Nhịn Ăn Giảm Cân: Phụ Nữ TP.HCM Nhập Viện Cấp Cứu Vì Suy Kiệt
Một trường hợp cảnh báo về nguy cơ của việc giảm cân thiếu khoa học vừa xảy ra tại Thành phố Hồ Chí Minh. Chị Lý (tên đã thay đổi) đã phải nhập viện cấp cứu trong tình trạng nguy kịch sau khi áp dụng chế độ ăn kiêng khắc nghiệt với mục đích giảm cân nhanh chóng.
Hậu Quả Nghiêm Trọng Từ Chế Độ Ăn Kiêng Cực Đoan
Chị Lý gần như loại bỏ hoàn toàn bữa sáng và bữa tối, chỉ ăn một chút rau luộc, salad hoặc trái cây vào bữa trưa. Khi cảm thấy đói, chị uống nước và kết hợp sử dụng trà hỗ trợ giảm cân mua trên mạng. Trong hai tuần đầu, chị giảm được gần 5 kg nhưng sau đó cân nặng chững lại. Đồng thời, chị bắt đầu xuất hiện hàng loạt triệu chứng nguy hiểm:
- Chóng mặt và mệt lả
- Tim đập nhanh và thở hụt hơi
- Tay chân bủn rủn
- Rối loạn tiêu hóa
- Mất ngủ triền miên
Tình trạng xấu đi nhanh chóng buộc chị phải vào Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP HCM cấp cứu. Tại đây, các bác sĩ chẩn đoán chị bị mất nước nghiêm trọng kèm theo rối loạn điện giải, tụt huyết áp, suy kiệt và rối loạn chuyển hóa. Chị ngay lập tức được truyền bù dịch và điều chỉnh điện giải để ổn định các chỉ số sinh tồn.
Bác Sĩ Cảnh Báo: Nhịn Ăn Là Phương Pháp Sai Lầm
Sau khi sức khỏe ổn định, chị Lý được chuyển sang điều trị rối loạn chuyển hóa và béo phì. Khi thăm khám, bác sĩ phát hiện chị bị béo phì độ một với cân nặng 65 kg, chỉ số BMI 28, kèm theo rối loạn lipid máu, tăng men gan và tăng axit uric.
BS.CKII Trương Thị Vành Khuyên, khoa Nội tiết - Đái tháo đường, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP HCM, nhấn mạnh: "Nhịn ăn để giảm béo là phương pháp sai lầm, không bền vững. Số cân nặng sụt giảm đó không phải do tiêu hao mỡ mà chủ yếu là giảm nước và mất cơ bắp."
Bác sĩ Khuyên giải thích thêm: Cơ thể bị mất nước nghiêm trọng dẫn đến rối loạn điện giải, buộc tim, gan, thận phải hoạt động quá mức trong khi nguồn năng lượng cung cấp không đủ. Về lâu dài, tình trạng này làm tăng nguy cơ:
- Loạn nhịp tim và các vấn đề tim mạch
- Suy thận cấp và mãn tính
- Rối loạn nội tiết tố
- Suy giảm hệ miễn dịch
Cơ Chế "Hồi Cân" Và Những Thay Đổi Sinh Lý Nguy Hiểm
Khi đột ngột cắt giảm lượng calo nạp vào, cơ thể kích hoạt một loạt phản ứng phòng vệ nhằm bảo tồn nguồn năng lượng dự trữ. Hormone gây đói ghrelin được tiết ra nhiều hơn, trong khi leptin - hormone tạo cảm giác no lại giảm xuống đáng kể. Song song đó, tốc độ trao đổi chất cơ bản bị điều chỉnh giảm.
Cơ thể bước vào trạng thái "tiết kiệm năng lượng", làm chậm quá trình đốt cháy calo ngay cả khi nghỉ ngơi. Những thay đổi sinh lý này khiến cơ thể rất dễ tăng cân trở lại ngay khi quay lại chế độ ăn bình thường. Hiệu ứng này được y học gọi là "hồi cân" (weight rebound).
Phác Đồ Điều Trị Khoa Học Và An Toàn
Đối với trường hợp của chị Lý, bác sĩ đã lên phác đồ điều trị giảm cân khoa học và an toàn bằng thuốc ức chế thèm ăn, giảm năng lượng hấp thụ. Song song đó, chị được tư vấn chế độ ăn đa dạng dinh dưỡng với các nguyên tắc quan trọng:
- Bổ sung protein nạc để phục hồi dần lượng cơ bắp đã mất
- Không cắt bỏ hoàn toàn tinh bột mà lựa chọn nguồn carb phức hợp
- Ăn đủ chất béo cần thiết cho hoạt động của cơ thể
- Kết hợp vận động thể chất hàng ngày phù hợp với thể trạng
Bác sĩ Khuyên khuyến cáo: "Người muốn giảm cân nên đi kèm với thay đổi nếp sống, điều chỉnh ăn uống và sinh hoạt để duy trì cân nặng bền vững. Người thừa cân, béo phì nên giảm cân khoa học dưới sự hướng dẫn của chuyên gia, tuyệt đối không tự ý sử dụng các sản phẩm điều trị trên mạng để tránh nguy cơ biến chứng nguy hiểm."
Vào lúc 20h ngày 12/2, hệ thống Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh đã tổ chức buổi tư vấn trực tuyến với chủ đề "Dinh dưỡng chuyên biệt cho người thừa cân, béo phì: Bí quyết điều trị an toàn, hiệu quả tại Tâm Anh". Chương trình có sự tham gia của các chuyên gia đầu ngành về nội tiết và dinh dưỡng từ cả hai cơ sở Hà Nội và TP HCM.
