TP.HCM đang bước vào giai đoạn cao điểm của mùa mưa, kéo theo sự gia tăng đáng báo động của nhiều dịch bệnh truyền nhiễm nguy hiểm. Theo thông tin từ Cục Phòng bệnh, trong 6 tháng đầu năm 2026, cả nước ghi nhận 57.599 ca mắc tay chân miệng, 10 ca tử vong, tăng 96,7% so với cùng kỳ năm 2025; 41.684 ca mắc sốt xuất huyết, 8 ca tử vong, tăng 47,1% so với cùng kỳ. Các chuyên gia y tế cảnh báo, trẻ em đang phải đối mặt cùng lúc với 3 bệnh truyền nhiễm nguy hiểm: sốt xuất huyết, tay chân miệng và não mô cầu, làm gia tăng nguy cơ 'dịch chồng dịch'.
Áp lực gia tăng tại các bệnh viện nhi
Theo khoa Nhiễm - Bệnh viện Nhi Đồng 2 (TP.HCM), tình hình điều trị các ca sốt xuất huyết đang trở nên căng thẳng. Điển hình là trường hợp con gái 15 tuổi của anh T.V.B (phường Cát Lái, TP.HCM) phải nhập viện cấp cứu do biến chứng sốt xuất huyết sau 3 ngày sốt cao li bì. Phụ huynh bệnh nhân chia sẻ: 'Gia đình theo dõi thấy cháu nóng sốt, buổi chiều nóng sốt rồi cho uống thuốc thông thường. Ở nhà thì hay cho cháu uống hạ sốt nhưng không giảm được. Ngày hôm sau lại tái tiếp. Gia đình cũng đưa cháu đến bệnh viện từ ngày đầu. Đến ngày thứ ba thì bác sĩ đề xuất cho cháu nhập viện để điều trị'.
Đây không phải là trường hợp hiếm hoi. Đại diện khoa Nhiễm cho biết, số ca nhập viện do sốt xuất huyết gần đây đã tăng gấp đôi. Đặc biệt, các ca biến chứng chuyển nặng cần can thiệp y tế sâu tăng đột biến tới 5 lần so với tuần trước. Thời tiết nóng ẩm, mưa nhiều trong năm 2026 tạo điều kiện thuận lợi cho muỗi truyền bệnh phát triển, gia tăng nguy cơ bùng phát sốt xuất huyết.
Nguy cơ 'dịch chồng dịch' và đối tượng dễ bị tổn thương
Các chuyên gia y tế nhận định, đáng lo ngại nhất của năm nay là nguy cơ 'dịch chồng dịch'. Trẻ em phải đối mặt cùng lúc với 3 bệnh truyền nhiễm nguy hiểm: sốt xuất huyết, tay chân miệng và não mô cầu. Điều này không chỉ làm tăng nguy cơ lây nhiễm chéo mà còn có thể gây quá tải hệ thống điều trị nếu số ca bệnh tăng vọt đồng thời. Người dân cần nâng cao ý thức chủ động phòng ngừa để hỗ trợ các bác sĩ tuyến đầu.
Bác sĩ lưu ý, hơn 50% số ca sốt xuất huyết hiện nay là người lớn. Sốt xuất huyết không chỉ là bệnh của trẻ em mà còn ảnh hưởng đến người lớn, và thực tế ghi nhận tử vong ở cả hai nhóm tuổi. Đối với những trường hợp trẻ sốt cao liên tục 3 ngày không rõ nguyên nhân, người nhà cần nhanh chóng đưa trẻ đến cơ sở y tế kịp thời để thăm khám và xét nghiệm.
