Omega-3 từ dầu cá: 'Vũ khí' mới hỗ trợ cải thiện tâm trạng và chống trầm cảm
Theo chuyên gia dinh dưỡng Sarah Garone, thành viên của Học viện Dinh dưỡng và Chế độ ăn uống Mỹ, axit béo omega-3 là một loại chất béo không bão hòa đa, rất cần thiết cho cơ thể nhưng cơ thể con người không thể tự tổng hợp được. Chất này vốn nổi tiếng với những lợi ích vượt trội cho hệ tim mạch và chức năng nhận thức, tuy nhiên nghiên cứu mới đây còn phát hiện khả năng cải thiện tâm trạng đáng kể, đặc biệt đối với những người đang đối mặt với chứng trầm cảm.
Bằng chứng khoa học từ các nghiên cứu quy mô lớn
Nhiều nghiên cứu khoa học trong những năm gần đây đã khẳng định omega-3 thực sự có tác động tích cực đến tâm trạng, nhất là với nhóm đối tượng bị trầm cảm. Chuyên gia dinh dưỡng và trị liệu Aleta Storch, người sáng lập Trung tâm Dinh dưỡng Wise Heart Nutrition tại Mỹ, đã dẫn chứng một nghiên cứu công bố năm 2023 cho thấy: Những bệnh nhân trầm cảm mức độ nhẹ đến trung bình, khi kết hợp bổ sung omega-3 cùng với thuốc điều trị trầm cảm tiêu chuẩn, đã đạt được hiệu quả vượt trội. Cụ thể, sự kết hợp này giúp giảm đáng kể các triệu chứng trầm cảm so với việc chỉ sử dụng thuốc đơn thuần.
Một đánh giá tổng hợp năm 2021, dựa trên kết quả của 35 nghiên cứu độc lập, cũng đã đi đến kết luận tương tự: Omega-3 thực sự mang lại lợi ích rõ rệt cho bệnh nhân trầm cảm. Tiến sĩ - bác sĩ Pat F. Bass III, đang hành nghề tại Mỹ, giải thích thêm: Dầu cá omega-3 chứa hai thành phần chính là EPA và DHA. Bằng chứng lâm sàng cho thấy EPA mang lại nhiều lợi ích hơn so với DHA trong việc hỗ trợ sức khỏe tâm thần.
Bác sĩ Bass dẫn chứng một phân tích tổng hợp năm 2019, chỉ ra rằng sự cải thiện lớn nhất được ghi nhận ở những bệnh nhân trầm cảm khi họ sử dụng các sản phẩm dầu cá omega-3 có chứa hàm lượng EPA từ 60% trở lên.
Cơ chế tác động 'kỳ diệu' của omega-3 lên não bộ
Vậy tại sao omega-3 lại có khả năng hỗ trợ điều trị trầm cảm? Tiến sĩ Lina Begdache, chuyên gia nghiên cứu về sức khỏe và thể chất tại Đại học Binghamton, New York (Mỹ), đã đưa ra lời giải thích chi tiết: Omega-3 tác động đến não bộ thông qua nhiều cơ chế phức tạp và đa dạng, từ việc giảm thiểu tình trạng viêm nhiễm cho đến điều chỉnh cân bằng các chất dẫn truyền thần kinh.
Cụ thể, omega-3 giúp giảm viêm trong não bộ và toàn bộ cơ thể. Mức độ viêm cao được xác định có mối liên hệ mật thiết với sự khởi phát và diễn tiến của bệnh trầm cảm. Bên cạnh đó, loại axit béo thiết yếu này còn có khả năng điều chỉnh nồng độ các chất hóa học tạo cảm giác dễ chịu và hạnh phúc trong não, như serotonin, dopamine và norepinephrine. Đồng thời, omega-3 còn thúc đẩy quá trình phát triển và tái tạo của các tế bào thần kinh mới.
Lời khuyên quan trọng từ các chuyên gia y tế
Tuy nhiên, các chuyên gia dinh dưỡng và bác sĩ tâm thần đều đưa ra lời cảnh báo quan trọng: Để đạt được hiệu quả chống trầm cảm tối ưu nhất, omega-3 nên được sử dụng như một liệu pháp bổ trợ, kết hợp chặt chẽ với các phương pháp điều trị chính thống khác, chẳng hạn như liệu pháp tâm lý và thuốc đặc trị theo chỉ định của bác sĩ.
Đồng thời, họ nhấn mạnh việc người dân không nên tự ý bổ sung omega-3 một cách tùy tiện. Trước khi bắt đầu sử dụng bất kỳ loại thực phẩm chức năng hay viên uống bổ sung omega-3 nào một cách thường xuyên, việc tham khảo ý kiến từ bác sĩ hoặc chuyên gia dinh dưỡng có chuyên môn là vô cùng cần thiết. Điều này nhằm đảm bảo liều lượng phù hợp, tránh tương tác thuốc không mong muốn và đạt được kết quả điều trị tốt nhất cho từng cá nhân.
