Ngứa da kéo dài: Dấu hiệu cảnh báo ung thư tụy giai đoạn cuối
Ngứa da thường bị bỏ qua như một triệu chứng dị ứng hay thay đổi thời tiết, nhưng trong nhiều trường hợp, đây có thể là dấu hiệu của bệnh lý nghiêm trọng, bao gồm ung thư. Câu chuyện của một người đàn ông 52 tuổi tại Trung Quốc là lời cảnh báo đáng suy ngẫm: chỉ từ triệu chứng ngứa da kéo dài, chưa đầy 6 tháng sau, ông được chẩn đoán ung thư tụy giai đoạn cuối và qua đời.
Diễn biến bệnh từ ngứa da đến ung thư tụy
Theo trang sức khỏe 39Health, ông Lưu (52 tuổi) là quản lý tại một công ty, thường xuyên tiếp khách, uống rượu và làm thêm giờ. Để tỉnh táo, ông hút thuốc gần như liên tục. Từ nửa cuối năm ngoái, ông bắt đầu bị ngứa ở vùng cổ và lưng, đặc biệt dữ dội hơn sau khi uống rượu hoặc ăn lẩu. Nghĩ rằng nguyên nhân chỉ là thời tiết khô hanh hoặc da bị kích ứng, ông mua kem dưỡng ẩm và thuốc bôi chống ngứa. Ban đầu, các loại thuốc còn giúp giảm triệu chứng, nhưng càng về sau, tình trạng ngứa không còn đáp ứng với bất kỳ loại thuốc nào. Theo thời gian, da của ông chuyển sang màu vàng bất thường. Vợ ông đưa ông đến bệnh viện kiểm tra, kết quả cho thấy chỉ số dấu ấn ung thư CA19-9 tăng cao bất thường. Các bác sĩ phát hiện một khối u ở đầu tụy chèn ép đường mật và chẩn đoán ông mắc ung thư tụy giai đoạn cuối. Bệnh đã di căn đến gan, khiến người bệnh không còn cơ hội phẫu thuật. Chưa đầy 6 tháng sau khi được chẩn đoán, ông đã qua đời. Các bác sĩ cho rằng nếu người bệnh đi khám ngay từ khi xuất hiện triệu chứng ngứa da kéo dài không rõ nguyên nhân, bệnh có thể đã được phát hiện sớm hơn.
Mối liên hệ giữa ngứa da và ung thư
Theo QQ, da là cơ quan lớn nhất trên cơ thể, với tổng diện tích khoảng 1,2-2 m². Đây không chỉ là hàng rào bảo vệ đầu tiên chống lại các tác nhân bên ngoài mà còn được ví như "hệ thống báo động" của cơ thể. Thông thường, ngứa da có thể xuất phát từ dị ứng, côn trùng cắn, da khô hoặc bệnh da liễu. Tuy nhiên, trong một số trường hợp, đây cũng là biểu hiện sớm của bệnh ung thư. Một số khối u có thể tiết ra các chất như histamine và các sản phẩm phân hủy của protein. Khi những chất này theo máu đến da, chúng kích thích các đầu mút thần kinh, từ đó gây ra cảm giác ngứa. Một số nghiên cứu cho thấy: Khoảng 20-25% bệnh nhân ung thư phụ khoa có triệu chứng ngứa trước khi được chẩn đoán. Khoảng 50% bệnh nhân ung thư dạ dày từng xuất hiện ngứa da. Khoảng 12-26% bệnh nhân u lympho cũng có biểu hiện tương tự. Các bác sĩ cho biết tình trạng ngứa liên quan đến ung thư thường có những dấu hiệu sau: Xuất hiện không rõ nguyên nhân, không liên quan đến dị ứng hay thời tiết. Da không nổi mẩn rõ ràng nhưng cảm giác ngứa rất dữ dội, thuốc chống dị ứng hoặc thuốc bôi hầu như không hiệu quả. Là triệu chứng mới xuất hiện, trước đây chưa từng gặp. Ngoài ra, ngứa do ung thư thường kéo dài dai dẳng và đôi khi đi kèm các biểu hiện trên da như mảng đỏ, phát ban, cục cứng hoặc sưng. Trong khi đó, ngứa thông thường thường cải thiện nhanh sau khi điều trị hoặc loại bỏ tác nhân gây kích ứng.
Các loại ung thư có thể gây ngứa da
Nhiều khối u ác tính có thể gây ra các triệu chứng ngứa da. Dưới đây là một số loại phổ biến nhất: Ung thư gan, đường mật và tụy: Ung thư gan, ung thư đầu tụy hoặc ung thư đường mật đều có thể gây ngứa da bất thường. Nguyên nhân là khi chức năng gan hoặc đường mật bị tổn thương, bilirubin trong máu tăng cao, khiến da vàng và gây ngứa toàn thân. Ung thư trực tràng - hậu môn: Loại ung thư này thường gây ngứa vùng hậu môn. Ở giai đoạn đầu, triệu chứng khá giống bệnh trĩ hoặc chàm hậu môn nên nhiều người chủ quan. Nếu điều trị các bệnh lành tính mà không cải thiện, người bệnh nên đi kiểm tra chuyên sâu. U não ác tính: Khối u trong não ảnh hưởng đến hệ thần kinh trung ương, gây rối loạn cảm giác. Một biểu hiện khá đặc trưng là ngứa trong mũi nhưng không phát hiện bất kỳ tổn thương nào khi khám tai mũi họng. Một số người còn kèm theo ù tai hoặc rối loạn thị lực.
Các tình trạng khác gây ngứa kéo dài
Bên cạnh các bệnh ác tính, chứng ngứa da bất thường cũng liên quan đến một số bệnh bao gồm: Bệnh tiểu đường: Ngoài các triệu chứng kinh điển như ăn nhiều, uống nhiều, tiểu nhiều và sụt cân, người mắc tiểu đường cũng có thể bị ngứa da. Lượng đường huyết tăng cao kích thích các dây thần kinh ngoại biên, gây ngứa. Điều này đặc biệt đúng với người thừa cân, béo phì vì họ thường đổ nhiều mồ hôi, tạo điều kiện cho vi khuẩn và nấm phát triển nên dễ ngứa ở vùng nách, bẹn và các nếp gấp da. Bệnh thận mạn tính: Hơn 60% bệnh nhân mắc bệnh thận mạn giai đoạn 3-5 gặp tình trạng ngứa da, trong đó khoảng 40% bị ngứa nặng. Nguyên nhân là rối loạn chuyển hóa canxi - phospho và tích tụ độc tố trong cơ thể khi chức năng thận suy giảm. Ở người bị suy thận giai đoạn cuối hoặc urê huyết cao, triệu chứng thường đi kèm: Da khô, bong vảy, đổ nhiều mồ hôi, ngứa kéo dài, dai dẳng, thường xuất hiện ở cổ, lưng, lòng bàn tay và trán. Bệnh tuyến giáp: Hormone tuyến giáp có vai trò điều hòa chuyển hóa và thân nhiệt. Cường giáp làm tăng tiết histamine, khiến da ngứa, phù nề, thường xuất hiện từng cơn ở cánh tay và cẳng chân, nặng hơn vào mùa hè. Trong khi đó, suy giáp khiến da khô, dễ bong tróc, ngứa nhiều ở cẳng chân và thường rõ hơn vào mùa đông.
