Khoảng một nửa số người bị tăng huyết áp và hơn 60% người mắc đái tháo đường tại Việt Nam không biết mình mắc bệnh, theo các chuyên gia tại lễ ký kết Chương trình tăng cường nhận thức và năng lực về truyền thông, điều trị và quản lý tăng huyết áp và đái tháo đường giai đoạn 2026–2030, diễn ra chiều 3/7.
Tỷ lệ phát hiện bệnh thấp đáng báo động
GS.TS.BS Huỳnh Văn Minh, Chủ tịch Hội Tim mạch học Việt Nam, cho biết tăng huyết áp là yếu tố nguy cơ hàng đầu gây tử vong và gánh nặng bệnh tật toàn cầu. Tại Việt Nam, 25% dân số mắc bệnh, nhưng một nửa trong số đó không hề hay biết. Trong 50% còn lại biết bệnh, chỉ một nửa điều trị đạt mục tiêu kiểm soát huyết áp. Tăng huyết áp được coi là "kẻ giết người thầm lặng" do gây nhiều biến chứng tim mạch nguy hiểm.
Về đái tháo đường, GS.TS Trần Hữu Dàng, Chủ tịch Hội Nội tiết - Đái tháo đường Việt Nam, cho biết trong khoảng 7 triệu người Việt mắc bệnh, có tới 62% không biết mình mắc bệnh. Bệnh có thể phát hiện dễ dàng qua xét nghiệm máu, nhưng nhiều người chủ quan bỏ qua.
Biến chứng nguy hiểm và vai trò của kiểm soát béo phì
Đái tháo đường gây nhiều biến chứng nghiêm trọng ở tim, thận, tổn thương thần kinh. Chuyên gia cảnh báo tình trạng béo phì tác động bất lợi lên mọi vấn đề sức khỏe, làm giảm thời gian sống và gây ra nhiều bệnh mạn tính như đái tháo đường, bệnh lý tim mạch, tăng lipid máu, hội chứng ngưng thở lúc ngủ, thoái hóa khớp, gan nhiễm mỡ.
GS.TS Trần Hữu Dàng khuyến cáo: "Không được để số đo vòng bụng vượt 80cm với nữ và 90cm với nam, sẽ giảm được nguy cơ mắc sớm đái tháo đường". Kiểm soát béo phì và vòng bụng có ý nghĩa quan trọng trong phòng ngừa bệnh.
Mục tiêu đến năm 2030
TS Nguyễn Trọng Khoa, Phó Cục trưởng Cục Quản lý Khám, chữa bệnh (Bộ Y tế), đánh giá bản ghi nhớ hợp tác phù hợp với định hướng chiến lược của ngành y tế: quản lý sức khỏe theo vòng đời, tăng cường phát hiện sớm và nâng cao năng lực y tế cơ sở. Ông nhấn mạnh quản lý bệnh mạn tính đòi hỏi cách tiếp cận toàn diện, liên tục, gắn kết thay đổi lối sống, tuân thủ điều trị và sự phối hợp chặt chẽ giữa người bệnh, gia đình, nhân viên y tế và hệ thống y tế các cấp.
Chương trình tập trung vào 4 trọng tâm: chuẩn hóa chuyên môn, nâng cao năng lực nhân lực y tế, đẩy mạnh truyền thông y tế, và ứng dụng công nghệ số, trí tuệ nhân tạo, telemedicine. "Kết quả kỳ vọng đến năm 2030 sẽ có 50% người bệnh tăng huyết áp, người bệnh đái tháo đường được điều trị đạt mục tiêu", TS Khoa nói.
