụng hệ thống tuần hoàn ngoài cơ thể, tim bệnh nhân đập trở lại ổn định. Siêu âm thực quản tại phòng mổ cho thấy van sinh học hoạt động tốt, chức năng tim được bảo tồn.
Phối hợp đa chuyên khoa và hồi phục sau mổ
Sau mổ, người bệnh đối mặt nhiều nguy cơ biến chứng do nền bệnh lý phức tạp và suy tim. Trong những ngày đầu hậu phẫu, huyết động chưa ổn định, có thời điểm mất khoảng 800 ml máu qua dẫn lưu lồng ngực, cần thuốc vận mạch và truyền máu. Đội ngũ bác sĩ triển khai sớm chương trình dinh dưỡng và phục hồi chức năng hô hấp, giúp bệnh nhân cai máy thở thành công. Một thử thách khác là rung nhĩ kịch phát gây tụt huyết áp, được ê-kíp hồi sức phát hiện và xử trí kịp thời, đưa nhịp tim về bình thường, kết hợp điều trị nội khoa kiểm soát rối loạn nhịp.
Nhờ sự phối hợp chặt chẽ giữa các chuyên ngành tim mạch, chẩn đoán hình ảnh, gây mê, hồi sức tích cực, dinh dưỡng và phục hồi chức năng, bệnh nhân hồi phục tốt sau gần hai tuần điều trị. Khi xuất viện, ông T. tỉnh táo, nhịp tim ổn định, giảm rõ rệt triệu chứng khó thở và chức năng co bóp thất trái cải thiện đáng kể so với trước phẫu thuật. TS.BS Đoàn Đức Dũng chia sẻ: “Tại Vinmec Times City, điều trị những ca tim mạch phức tạp không phải là nỗ lực của riêng một chuyên khoa. Mỗi quyết định đều được xây dựng trên sự phối hợp chặt chẽ giữa nhiều chuyên ngành, từ chẩn đoán, phẫu thuật, hồi sức đến phục hồi chức năng. Chính cách tiếp cận toàn diện và cá thể hóa đó giúp chúng tôi không chỉ xử trí được bệnh lý cấp tính phức tạp, mà còn hướng tới mục tiêu lâu dài là cải thiện chất lượng sống cho người bệnh.”