Bệnh não mô cầu - 'bệnh tử 24H' nguy hiểm
Bên cạnh sốt xuất huyết, viêm não mô cầu và tay chân miệng cũng gia tăng trong mùa mưa. Theo thống kê của HCDC, trong tuần 29, TP.HCM ghi nhận 1.031 trường hợp mắc bệnh tay chân miệng, nâng tổng số ca mắc từ đầu năm đến nay là 26.236 ca. Não mô cầu là bệnh truyền nhiễm cấp tính nguy hiểm, người bệnh - đặc biệt là trẻ em - có nguy cơ tử vong trong 24 giờ nếu không được can thiệp kịp thời. Bệnh lây truyền chủ yếu qua tiếp xúc trực tiếp với dịch tiết mũi, hầu, họng của người bệnh hoặc người lành mang trùng.
ThS-BS Lê Thanh Khôi - Phó giám đốc y khoa, Hội đồng y khoa Hệ thống Nhà thuốc và Tiêm chủng Long Châu khuyến cáo, đây là bệnh có tỷ lệ tử vong cao thứ hai sau bệnh dại. Theo số liệu từ ngành y tế, tỷ lệ tử vong có thể lên đến 50% nếu không được điều trị kịp thời. Ngay cả khi được cứu chữa, cứ 5 người sống sót thì có 1 người để lại di chứng nặng nề như điếc, tổn thương thần kinh, đoạn chi hoặc sẹo vĩnh viễn. Việc tiêm phòng đầy đủ, đúng phác đồ không chỉ bảo vệ trẻ và gia đình mà còn góp phần ngăn dịch lây lan ra cộng đồng.
Chuyên gia dịch tễ cho biết thêm: 'Trẻ em dưới 5 tuổi là đối tượng dễ bị tổn thương nhất do hệ miễn dịch chưa phát triển đầy đủ. Thanh thiếu niên cũng thuộc nhóm nguy cơ do thường xuyên tiếp xúc gần trong môi trường đông người như lớp học, ký túc xá, trung tâm giải trí hay quán cà phê. Người cao tuổi và người mắc bệnh lý nền như tim mạch, tiểu đường, phổi tắc nghẽn mạn tính hay suy thận có sức đề kháng suy giảm, khiến bệnh diễn tiến nhanh và nguy cơ tử vong cao hơn'.
Tiêm chủng - giải pháp phòng bệnh chủ động
Trước tình hình nguy cơ 'dịch chồng dịch', bên cạnh các biện pháp như rửa tay thường xuyên, vệ sinh môi trường sống, đeo khẩu trang, diệt muỗi và lăng quăng, tiêm chủng là giải pháp phòng bệnh chủ động hiệu quả. Theo BS Lê Thanh Khôi, Việt Nam đã có vắc xin phòng sốt xuất huyết, viêm não màng não do não mô cầu, ghi nhận hiệu quả cao trong phòng bệnh và giảm nguy cơ biến chứng nặng.
Hệ thống Trung tâm tiêm chủng Long Châu hiện cung cấp đầy đủ vắc xin phòng các tuýp huyết thanh gây bệnh não mô cầu gồm nhóm A, C, Y, W và nhóm B, có thể tiêm cho nhiều độ tuổi. Vắc xin phòng sốt xuất huyết dành cho đối tượng từ 4 tuổi trở lên, đạt hiệu quả bảo vệ hơn 80% đối với nguy cơ mắc bệnh và trên 90% trong việc giảm nguy cơ nhập viện và mắc bệnh nặng. Với tay chân miệng, Bộ Y tế đã phê duyệt vắc xin phòng bệnh do virus EV71, mở ra cơ hội phòng bệnh chủ động, góp phần giảm gánh nặng bệnh tật và tránh quá tải y tế khi cao điểm dịch.
Thời tiết mưa ẩm kéo dài đang biến TP.HCM thành một 'điểm nóng' của các bệnh truyền nhiễm nguy hiểm. Mỗi người dân cần nâng cao ý thức thông qua các hành động cụ thể như diệt muỗi, tiêm phòng và đeo khẩu trang để tránh kịch bản 'dịch chồng dịch' xảy ra.
